پرش به محتوا

اول هیکل

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اول هیکل
کارگردانسیامک یاسمی
تهیه‌کنندهسیامک یاسمی
نویسندهسیامک یاسمی
احمد شاملو
بازیگرانناصر ملک مطیعی
پوران
تقی ظهوری
همایون
عباس مصدق
عبدالله محمدی
تاجی احمدی
فیلم‌برداراحمد شیرازی
تاریخ‌های انتشار
۱۳۳۹
مدت زمان
۱۰۸ دقیقه
کشورایران
زبانفارسی

اول هیکل فیلمی سیاه و سفید به کارگردانی و تهیه‌کنندگی سیامک یاسمی محصول پوریا فیلم در سال ۱۳۳۹ است.[۱]

نویسنده‌ی فیلم‌نامه فیلم اول هیکل، احمد شاملو است که آن‌ را بر اساس داستان یك فیلم مصری، به پیشنهاد سیامک یاسمی می‌نویسد. اگر چه به درخواست وی نامی از او در عنوان‌بندی فیلم‌ نیامده است.[۲][۳]

فیلم اول هیكل عنوان پرفروش‌ترین فیلم سال ۱۳۳۹ را دارد.[۴]

داستان

[ویرایش]

پروین (پوران) دختر خواننده‌ای است که با دوستش رخی، که رقصنده است در کافه‌ای مشغول به کارند. این دو دختر هر شب در کافه گرفتار زیاده خواهی‌های مشتری‌های کافه هستند و از همه بدتر صاحب کافه هم که در تأسیس کافه بسیار مقروض است و سعی در استعمار خواننده کافه دارد. غلومی رانندهٔ کامران خان میلیونر معروف برای کمک به پروین (و رسیدن به عشق دختر دیگر) او را نامزد کامران خان معرفی می‌کند. پروین که از هویت واقعی کامران خان اطلاع ندارد، با او که در اثر حادثه‌ای خود را خبرنگار جا زده، رابطه دوستانه‌ای پیدا می‌کند که سرانجام منجر به عشق می‌شود. به علت مخفی نگه داشتن هویت واقعی کامران خان، حوادث مضحکی پیش می‌آید تا اینکه بالاخره همه چیز در پایان روشن می‌شود.

بازیگران

[ویرایش]

اسامی بازیگران فیلم اول هیکل به شکل* و ترتیب نمایش در عنوان‌بندی آغازین فیلم [۵] [۶]:

  1. پوران در نقش پروین
  2. ناصر ملک‌مطیعی کامران خان
  3. [عباس] مصدق در نقش غلام
  4. [تقی] ظهوری
  5. [عبدالله] محمدی
  6. تاجی احمدی در نقش رخی
  7. همایون (محمدعلی تبریزیان) در نقش معاون

* اسامی داخل کروشه و پرانتز در عنوان بندی و یا پوستر درج نشده‌اند، به معنی که این بازیگران در زمان خود به این نامها شهرت داشته‌اند

گروه موسیقی

[ویرایش]
  1. سرمه با صدای پوران، ترانه‌ی عنوان‌بندی آغازین و پایان بندی فیلم، نشر بر روی صفحه ۴۵دور با لیبل‌ رویال آبی[۷] (مطلع ترانه: عروسی میکنی، شویت مبارک)
  2. «ز تو خواهم ای زیبا که ز در باز آیی» با صدای پوران
  3. آوازی با صدای گلپا و غزلی از حافظ[۸] با با لبخوانی عباس مصدق
  4. خزان هستی با صدای پوران
  5. «آشنا مرا نمی‌شناسی» به صدای پوران
  6. «عشوه مکن» با صدای پوران، نشر بر روی صفحه ۴۵دور با لیبل‌ رویال آبی[۹]

نقدها و نظرها

[ویرایش]

فیلم اول هیكل با وجود فروش خوب و موفقیت در گیشه، سلیقه‌ی صاحبنظران را برآورده نمی‌كند، تا جایی كه ابراهیم گلستان در شماره‌ی ۱۳۲ پست تهران سینمایی، به تاریخ ۲۶/۶/۱۳۳۹ می‌نویسد: «سینما ۱۵ سال است كه در این مملكت وجود دارد، ولی نثر فارسی را كه هزار سال سنت دارد ملاحظه كنید به چه روزی درآمده...». چنین نقدی بر فیلمنامه‌ای كه غالب گفتارنویسی‌های آن را شاملو انجام داده است، قابل تأمل است.

منابع

[ویرایش]
  1. «اول هیکل». بانک جامع اطلاعات سینمای ایران. سوره سینما.
  2. «احمد شاملو؛ هوادار سینمای روشنفکری یا دنباله رو سینمای عامه پسند». خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران. ۲ مرداد ۱۳۹۸.
  3. «شاملو و سینما». دویچه وله فارسی. ۱۷ تیر ۱۳۸۹.
  4. سینا زعیم زاده (۸ فروردین ۱۳۹۵). «تبارشناسی پرفروش ترین فیلم های سینمای ایران طی ۶۴ سال گذشته». بولتن نیوز.
  5. بهارلو، عباس (۱۳۸۴). فیلمشناخت ایران: فیلم‌شناسی سینمای ایران (۱۳۰۹–۱۳۵۷). ج. اول. قطره.
  6. پوستر فیلم و عنوان‌بندی آغازین فیلم «اول هیکل»
  7. روی دوم صفحه ۴۵دور با ترانه‌ی «سرمه» با لیبل رویال آبی به شماره کاتالوگ RT 372 و شماره قالب AJ 504
  8. «غزل شماره ۳۵۷ از دیوان حافظ». گنجور.
  9. روی اول صفحه ۴۵دور با ترانه‌ی «عشوه مکن» با لیبل رویال آبی به شماره کاتالوگ RT 372 و شماره قالب AJ 503

پیوند به بیرون

[ویرایش]

اول هیکل در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)ویرایش در ویکی‌داده