کاکتوس
کاکتوس در ابتدا تنها در شمال و جنوب و نواحی مرکزی آمریکا رشد میکرد اما امروزه در بسیاری از مناطق گرم و خشک جهان توسط مردم پراکنده شده کاکتوس طی طوفانهای ناگهانی آب ذخیره کرده و آب ذخیره شده را طی ماههای خشکسالی به مصرف میرساند بیشتر کاکتوسها ریشههای عمیقی داشته و ساقه شبکه مانندی دارند که بهعنوان منبع ذخیره آب عمل میکنند ساقه کاکتوس توسط تیغهایی محافظت میشود کاکتوسها برگهای خیلی کوچکی داشته و یا اصلاً برگ ندارند.
محتویات |
[ویرایش] زیر خانوادههای کاکتوس
کاکتوسها به سه گروه زیر تقسیم میشوند:
-زیر خانواده پرسکیه Pereskia ؛
-زیر خانواده اوپنسیه Opuntia ؛
- زیر خانواده كاكتاسهcactaceae
توجه داشته باشید که تعدادی از کاکتوسها مثل اکینو کاکتوس و... در این طبقهبندی قرار نمیگیرند.(البته اين جمله صحيح نمي باشد.آيا تا به حال از خود پرسيده ايد اگر چنين است پس اين كاكتوسها به كداميك از اين سه دستهءاصلي تعليق دارند)در مراجعه بعدي هر سه دسته را به صورت كامل و با دليل دسته بندي توضيح خواهم داد. براي دانستن تفاوت ميان اين سه دسته بايد به تفاوت هاي ظاهري و ژنتيكي آنها دقت كرد دسته اول در واقع كاكتوسهايي هستند كه كاملا داري برگ مي باشند و از نظر ظاهري تا حدودي مانند گلهاي رز رونده مي باشند با اين تفاوت كه آنها از خانواده كاكتوسها و داراي آرئول هستند دسته دوم كاكتوسهايي هستند كه داراي برگهاي موقتي هستند كه در جوانه هاي نو ظهور ديده مي شوند و به سرعت و بر اثر افزايش سن و كمبود رطوبت ميريزند دسته سوم كاكتوسهايي هستند كه اصلا و ابدا برگي در آنها مشاهده نمي شودكه اين دسته تمامي خانواده هاي اكينو كاكتوس و انواع سروس ها را شامل ميگردند
[ویرایش] زیر خانواده پرسکیه Pereskia
زتا معمولی باPH حدود ۵/۶ – ۵/۷ نگهداری میشوند و قلمههای ساقه این گیاهان براحتی در ماسه ریشهدار میشوند (برای تکثیر مشکلی ندارند).
[ویرایش] زیر خانواده اوپنسیه Opuntia
کاکتوسهای اوپنسیه به فارسی کاکتوسهای راکتی نامیده میشوند. که در برگیرنده انواع کاکتوسهای برگ پهن، راکتی، زرد، راکت درشت و کوچک هستند. این دسته از کاکتوسها گاهی در مناطق گرمسیری میوههای خوراکی تولید میکنند که مصارف دارویی دارد.
= زیر خانواده سریوس cereus =(بايد دانست كه زير خانواده اي به اين نام وجود ندارد , دسته كاكتاسه cactaceae درست است كه انواع كاكتوسهاي ستوني(سروس ها)دراين طبقه قرار ميگيرند)
کاکتوسهای کشیده و مخروطی در زیر خانواده سریوس قرار دارند. این دسته از کاکتوسها در مناطق سردسیری در فضای گلخانهها قابل حفاظت و نگهداری میباشند. این گیاهان بدلیل خارهای گزنده و حساسیتزا ایجاد مشکل میکنند پس در منازل از دسترس بچهها دور نگه دارید. مامیلاریا از جمله کاکتوسهای کوچک و ریز هستند که گل دهی منظم هر ساله دارند. این کاکتوس بسیار کوچک و دارای فرم دایرهای کوچک هستند. گیاه لي توپس که به کاکتوس شباهت دارد عیناً شبیه یک تخته سنگ است که از وسط آن یک گل خارج شدهاست (شبه کاکتوس).
[ویرایش] پرورش کاکتوسها
ترکیب خاکی کاکتوسها، باید شنی رسی و درصد بیشتری از شن یا سنگریزه باشد. کاکتوسها آبیاری منظم و با فواصل بیش از گیاهان معمول نیاز دارند و بسته به سرعت رشد و فصل، تعداد و فواصل آبیاری تنظیم میشود. کاکتوسها در مناطق گرم و پر نور رشد میکنند زیرا بومی آمریکای لاتین هستند. کاکتوسها به نور زیادی احتیاج دارند و در محیطهای کم نور معمولاً رشد علفی میکنند و منظره ظاهری آنها از حالت کاکتوس بودن خارج میشود.
[ویرایش] تکثیر کاکتوسها
- جنسی؛ - غیر جنسی. بعضی از کاکتوسها نظیر مامیلاریا گل دهی منظم هر ساله دارند. بذر سیاه رنگ کوچک تولید میکنند. بعضی دیگر از کاکتوسها نظیر زیئو کاکتوس که گلهای بسیار کم دوامی دارند تولید بذر کمتری میکنند.
[ویرایش] تکثیر بذری کاکتوسها
عموم کاکتوسها بذرهای بسیار ریز با قوه نامیه نسبتاً کوتاه دارند. نکات مهم در کشت بذری کاکتوس: - بذرها قوه نامیه مناسبی داشته باشند؛ یعنی تعداد جوانه زنی گیاه در زمان معین به اندازه قابل قبول باشد؛ نحوه کشت طوری باشد که بذرهای ریز بتوانند جوانه بزنند. بنابراین کاکتوسها را در سبدهای پلاستیکی کم عمق با یک خاک بسیار سبک (ترجیحا پیت ماس) کشت میکنند. آبیاری بسترهای کشت در پای گیاه انجام میگیرد، یا اینکه سبدها را در ظرفهای آبی قرار داده که بتدریج آب را جذب میکند و گیاه و بذرها مرطوب شده و بعد جوانه میزنند. مثل هر گیاه دیگر بذرکاری باعث طولانی شدن زمان رشد و نمو و بلوغ گیاه میشود.
[ویرایش] تکثیر رویشی کاکتوس
عمدهترین تکثیر رویشی کاکتوسها روش کاتینگ Cutting یا قلمه زدن است. قلمه زدن در کاکتوس به فصل بستگی دارد و بهترین فصل برای آن اوایل تابستان میباشد. بطوری که آنها را در یک بستر سبک و محیط با رطوبت کافی با آبیاری منظم کشت میکنند. اما قبل از اینکه قلمهٔ کاکتوس مخصوصاً کاکتوسهای گوشتی نظیر سرئوسها وارد بسترهای کشت شوند باید شیرابه گیاه را قطع کرد. برای انجام چنین عملی قبلاً قطعات جدا شده یا قلمههای کاکتوس را به مدت چندین ساعت در معرض تابش مستقیم آفتاب در تابستان قرار میدادند تا اینکه جریان شیرابه قطع میشد و سپس اقدام به کشت آن میکردند. اما امروزه با توجه به اینکه ریشهدار کردن گیاهان در کمترین زمان حائز اهمیت است قلمهها را در آب ولرم حدود ۴۵ درجه سانتی گراد قرار میدهند. که در نتیجه جریان شیرابه قلمهها قطع میشود. سپس آنها زا در بستر کاشت قرار میدهند وکار دیگری که بیشتر بهعنوان یک هنر به نظر میرسد عمل پیوند یا گرافتینگ Grafting در کاکتوس است. آنچه مسلم است سرئوسها یا کاکتوسهای مخروطی، پایههای بسیار خوبی برای بیشتر مامیلاریاها یا اوپنسیهها هستند.
[ویرایش] میوه کاکتوس
امروزه میوه کاکتوس به عنوان میوه درجه اول در بعضی از کشورها مورد علاقه مردم است. کشور مراکش به عنوان یکی از بزرگترین صادرکننده این میوهاست که مناطق وسیعی را در این کشور در بر گرفتهاست.
[ویرایش] منابع
 |
در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ کاکتوس موجود است. |
تیرهشناسی کاکتوس نوشته جان رافایل چکونه خودمان کاکتوس پرورش دهیم نوشته اسمیت بران
