چرخه اسید سیتریک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
چرخه کربس در جانداران هوازی

چرخهٔ اسید سیتریک که به آن چرخهٔ تری‌کربوکسیلیک اسید و چرخهٔ کربس (به افتخار کاشف آن، هانس کربس) نیز گفته می‌شود، مسیری چرخشی برای اکسایش ریشه‌های استیل به دی‌اکسید کربن است که اولین مرحلهٔ آن تشکیل سیترات می‌باشد. چرخه اسید سیتریک نقش بزرگی را در دگرگشت ایفا می‌کند: مسیرهای فروگشت به آن جاری می‌شوند و مسیرهای فراگشت از آن آغاز می‌شوند. ترکیبات میانهٔ چرخه اسید سیتریک، پیش‌سازهای بسیاری از زیست‌مولکول‌ها هستند. [۱][۲]


ساخت استیل‌کوآنزیم‌آ[ویرایش]

در اولین مرحله چرخه اسید سیتریک ابتدا استیل کوآنزیم A که ماده ای ۲ کربنه است با اگزالو استات که ۴ کربن دارد وارد واکنش شده و کوآنزیم آ از آن جدا میشود و پیروات اکسید میشود. محصول نهای این واکنش Citrate + CoA-SH است.

ساخت اگزالواستات[ویرایش]

اگزالواستات شروع کنندهٔ چرخهٔ کربس یا چرخهٔ اسیدسیتریک٬ توسط آنزیم پیرووات کربوکسیلاز از پیرووات که محصول گلیکولیز(قندکافت) است تشکیل می‌شود سپس در چرخهٔ کربس با واحدهای استیل کوآنزیم حاصل از تجزیهٔ اسیدهای چرب٬ ترکیب شده و بدین ترتیب واحدهای استیل کوآنزیمA دچار اکسایش می‌شوند.


چرخه کربس در جانداران هوازی


واکنش‌های چرخه اسید سیتریک[ویرایش]

ابتدا استیل کوآنزیم A که ماده ای ۲ کربنه است با اگزالو استات که ۴ کربن دارد وارد واکنش شده و کوآنزیم از آن جدا میشود. ترکیب ۶ کربنه حاصل با از دست دادن متوالی دو co۲ و +NADH،H به ترکیب ۴ کربنه تبدیل میشود. در طول چرخه به ازای هر co۲ یک ATP و ۴H۲ در فرم ۳NADH۲ و یک FADH۲ تولید میشود که با عبور از زنجیره انتقال الکترون جمعاً ۱۲ATP حاصل می آید.

آنزیم های چرخه کربس[ویرایش]

آنزیم پیروات دهیدروژناز[ویرایش]

آنزیم دی‌هیدرولیپوییل ترانس‌استیلاز[ویرایش]

آنزیم دی‌هیدرولیپوییل دهیدروژناز[ویرایش]

آنزیم سیترات سینتاز[ویرایش]

آنزیم اکونیتاز[ویرایش]

آنزیم ایزوسیترات دهیدروژناز[ویرایش]

پیچیدهٔ آلفا کتوگوتارات دهیدروژناز[ویرایش]

آنزیم سوکسینیل‌کوآ سینتتاز[ویرایش]

آنزیم سوکسینات دهیدروژناز[ویرایش]

آنزیم فوماراز[ویرایش]

آنزیم مالات دهیدروژناز[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. بیوشیمی لینجر-۲۰۰۸
  2. بیوشیمی استرایر, جلد ۱ : سعیدامین زاده(ترجمه): ۱۳۸۳
  • Lehninger principles of biochemistry, 5th edition