ایرکوتْسْک (به روسی: Ирку́тск)، زبان بوریات: Эрхүү، تلفظ: اَرخی) یکی از بزرگترین شهرهای سیبری و مرکز استان ایرکوتسک روسیهاست.
این شهر که با راه آهن ۵٬۱۸۵ کیلومتر از مسکو فاصله دارد در سرشماری ۲۰۰۲ میلادی ۵۹۳٬۶۰۴ نفر جمعیت داشت. شهر ایرکوتسک در کنار رود آنگارا و میان سد ایرکوتسک و دریاچه بایکال واقع شدهاست و به خاطر نمودهای زیاد تاریخی که در آن دیده میشود به آن لقب «پاریس سیبری» دادهاند.
ایرکوتسک بزرگترین مرکز اقتصادی و فرهنگی سیبری خاوری است. بخش صنعتی این شهر بزرگ است و دربرگیرنده صنایع آلومینیوم (بوکسیت کوههای اورال)، کارخانههای شیمیایی، ماشینآلات (برای صنایع معدنی پیرامون، صنایع چوب و صنایع غذایی است.
بخش اصلی شهر توسط شاخهای از رود ایدا از یک بخش مهم دیگر که مکانهایی چون صومعه، دژ، حومه و بندرگاه ایرکوتسک در آن قرار دارد جدا شدهاست.
ایرکوتسک آبوهوایی زیرشمالگانی دارد که از ویژگیهای آن سرما و گرمای شدید است. دمای هوا در زمستان گاه به ۵۰- درجه سانتی گراد میرسد در عوض در تابستان ممکن است به ۳۵ درجه سانتی گراد نیز برسد.
آب و هوای ایرکوتسک
| ماه |
ژانویه |
فوریه |
مارس |
آوریل |
مه |
ژوئن |
ژوئیه |
اوت |
سپتامبر |
اکتبر |
نوامبر |
دسامبر |
سال |
|
| رکورد بالاترین دما (سانتی گراد) |
2.3 |
10.2 |
20.0 |
29.2 |
34.5 |
35.0 |
37.2 |
34.1 |
29.5 |
25.6 |
14.1 |
4.6 |
37.2 |
|
| میانگین بالاترین دما (سانتی گراد) |
14.8- |
10.5- |
1.7- |
7.9 |
16.3 |
22.6 |
24.6 |
22.0 |
15.3 |
7.1 |
4.4- |
12.9- |
6.1 |
|
| میانگین پایینترین دما (سانتی گراد) |
25.1- |
23.4- |
15.8- |
4.8- |
1.6 |
7.6 |
11.4 |
9.3 |
2.6 |
4.4- |
14.9- |
22.7- |
6.5- |
|
| رکورد پایینترین دما (سانتی گراد) |
49.7- |
44.7- |
37.3- |
31.8- |
14.3- |
6.0- |
0.4 |
2.7- |
11.9- |
30.5- |
40.4- |
46.3- |
49.7- |
|
| میانگین بارش (میلی متر) |
12 |
9 |
13 |
19 |
33 |
62 |
120 |
86 |
50 |
30 |
18 |
19 |
471 |
|
شهر ایرکوتسک در سال ۱۶۵۲ میلادی با نام ایرکوتسکویه زیموویه در ریزشگاه رودخانه ایرکوت به رود آنگارا بنیاد شد. سی سال پس از آن این شهر تبدیل به کانون بازرگانی روسیه با چین و مغولستان شد. ایرکوتسک از سده ۱۸ میلادی به عنوان مرکز اداری سرزمینهای تصرفشده توسط روسها در سیبری عمل کردهاست. در پایانههای سده ۱۹، موجی از جویندگان طلا به سوی دوردستهای سیبری روان شدند و محل آغاز سفرهای آنها شهر ایرکوتسک بود.
-
دید ماهوارهای از ایرکوتسک
-
-
-
گذر از رود آنگارا در ایرکوتسک (۱۸۸۶)
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا، «Irkutsk»، ویکیپدیای آلمانی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۳ ژوئن ۲۰۱۱).
Wikipedia-bijdragers, "Irkoetsk," Wikipedia, de vrije encyclopedie, (accessed april 7, 2009).