اولریش تسوینگلی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
اولریش تسوینگلی
اصلاحگر دینی
Ulrich Zwingli.jpg
شناسنامه
لقب رهبر اصلاحگری سوئیس
زادروز اول ژانویه ۱۴۸۴
زادگاه ویلدهاوس، سوئیس
تاریخ درگذشت ۱۵۳۱ میلادی
محل درگذشت ، سوئیس
دین مسیحی
اطلاعات سیاسی
پست‌ها کشیش کلیسای گروس‌مونستر

اولریش زوینگلی و به آلمانی هولدریخ تسوینگلی (آلمانی:Huldrych Zwingli) (انگلیسی:Ulrich Zwingli) کشیش، نویسنده، و موسیقیدان و رهبر جنبش اصلاحگری دینی اهل سوئیس. وی دانش آموخته دانشگاه وین و بازل بود و عقاید انسان گرایانه داشت و با کلیسای کاتولیک و دستگاه کشیشی فاسد آن زمان مبارزه می‌کرد.[۱]

زندگینامه[ویرایش]

بر سردر کلیسای گروس‌مونستر زوریخ نوشته شده:«در این خانه خدا، اولریش تسوینگلی اصلاحات دینی خود را شروع کرد»

او در خانه‌ای محقر و خانواده‌ای پرجمعیت در دهکده کوهستانی ویلدهاوس، در ۸۰ کیلومتری جنوب خاوری زوریخ بدنیا آمد. پدرش از صاحبمنصبان قریه و مادرش خواهر کشیش بود. عمویش که در تربیت او سهیم بود باعث آشنائی و علاقه وی به مسائل انسان گرایانه شد. تا ۱۴ سالگی در برن و بازل تحصیل کرد و تا ۱۸ سالگی در وین مشغول به تحصیل بود و همزمان تحصیل به نواختن عود، ویلن، فلوت و دیگر آلات موسیقی می‌پرداخت.[۲] در ۲۲ سالگی پس از اخذ لیسانس، به مقام کشیشی منصوب شد.

در ۱۵۱۸ بعنوان «کشیش مردم» کشیش کلیسای مشهور گروس‌مونستر شد و موعظه‌های اصلاحگرانه خود را ادامه داد. در طاعون سال بعد در زوریخ که یک سوم مردم شهر تلف شدند، وی شب و روز به پرستاری بیماران همت گماشت. در سال ۱۵۲۱ کشیش ارشد این کلیسا گردید و آشکارا جنبش اصلاح دینی در سوئیس را اعلام داشت.[۳]

جامعه و کلیسا[ویرایش]

هرچند کنفدراسیون سوئیس در زمان تسوینگلی از ۱۳ کانتون تشکیل می‌شد، ولی مانند امروز یکپارچه و بصورت فدرال اداره نمی‌شد و هرکدام برای خود حکومت و قوانین مستقل داشت. برخورد ایالت‌های مختلف با اصلاحات سیاسی و دینی نیز یکسان نبوده و جبهه گیری سیاسی و مذهبی بین کانتون‌ها تشدید یافته و بالاخره منجر به جنگ بزرگ زوریخ گردید. بتدریج با نیاز به اتحاد کانتون‌ها و رشد ملی گرائی سوئیسی و نیز گسترش عقاید انسان گرایانه اراسموس و نیز اجحاف و تعدی کلیسای رسمی کاتولیک، زمینه افکار و عقاید اصلاحگرانه تسوینگلی رشد بیشتری می‌یابد.[۴] قرن۱۶ در سوئیس همانند ایتالیا اوج انحطاط و فساد کلیسا بود، بسیاری از کشیشان از ارتکاب انواع فساد اخلاقی و مستی و قمار منعی نداشتند آنان در مقابل دریافت پول علاوه بر بخشش گناهان، خرید و فروش آمرزشنامه در کلیسا را رایج نموده بودند.[۵]

اصلاحگر[ویرایش]

در اول ژانویه ۱۵۱۹ او اولین نکته‌های روش خود در ارائه خطبه‌های یکشنبه را عرضه داشت. در تمام خطبه‌های یکشنبه تاکید او بر روی اخلاق و اصلاح کلیسا متمرکز بود. هرچند شباهت‌های روش او با لوتر و اراسموس را نمی‌توان نادیده گرفت، ولی روش منحصر او در الهیات، با لوتر و در امور انسان گرایانه با اراسموس، تفاوت‌های کلی داشت.[۶] او با کلیسای کاتولیک در مبارزه بود و در سال۱۵۱۷ اعلام کرد که مسیحیت باید منحصراً بر کتاب مقدس استوار باشد و به اسقف اعظم خویش، کاردینال ماتائوس شینر گوشزد کرد که برای مقام پاپی مبنا و مجوزی در کتاب مقدس وجود ندارد. در ۱۵۱۸ خرید و فروش آمرزشنامه را به باد انتقاد گرفت.[۷]

جنگ و مرگ[ویرایش]

اصلاح دینی تارو پود کنفدراسیون سوئیس را از ھم گسیخته بود و به نظر می‌رسید که در پی زوال آن است. برن، بال، شافھاوزن، آپنتسل، و گریزون از زوریخ ھواداری می‌کردند، لیکن کانتون ھای دیگر با آن بنای دشمنی نھاده بودند. پنج کانتون لوسرن، اوری، شویتس اونتروالدن، و تسوگ برای سرکوبی ھواداران ھوس، لوتر، و تسوینگلی اتحادیه کاتولیکی تشکیل دادند (۱۵۲۴). فردیناند دوک اتریش، از ھمه کشورھای کاتولیک خواست تا برای سرکوبی پروتستانھا بطور مشترک اقدام کنند، و به امید بازگردانیدن سلطه خاندان ھاپسبورگ به سوئیس، به آنان وعده مساعدت داد. در روز ۱۶ ژوئیه، ھمه کانتون ھای سوئیس، به استثنای شافھاوزن و آپنتسل، توافق کردند که نمایندگان زوریخ را در آینده کنفدراسیون نپذیرند. زوریخ و تسوینگلی با اعزام مبلغانی برای اشاعه اصلاح دینی در ناحیه تورگاو به اقدامات مخالفان پاسخ گفتند یکی از این مبلغان دستگیر و زندانی شد.

اراسموس، که در بال با بیم و ھراس ناظر این جریان بود، مسیحیان متدینی را میدید که به تحریک واعظان خویش، ((با چھره‌های برافروخته از خشم و نفرت، چون جن‌زدگان و جنگجویانی که به تحریک فرماندھان آماده حمله مھیبی ھستند، از کلیسا خارج می‌شوند.)) شش کانتون تھدید کردند که اگر زوریخ گوشمالی نشود، از کنفدراسیون خارج خواھند شد. تسوینگلی، که فرماندھی جنگجویان را به دست گرفته بود، به دولت زوریخ پیشنھاد کرد که سپاھیان و تجھیزات جنگی خویش را افزایش دھد، با فرانسه متحد شود، با برانگیختن شورشی در تیرول، در پشت جبھه فردیناند، آتشی برافروزد. در ماه فوریه، با حوادثی که در بال روی داد، تشنج شدت یافت. مجمع نمایندگان زوریخ و متقفان آن در روز ١۵ مه ١۵٣١ تصمیم گرفتند که کانتون ھای کاتولیک نشین را وادارند تا آزادی تبلیغ دینی را در سرزمینھای خود تامین کنند. چون این کانتون ھا از تفویض آزادی دینی سرباز زدند، تسوینگلی پیشنھاد کرد که زوریخ و متفقان آن با کاتولیکھا وارد جنگ شوند، ولی متفقان زوریخ محاصره اقتصادی را بر جنگ ترجیح دادند. کانتون ھای کاتولیک که دستشان از واردات کوتاه شده بود به کانتون ھای پروتستان اعلام جنگ دادند. بار دیگر نیروھای متخاصم صف آرایی کردند، تسوینگلی فرماندھی را به دست گرفت و نمونه‌ای برای سربازانش شد. نیروی تسوینگلی، که مرکب از ١۵٠٠ مرد رزمجو بود، بار دیگر در کاپل با نیروی ۸۰۰۰ نفری کاتولیکھا رو به رو شد ( ١١ اکتبر ١۵٣١ ) و میان آنھا جنگ خونینی درگرفت. کاتولیک ھا بر پروتستانھا چیره شدند و تسوینگلی، که چھل و ھفت سال از عمرش می‌گذشت، از جمله پانصد تن زوریخی بود که به دست دشمن کشته شدند. کاتولیکھا بدن وی را قطعه قطعه کردند و بر روی توده‌ای از فضله آتش زدند.[۸]

عقاید[ویرایش]

مجسمه او در کلیسای Wasserkirche

در ۲۵ ژانویه ۱۵۲۳ در جلسه شورای کبیر اسقفان زوریخ وی ۶۷ پیشنهاد به شورا تسلیم داشت. از جمله آنها:

  • همه کسانی که میگویند انجیل بدون تایید کلیسا ارزشی ندارد، خطاکارند....
  • حقیقت بطور جامع در انجیل تجلی کرده‌است....
  • مسیح یگانه کشیش اعلا است....
  • برمسیحیان واجب نیست آنچه را مسیح فرمان نداده به جای آرند....
  • آنچه خدا جایز دانسته و منع نکرده صواب است، بنابر این همه مردان می‌توانند زناشوئی کنند....
  • فضاحتی شرم آور تر از تحریم زناشوئی برای کشیشان نمی‌شناسم....
  • اقتدار روحانی کلیسا مبنا و مجوزی در کتاب مقدس و تعالیم مسیح ندارد....

جستارهای وابسته[ویرایش]

اصلاح گری دینی

مارتین لوتر

کالون

پروتستانتیسم

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • دورانت، ویل. تاریخ تمدن. ج. ۶. ترجمهٔ فریدون بدره‌ای. تهران: انتشارات و آموزش اسلامی، ۱۳۶۸. 
  • Gabler، Ulrich. Huldrych Zwingli: His Life and Work. Philadelphia: Fortress Press، ۱۹۸۶. شابک ‎۰-۸۰۰۶-۰۷۶۱-۹.