پیمان بانکوک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
پیمان بانکوک
پیمان منطقه عاری از سلاح هسته‌ای جنوب شرقی آسیا
Nwfz.svg
     منطقه‌های بدون جنگ‌افزار هسته‌ای
     ۵ کشور صاحب قدرت هسته‌ای
     کشورهایی که از طریق ناتو به جنگ‌افزار هسته‌ای دسترسی دارند (بلژیک، آلمان، ایتالیا، هلند و ترکیه)
     کشورهای عضو پیمان‌نامه منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای
امضا شده ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵
مکان  تایلند، بانکوک
تاثیرگذاری ۲۸ مارس ۱۹۹۷
امضاکنندگان ۱۰
گروه‌ها ۱۰

پیمان منطقه بدون جنگ‌افزار هسته‌ای جنوب خاوری آسیا به نام معمول پیمان بانکوک یک پیمان بازدارنده هسته‌ای بین ۱۰ کشور آسیای جنوب شرقی است که همگی عضو انجمن ملل آسیای جنوب خاوری (آسه آن) هستند. این کشورها شامل برونئی، کامبوج، اندونزی، لائوس، مالزی، میانمار، فیلیپین، سنگاپور، تایلند و ویتنام هستند. این پیمان در ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ در کنفرانس پیمان در بانکوک تایلند به امضا گذاشته و در ۲۸ مارس ۱۹۹۷ به اجرا درآمد. این پیمان اعضای خود را به ممانعت از ساخت، تهیه، در اختیارگیری یا کنترل جنگ‌افزار هسته‌ای ملزم می‌کند.

منطقه اعمال این پیمان شامل قلمروی کشورهای عضو و فلات قاره و منطقه انحصاری اقتصادی آنها می‌شود. منظور از از «قلمرو» یعنی آب‌های داخلی، آب‌های سرزمینی، آب‌های مجمع‌الجزایر، بستر دریا، خاک زیر آن، خاک خود سرزمین و مرز هوایی بالای آن.

پیش‌زمینه[ویرایش]

     کشورهای امضا و تصویب کننده

زمینه ایجاد یک منطقه بدون جنگ‌افزار هسته‌ای در جنوب شرق آسیا در ۲۷ نوامبر ۱۹۷۱ هنگامی آغاز شد که ۵ عضو اصلی آسه آن یعنی اندونزی، مالزی، فیلیپین، سنگاپور و تایلند، در کوالا لامپور مالزی دیدار کردند. آنها در پی این نشست بیانیه منطقه صلح، آزادی و بی‌طرفی آسه آن را امضا کردند. یکی از اهداف آسه آن، ایجاد منطقه بدون جنگ‌افزار هسته‌ای در جنوب خاوری آسیا بود.

با این حال، با توجه به فضای سیاسی آن زمان، از جمله رقابت میان اعضا، درگیری در منطقه و جنگ سرد، ایجاد منطقه بدون جنگ‌افزار هسته‌ای، کمتر امکان‌پذیر بود؛ بنابراین پیشنهاد رسمی برای دستیابی به این هدف تا دهه ۱۹۹۰ تعویق افتاد. پس از پایان جنگ سرد و درگیری‌ها، کشورهای عضو، تلاش‌های خود برای خلع سلاح هسته‌ای را از سر گرفتند. پس از مذاکرات و نهایی شدن مفاد این پیمان توسط یک کارگروه از آسه آن، در نهایت در ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ توسط سران ۱۰ کشور عضو آسه آن در بانکوک امضا شد. این پیمان در ۲۸ مارس ۱۹۹۷ پس از اینکه همه کشورها به غیر از یکی، آنرا تصویب کردند به اجرا درآمد.[۱] پس از تصویب فیلیپین در ۲۱ ژوئن ۲۰۰۱ اجرای این پیمان کامل شد. در سال ۲۰۱۴ در جلسه کمیسیون ویژه پیمان، وزیران کشورهای عضو، در حالیکه بار دیگر بر تعهد خود بر اجرای پیمان منطقه بدون جنگ‌افزار هسته‌ای در جنوب خاوری آسیا تأکید می‌کردند پیشرفت در پیاده‌سازی طرح اقدام برای تقویت پیمان از ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ را بررسی کردند.[۲]

پروتکل[ویرایش]

این پیمان دارای یک پروتکل است که به امضای پنج کشور دارنده سلاح‌های هسته‌ای عضو پیمان‌نامه منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (چین، روسیه، فرانسه، بریتانیا و آمریکا) نرسیده‌است. این پروتکل از قدرت‌های هسته‌ای می‌خواهد که در هیچ مناقشه‌ای در ارتباط با کشورهای عضو، مداخله نکنند و از هرگونه استفاده یا تهدید به استفاده از جنگ‌افزار هسته‌ای علیه اعضای این پیمان خودداری کنند.

در نوامبر ۲۰۱۱ قدرت‌های هسته‌ای موافقت خود را با کشورهای آسه آن برای برداشتن گام‌هایی برای امضای این پیمان اعلام کرده‌اند. اما تا آوریل سال ۲۰۱۵، هیچ‌یک از آن این کار را نکرده‌اند.[۳]

وضعیت اعضا[ویرایش]

اعضای رسمی[ویرایش]

نام کشور تاریخ امضا تاریخ تصویب
 برونئی ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۶-۱۱-۲۲ ۲۲ نوامبر ۱۹۹۶
 میانمار ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۶-۰۷-۱۷ ۱۷ ژوئیه ۱۹۹۶
 کامبوج ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۷-۰۳-۲۷ ۲۷ مارس ۱۹۹۷
 اندونزی ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۷-۰۴-۱۰ ۱۰ آوریل ۱۹۹۷
 لائوس ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۶-۰۷-۱۶ ۱۶ ژوئیه ۱۹۹۶
 مالزی ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۶-۱۰-۱۱ ۱۱ اکتبر ۱۹۹۶
 فیلیپین ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۲۰۰۱-۰۶-۲۱ ۲۱ ژوئن ۲۰۰۱
 سنگاپور[۴] ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۷-۰۳-۲۷ ۲۷ مارس ۱۹۹۷
 تایلند ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۷-۰۳-۲۰ ۲۰ مارس ۱۹۹۷
 ویتنام ۰۱۹۹۵-۱۲-۱۵ ۱۵ دسامبر ۱۹۹۵ ۰۱۹۹۶-۱۱-۲۶ ۲۶ نوامبر ۱۹۹۶

کشورهای امضا کننده پروتکل[ویرایش]

نام کشور تاریخ امضا تاریخ تصویب
 چین
 فرانسه
 روسیه
 بریتانیا
 ایالات متحده آمریکا

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]