نصرت فاتح‌علی خان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از نصرت فاتح علی خان)
نصرت فاتح ‌علی خان
نصرت خان در حال اجرا در رویال آلبرت هال، ۱۹۸۷
نصرت خان در حال اجرا در رویال آلبرت هال، ۱۹۸۷
اطلاعات پس‌زمینه
نام شناسنامه‌ایپرویز فاتح علی خان
نام(های) دیگرشاهنشاه قوالی، خان صاحب، نصرت خان
زاده۲۲ مهر ۱۳۲۷ (خورشیدی)
فیصل‌آباد، پنجاب، پاکستان
درگذشته۲۵ مرداد ۱۳۷۶ (خورشیدی) لندن انگلستان
ژانرقوالی، غزل، موسیقی تلفیقی
سازهای اصلی
هارمونیوم
طبله

نصرت فَاتِح‌علی خان،[۱] (۲۲ مهر ۱۳۲۷ - ۲۵ مرداد ۱۳۷۶) خواننده و استاد سبک قَوّالی[۲] اصالتاً پشتون اهل پاکستان بود.

نصرت فتح علی خان، از دریافت‌کنندگان جایزه پیکاسو است. از ترانه‌های مشهور وی می‌توان به دللگی و دم مست قلندر اشاره کرد.

زندگی[ویرایش]

وی در تاریخ ۱۳ اکتبر ۱۹۴۸ میلادی، در شهر فیصل‌آباد در پنجاب، پاکستان متولد شد. پدر وی فاتح علی خان، موسیقی‌شناس، نوازنده و خواننده موسیقی قوالی بود. پدرش در سال ۱۹۶۴ میلادی، درگذشت و نصرت مجبور شد که جای پدر را در گروه پر کند. نصرت توسط عمویش، استاد مبارک علی خان تحت آموزش قرار گرفت.

نصرت فاتح علی خان، در طول زندگی خود توانست سبک قَوّالی را به موسیقی جهانی معرفی کند.[۳] وی با مایکل بروک در هالی ود هم موسیقی بسیار موفقی ارائه داده بود که پذیرش جهانی داشت. از بهترین غزل‌ها و قوالی‌های او می‌توان به غزل‌های زیر اشاره نمود.

  1. دل لگی
  2. تم ایک گورکه دهندا هو (تو یک معمایی)
  3. آفرین آفرین
  4. دم مست قلندر
  5. سخی شهباز قلندر
  6. دلهی کا سهرا (تاج گل داماد)
  7. مزه آگیا (حال کردم)
  8. مست نظروں سی الله بچای (خدا از نگاه مستش پناه بده)
  9. تنهایی
  10. سانسوں کی مالا په (رو دسته گل نفس هام)
  11. علی دا ملنگ (ملنگِ علی ام)
  12. هنجو اکهیاں دی (اشک‌ها در خیمه چشمات)
  13. من اٹکیا بیپرواه (وجودم بدون هراس)
  14. رب نوں مناواں کدهی یار نوں مناواں (یا خدامو خوش کنم یا یارمو)
  15. حق علی علی
  16. وهی خدا هی (همون خداست)

قابل ذکر است که ایشان صدها قوالی و غزل هت داده که خارج از بیان است [۱]. صدای او خیلی زود در اعماق روح شنوندگان اثر می‌کرد و هنوز موسیقی او در سراسر جهان پخش می‌شود. نصرت فاتح علی خان در تاریخ ۱۶ اوت ۱۹۹۷ میلادی، بر اثر عارضه قلبی در بیمارستانی در لندن درگذشت. وی در هنگام مرگ ۴۸ سال داشت.[۴]

منابع[ویرایش]

  1. ««آهنگ «مست قلندر» از نصرت فتح‌علی خان». سایت رسمی محمدکاظم کاظمی». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ ژوئن ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۲۰ مه ۲۰۱۶.
  2. به هنرمند محبوب خود در رقابت‌های جایزه موسیقی جهان رای‌دهید, بی‌بی‌سی فارسی
  3. Quaid-e-Azam M.Ali Jinnah among TIME's Asian Heroes, پاکستان تایمز
  4. Nusrat Fateh Ali Khan, 48, Pakistani Sufi Singer, The New York Times