زمین گوی برفی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
این نگاره که شاید بتواند تصور گوی برفی زمین را آسان کند نمایانگر بیشتر جاهای جنوبگان کنونی است. پوشش سراسری برف و یخ ممکن است سبب تأخیر در شروع ایجاد زندگی چند سلولی بر روی زمین شده باشد

زمین گوی برفی (به انگلیسی: The Snowball Earth hypothesis) فرضیه‌ای است که؛ بر پایهٔ برخی از یافته‌های زمین‌شناسی، دیرینه مغناطیس‌شناسی و دیگر دانسته‌ها، باور دارد که همهٔ سطح زمین به طور کامل و یا تقریباً نزدیک به همه جای کرهٔ زمین و دست کم یک بار در بیش از ۶۵۰ میلیون سال پیش منجمد شد. طرفداران این فرضیه می‌گویند بهترین گواهی که این باور را پشتیبانی می‌کند وجود رسوبات ته‌نشین شده‌ای است که به طور کلی پاره‌ای با منشاء یخبندانی در رسوبات کهن منطقه‌های گرمسیری دیده می‌شوند. دیگر دانسته‌های ویژه‌ای که در صورت نبودنشان، این پرسش‌ها در پرونده‌های زمین‌شناسی همچنان مبهم باقی می‌ماند نیز اکنون از دانسته‌ها هستند.

دانسته‌ها نشان می‌دهند که در طول دوران نیوپروزوییک زمین تعدادی از یخبندان‌های بزرگ سراسری را پشت سر گذاشته است.[۱] احتمال داده می‌شود که سه و یا چهار یخبندان قابل توجه در طول و اواخر نیوپروزوییک رخ داده باشد. از این دوره‌های یخبندان تقریباً کامل زمین اغلب به عنوان "گلوله برفی زمین" یاد می‌شود. بنا بر آن گمان‌ها در زمانی که این سیاره پوشیده از یخ بود ضخامت یخ به ۱ تا ۲ کیلومتر می‌رسیده است.[۲] با توجه به جدول‌های زمانی زمین‌شناسی؛ ظهور ناگهانی انفجار کامبرین که پیدایش گونه‌های زندگی چند سلولی بر روی زمین را به همراه دارد، درست بعد از آخرین رخداد یخبندان سراسری روی داده است. رویداد یخبندانی بزرگ دیگری که مدت‌ها پیش از این گوی برفی شدن زمین پیش آمده بود یخبندان هورونی است که بین ۲۴۰۰ تا ۲۱۰۰ میلیون سال رخ داده که شاید اولین حضور اکسیژن را در اتمسفر زمین که رویداد بزرگ اکسیژنی است راسبب شده است.

تاریخچه[ویرایش]

آقای داگلاس ماوسون (1882 - 1958)، زمین شناس استرالیایی و محقق قطب جنوب، بیشتر کار خود را صرف مطالعه چینه شناسی پیشین زیستی نو جنوب استرالیا کرد، که در آنجا رسوبات یخچالی ضخیم و پهناور یافت و در اواخر کار خود تخمین احتمال یخ زدگی جهانی را زد.

اگرچه ایده های یخ زدگی جهانی ماوسون بر طبق فرضیه اشتباهی بود که موقعیت جغرافیایی استرالیا و و دیگر قاره های کم ارتفاع که در آنها نهشته های یخچالی یافت می شد، در طی زمان بدون تغییر باقی ماند. با پیشرفت فرضیه رانش قاره ای، و در نهایت با تئوری زمین ساخت ورقه ای توضیح ساده تری برای رسوبات بخچالی بوجود آمد - آنها در زمانی نهشته شده بودند که قاره ها در ارتفاع بیشتری بودند.

در سال 1964، ایده یخ زدگی به وسعت جهان وقتی که برایان هارلاند برگه ای را منتشر کرد که در آن داده دیرینه مغناطیس شناسی مبنی بر اینکه یخ نهشته در سوالبارد و گرینلند در ارتفاعات استوایی نهشته شده بودند، دوباره پدیدار شد. از این داده دیرینه مغناطیس شناسی، و مدرک رسوبی که رسوبات یخچالی باعث توقف توالی سنگ هایی که عموما به ارتفاعات استوایی مربوط اند، او اظهار یک عصر یخبندان بسیار شدید را که در نهشتن سنگ های یخچالی دریایی در نواحی گرمسیری، را داشت.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

Wikipedia contributors, "Snowball Earth," Wikipedia, The Free Encyclopedia, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Snowball_Earth&oldid=665417258 (بازبینی ژوئن ۴، ۲۰۱۵).

  1. Allen, Philip A. ; Etienne, James L. (2008). "Sedimentary challenge to Snowball Earth". Nature Geoscience 1 (12): 817. Bibcode:2008NatGe...1..817A. doi:10.1038/ngeo355.
  2. "New Evidence Supports Three Major Glaciation Events In The Distant Past". ScienceDaily. 2004-04-22. Retrieved 2011-06-18.