آرامگاه شاه سید رضا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آرامگاه شاه سید رضا
نامآرامگاه شاه سید رضا
کشور ایران
استاناستان یزد
شهرستانیزد
اطلاعات اثر
کاربریآرامگاه
دیرینگیدوره صفوی
دورهٔ ساخت اثردوره صفوی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۲۶۰۴
تاریخ ثبت ملی۲۵ اسفند ۱۳۷۸

بقعهٔ شاه سید رضا مربوط به دوره صفوی است و در یزد، خیابان انقلاب، چهارراه دولت آباد، کوچه بندان، محلهٔ چهار منار واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۸ با شمارهٔ ثبت ۲۶۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

این زیارتگاه بقعه‌ای است با گنبدی بلند و به اسلوب گنبدهای دیگر یزد (مانند شاه کمال، گنبد هشت و جز آنها…) که در اساس جزئی از مجموعهٔ بنای مفصلتری بوده‌است که هنوز آثار صفّه و ایوان غربی متصل به آن باقی است. وسعت گنبد و کلفتی دیوارهای آن (بعد از بقعهٔ سید رکن الدین) از دیگر گنبدهای یزد بیشتر و هر ضلع آن ۹/۲۵ متر و ضخامت دیوارها ۲/۳۵ متر است.

علت انتساب این بنا به مزار شاه سید رضا علی الظاهر به مناسبت وجود سنگ قبری از آن شاه سید رضا نامی است که در ۹۵۵ فوت شده‌است. معلوم نیست که آیا سنگ از آغاز در همین موضع بوده‌است یا آن را از جای دیگری بدین مقام آورده‌اند! مسلم است که بنا از آثار قرون هشتم هجری است و طبعاً ارتباطی با شاه سید رضا ندارد. نمی‌دانیم که بنا با کدام یک از ابنیهٔ مذکور در تواریخ یزد قابل تطبیق تواند بود.

در مورد آن حدس ضعیف این است که بقایایی از مدرسهٔ غیاثیهٔ چهارمنار باشد، و آن مدرسه‌ای بوده که امیر غیاث الدّین علی حسینی وزیر شاه ابواسحاق در سال ۷۴۰ ساخت و خود زیر گنبد آن به خاک سپرده شد.[۲]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
  2. یادگارهای یزد، ایرج افشار، یزد:نیکو روش و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چاپ دوم، ۱۳۷۴، ج۲، ص۳۴۴