وانان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۲°۲۱′۰۰″ شمالی ۵۰°۳۷′۴۳″ شرقی / ۳۲.۳۵۰۰۰° شمالی ۵۰.۶۲۸۶۱° شرقی / 32.35000; 50.62861

روستای وانان
اطلاعات کلی
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان چهارمحال و بختیاری
شهرستان شهرکرد
بخش بخش لاران
دهستان لار
نام محلی وانون
نام‌های قدیمی وَنان(به معنای جایی که چشمه های فراوان وطبیعت چشمگیری دارد)
سال بنیاد 1120 ه.ش
مردم
جمعیت ۳٬۰۴۴ نفر
مذهب شیعه 12 امامی
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا 2400 متر از سطح دریا
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه 10
بارش سالانه 350mm
اطلاعات روستایی
دهیار محمد علی نظری
پیش‌شمارهٔ تلفن 0382342
جملهٔ خوش‌آمد بر تابلوی ورودی روستا به روستای وانان خوش امدید

وانان، روستایی از توابع بخش لاران شهرستان شهرکرد در استان چهارمحال و بختیاری ایران است.فاصله ی روستای وانان تا شهر شهرکرد مرکز استان ۲۴ کیلومتر است ،این روستا در نزدیکی مرز استان اصفهان و استان چهارمحال و بختیاری واقع شده و فاصله ی ان تا شهر اصفهان حدود100 کیلومتر است.زبان مردم روستا فارسی است، کلمات آن دارای آهنگ ادای خاصی است که ترکیبی از لری و لهجه شهرکردی است که ان را از گویش معیار فارسی (تهرانی) متمایز می سازد. لهجه وانانی با لهجه معیار فارسی تفاوت های آوایی و واژگانی دارد و برخی واژه ها و پسوندهایی دارد که تنها در این لهجه دیده می شود. در میان ساکنین محلی شهرکرد، لهجه مردمان بومی وانان به لهجه دهکردی بسیار شبیه است. لهجه وانانی و به طور کلی لهجه شهرکردی بسیار مشابه لهجه اصفهانی است که در مناطق جنوبی اصفهان و مناطق بختیاری نشین اصفهان به کار می رود.با توجه به شباهت های زیاد لهجه وانانی به زیر لهجه‌ها و لهجه‌های وابسته به لهجه اصفهانی و فاصله نزدیک وانان و به طور کلی شهرستان شهرکرد تا اصفهان برخی معتقدند که لهجه وانانی گونه ای از گویش رایج مردم فلات مرکزی ایران به ویژه منطقه جی قدیم است،متاسفانه این لهجه در حال حاضر در حال نابودی است. لهجه و گویش وانانی و به طور کلی شهرکردی یکی از لهجه ها و گویش های اصیل پارسی است و سرشار از واژه های بسیار قدمت داری است به طوری که پسوند 'اولی' (OLE) در حال حاضر فقط در لهجه شهرکردی و وانانی رایج است . در زیر مثال هایی از این پسوند منحصر به فرد آورده شده است.

فارسی معیار لهجه وانانی
خاک آلود خاکولی
چرک آلود چرکولی
جسم گرد و کروی گردولی
نوعی نان کاکولی


برخی لغات لهجه وانانی
لهجه وانانی فارسی معیار
دَیه خواهر
کاکا برادر
خُنُک آدم بی مزه
صُب صُبح
جُستن پیدا کردن
پیش کردن بستن در به حالت نیمه باز
جل بو عجله کن، سریع باش
تُرکیدن آهسته قدم زدن
ویری بلند شو
خُب خوب
نَتَرم نمیتونم
ایبو می شود
نیبو نمی شود
ایتَری می توانی
نَتَری نمی توانی

زنان این روستا با هنر فرش بافی اشنایی دیرینه دارند مردم این روستا دارای فرهنگی غنی واداب ورسوم باستانی می باشند از جمله شنبه گردش(اولین شنبه ی سال)،شال اندازی(در شب اول زمستان پسران جوان به طور مخفیانه دستمالی را در خانه ی اقوام می اندازند وانهاداخل ان را پول یا هر کادوی دیگری قرار می دهند پسر جوان تلاش می کند تا ناشناس باقی بماند)،یا اداب خاص عروسی مثل این که هنگام ورود عروس به خانه ی داماد او بالای دیوار می رود وبر سر او گندم می پاشد،ویا اناری را پیش پای عروس به زمین می کوبد ویادر بعضی خانواده ها عروس و داماد به نشانه ی نیک بختی دور اتش می چر خندو اینکه عروس قبل از ورود به حجله گردو یا ظرفی چینی را زیر پا می شکند.

جمعیت[ویرایش]

این روستا در دهستان لار قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳٬۰۴۴ نفر (۶۹۳خانوار) بوده‌است. مردم روستا اکثرا مهاجرانی از استان های اصفهان و فارس و خوزستان هستند،مخصوصا از شهر های اصفهان و نجف اباد و شیراز و مسجد سلیمان ،از لحاظ نژادی مردم روستا ترکیبی از لر ها و فارس ها می باشند.

آب و هوا[ویرایش]

وانان دارای اقلیم مرطوب معتدل با تابستان‌های معتدل و زمستان‌های بسیار سرد است. میانگین سالانه دمای هوادر وانان 10 درجه سانتی گراد می‌باشد. در طول ۳۰ سال گذشته حداقل مطلق دما و حداکثر مطلق دمای ثبت شده در ایستگاه سورشجان(منطقه لاران) به ترتیب ۳۲ درجه سانتیگراد زیر صفر و 38 درجه سانتیگراد بوده‌است. سردترین و گرمترین ماه‌های وانان به ترتیب دی و مرداد می‌باشد. اگرچه در زمستان میزان رطوبت متوسط تا بالا است، میزان بارش در تیر و مرداد نزدیک به صفر است.

Weather-rain-thunderstorm.svgآب و هوای وانانNuvola apps kweather.svg
ژانویه فوریه مارس آوریل مـــــه ژوئـن ژوئیـه اوت سپتامبر اکتبـر نوامبر دسامبر سـال
گرم‌ترین
۸٫۲ ۱۲٫۶ ۱۹٫۶ ۲۷٫۲ ۲۶٫۸ ۳۵٫۶ ۳۸٫۰ ۳۶٫۰ ۳۲٫۴ ۲۶٫۸ ۲۰٫۸ ۱۹٫۰ ۳۸٫۰
میانگین گرم‌ترین‌ها
۰٫۱ ۵٫۸ ۱۳٫۶ ۲۰٫۴ ۲۳٫۴ ۳۰٫۶ ۳۴٫۱ ۳۲٫۹ ۲۹٫۷ ۲۳٫۱ ۱۴٫۴ ۱۱٫۰ ۱۹٫۹
میانگین سردترین‌ها
-۱۹٫۰ -۸٫۸ -۱٫۶ ۳٫۶ ۵٫۰ ۷٫۸ ۱۳٫۴ ۱۱٫۷ ۵٫۷ ۱٫۳ -۱٫۵ -۴٫۳ ۱٫۱
سردترین
-۳۲٫۰ -۱۹٫۲ -۸٫۶ -۳٫۶ ۰٫۲ ۳٫۶ ۸٫۴ ۷٫۰ ۰٫۲ -۵٫۲ -۷٫۴ -۱۱٫۸ -۳۲٫۰


منبع: وب‌گاه اداره هواشناسی چهار محال و بختیاری ۴ ژانویه ۲۰۱۴

مکان‌های تاریخی[ویرایش]

حمام وانان مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شهرکرد، بخش لاران، دهستان لار، روستای وانان، تقاطع کشاورز، خیابان امام حسین وانان واقع شده و این اثر در تاریخ ۷ خرداد ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۲۹۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]