قلیا

قلیا
Salicornia europaea
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو:	گیاهان
دسته:	گیاهان گلدار
رده:	دولپه‌ای‌ها
راسته:	میخک‌سانان
تیره:	تاج‌خروسیان
زیرخانواده:	قلیاواریان
سرده:	Salicornia L.
گونه‌ّا
در متن.

قلیا (Salicornia) گیاهی‌است که در خاک غیر قابل کشاورزی و صحرا قابل کشت است و حتی با آب شور دریا به همراه همه چیز نیز قابل آبیاری است.

سرده قلیا در ایران یک گونه گیاه علفی یک‌ساله باتلاقی شور-روی دارد که معمولاً در کنار رودخانه‌ها و دریاچه‌های آب شور کناره‌های دریای عمان و خلیج فارس می‌روید.

ویژگی‌ها

گیاهی که تا الان به عنوان گیاهان شوره‌زی و شور-زی یا نمک خواه شناخته می‌شد، برگهای آبدار نمکین آن در گرمای جهنمی و خاک رقت انگیز با مقداری بیشتر از آبیاری معمول آن هم آب شور دریا رشد و نمو می‌کند. چندین کشور قلیا و دیگر گیاهان مقاوم به آب شور را به عنوان منبع تامین غذا بررسی می‌کنند. این گیاهان، گیاهانی کارآ برای بیابان زدایی می‌باشند.

سودمندی

قلیا را می‌توان در برخی رستورانها به عنوان نوعی خره دریایی، به صورت خام و یا بخار پز شده خورد و یا به عنوان روغن پخت‌وپز و ترکیب غذایی غنی از پروتئین نیز استفاده کرد.

برنامه

شرکتی اخیراً ۱۰۰۰ هکتار قلیا را در روستای سانورا (Sanora) کاشته‌است، جاییکه هاجز تحقیقات مقدماتی را برای دهه‌ها انجام داده‌است، این نهالها، بذر مورد نیاز در طرح سرمایه‌گذاری مشترک واقع در ۵۰ مایلی شمال ساحل شهر باهیان دکینو Bahia de Kino را تامین می‌کنند. شرکت Global Seawater قصد دارد ۱۲۰۰۰ هکتار از آنجا را جهت انجام رویای بزرگترین مزرعهٔ آبیاری دریایی بخرد یا اجاره کند.

طرح این است که کانالی در داخل صحرا زده شود تا آب دریا را جهت تغذیهٔ استخرهای تجاری پرورش ماهی و میگو به داخل صحرا هدایت کند و به جای برگرداندن آب به داخل دریا، شرکت قصد دارد از طریق کانال آب را بیشتر به داخل صحرا برده و از آن جهت آبیاری قلیا برای تولید سوخت زیستی استفاده کند. توقفگاه بعدی آب دریا سرزمین جلگه‌ای مصنوعی خواهد بود، این جنگلهای مانگرو را می‌توان به آلوده کننده‌ها فروخت تا مطابق شرایط بودن شکاف‌های هسته‌ای آن طبق پروتکل کیوتو در رابطه با تغییرات آب و هوا تایید شود. هیچ چیز دور ریخته نمی‌شود! این یک طرح مبتکرانه‌است و فکر کردن درباره آن باعث شادی دوچندان می‌شود.

مزه

روشن است که قلیا مزه‌ای شور دارد ولی بررسی‌هایی از سوی مردم در مورد مزهٔ مورد پسند آن انجام شده‌است که از خوردن آن لذت برده‌اند. همچنین قلیا ویکی ویژه خود دارد که می‌گوید: قلیا اروپایی خوراکیست چه به صورت خام و چه پخته شده. در انگلستان این گیاه یکی از گیاهانی است که به عنوان رازیانه شناخته می‌شود. در ایالات متحده قلیا به عنوان لوبیا دریایی شناخته می‌شود. قلیا معمولاً پخته می‌شود، یا بخارپز و یا مایکروفر شده، بعد از پخته شدن رنگی همجو جلبک دریایی و مزه‌ای مثل شالوده ساقه‌های اسفناج و مارچوبه پیدا می‌کند و برخلاف بافت خامش، بعد از پخته شدن به هیچ عنوان ریش ریش و سفت نیست. قلیا معمولاً به عنوان همراه دریای مناسب برای خوراک‌هایی همچو خوراکهای دریایی و ماهی می‌باشد. و آشکار است که روشهای پخت فراوانی وجود دارد. این ایده امید بخش به نظر نمی‌رسید اگر اکثر مردم خوردن قلیا را دوست نداشتند وگرنه این نیز مانند Sawgrass خوراکی دیگر برای حیوانات و منبع تامین سوخت زیستی می‌شد.

منابع

ویکی‌پدیا آلمانی

پیوند به بیرون

• مجله گیاه‌شناسی ایران

http://commons.wikimedia.org/wiki/Salicornia?uselang=de