استیگ داگرمن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
استیگ داگرمن
زادروز ۵ اکتبر ۱۹۲۳(۱۹۲۳-10-0۵)
اوکارلبی، استان اوپسالا
درگذشت ۴ نوامبر ۱۹۵۴ میلادی (۳۱ سال)
استکهلم
علت مرگ خودکشی
ملیت سوئدی
پیشه شاعر، نویسنده، روزنامه‌نگار
همسر آنیتا بیورک (۱۹۵۳-۱۹۵۴)
فرزندان یک دختر
والدین هلمر جانسون
هلنا اندرسون
صفحه در وب‌گاه IMDb


استیگ داگرمان (Stig Dagerman) ‏ (۵ اکتبر ۱۹۲۳۴ نوامبر ۱۹۵۴) نویسنده، شاعر و روزنامه‌نگار سوئدی بود.

او علاوه بر نویسندگی کتاب، دبیر روزنامهٔ جوانان سندیکالیست بود. منتقدین سبک او را در نهایت آمیزه‌یی از سورئالیسم و اکسپرسیونیسم دانسته‌اند.[۱]

زندگی[ویرایش]

پدر او هلمر جانسون جوانی فراری بود و مادرش هلنا اندرسون منشی تلفنی. آن‌ها هنوز با هم ازدواج نکرده بودند که از هم جدا شدند و استیگ را به والدین پدرش سپردند. زندگی در کنار پدربزرگ و مادربزرگ مذهبی‌اش در روستا او را با زندگی مشقت‌بار روستایی آشنا کرد. پدربزرگش توسط دیوانه‌یی به صورت اتفاق کشته می‌شود و مادر بزرگش در فاصله کوتاهی می‌میرد. دو سال بعد یکی از دوستانش در اسکی کشته شد و زندگی استیگ را تراژیک‌تر کرد. او منزوی شد و به شعر سرودن پرداخت.

در همین سال‌ها به جریان‌های کارگری و مبارزات سندیکالیستی علاقه‌مند می‌شود. جریان سوسیالیسم سندیکالیستی‌ای که داگرمن به آن پیوسته بود در پی تمرکززادیی و کاهش اختیارات دولت و احقاق حقوق طبقه کارگر بود. در همین سال‌ها با آن ماری گوتسس پناهندهٔ آلمانی آشنا می‌شود او دختر مبارزی اسپانیایی است و با مادرش در دخمه‌یی در آپارتمانی در حاشیه شهر زندگی می‌کند؛ داگرمن با آن‌ها هم‌خانه می‌شود و زندگی حقارت بار حاشیه‌نشینی را تجربه می‌کند. در سن بیست سالگی مدتی به دانشگاه می‌رود و سپس روانه سربازی می‌شود و ماجرای دوران سربازی دست‌مایهٔ اولین رمانش می‌شود که در بیست و دو سالگی آن را چاپ می‌کند. این دوران دوران اوج خلاقیت ادبی اوست؛ شبی شصت صفحه می‌نویسد

داگرمن و همسرش

هنوز بیست و پنج سالش نشده و دبیر روزنامهٔ جوانان سندیکالیست است و چهار رمان و چهار نمایش‌نامه نوشته و یک مجموعه داستان کوتاه و سفرنامه و صدها شعر نیز در کارنامهٔ ادبی خود دارد، مشهور شده‌است و وضع مالی‌اش هم بعد نیست. اما جدایی از همسرش مسیر زندگی او را تغییر می‌دهد. شکست و سقوط ذهنی‌اش آغاز می‌شود. یک سال بعد با آنیتا بیورک بازیگر مشهور سوئدی ازدواج می‌کند اما این ازدواج هم نمی‌تواند مرهمی بر زخم‌های خون‌چکان روح او باشد. روزگارش تباه و روانش برآشفته‌است دیگر کم می‌نویسد، نیمه‌های شب از خواب می‌پرد بیرون می‌زند و ساعت‌ها در جاده‌های خلوت شبانگاهی رانندگی می‌کند. جند بار دست به خودکشی می‌زند و سرانجام در ۴ نوامبر ۱۹۵۴ در سی و یک سالگی خودکشی می‌کند.

آثار[ویرایش]

داگرمن را کافکای سوئد می‌دانند او را متأثر از نیچه، کافکا، استریندبرگ و هم‌وطنش ای ویند یانسون برشمرده‌اند. منتقدین سبک او را در نهایت آمیزه‌یی از سورئالیسم و اکسپرسیونیسم دانسته‌اند.[۱] داگرمن را نخستین بار محمدرضا قلیچ خانی با ترجمه و چاپ داستان "کودکی کشته می شود" در مجله دنیای سخن که با مقاله ای در مورد ادبیات سوئد و زندگی و آثار داگرمن در دهه ی 1940 همراه بود به فارسی زبانان معرفی کرد.

یکی از داستان‌های کوتاه مشهورش Att döda ett barn (To kill a child).نام دارد.[۲] که توسط محمدرضا فرزاد با نام کشتن یک بچه به فارسی ترجمه شده‌است و در مجموعه داستان کوتاهی به نام باغ تروتسکی منتشر شده‌است. (می‌توانید مشخصات کتاب را در بخش منابع ببینید.)

جایزهٔ داگرمن[ویرایش]

در سوئد جایزه‌یی به نام استیگ داگرمان نام‌گذاری کرده‌اند که عبارت از نشان افتخار و پنجاه هزار کورن سوئدی است.

در سال ۱۹۹۹ این جایزه با عنوان «شاملو شاعر بزرگ آزادی» به احمد شاملو شاعر بزرگ ایرانی اهدا شد.

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ فرزاد ۱۷۹
  2. ویکی‌پدیای انگلیسی

منابع[ویرایش]

  • فرزاد، محمدرضا. «استیگ داگرمان». ناباکوف و دیگران. در باغ تروتسکی. ترجمهٔ محمدرضا فرزاد، نیما ملک‌محمدی. تهران: اندیشه‌سازان، ۱۳۸۱. ۱۷۶-۱۸۰. ISBN 964-352-182-6. 
  • ویکی‌پدیای انگلیسی

پیوند به بیرون[ویرایش]