کلیسای جامع ناومبورگ
| کلیسای جامع ناومبورگ | |
|---|---|
| Naumburger Dom St. Peter und St. Paul | |
 Naumburg Cathedral of St. Peter and St. Paul | |
  کلیسای جامع ناومبورگ در نقشه  کلیسای جامع ناومبورگ کلیسای جامع ناومبورگ (آلمان) | |
| ۵۱°۹′۱۷″ شمالی ۱۱°۴۸′۱۴″ شرقی / ۵۱٫۱۵۴۷۲°شمالی ۱۱٫۸۰۳۸۹°شرقی | |
| مذهب | پروتستانتیسم |
| وبگاه | naumburger-dom.de |
| معماری | |
| معماری مذهبی | معماری رمانسک/گوتیک |
| شروع به ساخت | ۱۰۲۸ |
| اتمام ساخت | ۱۰۴۴ (تقدیس) |
| موقعیت جغرافیایی | |
| اسقفنشین | Bishopric of Naumburg-Zeitz (until 1615) |
| ناحیه کلیسایی | Evangelical Church in Central Germany |
| روحانی | |
| اسقف | Ilse Junkermann |
کلیسای جامع ناومبورگ (آلمانی: Naumburger Dom St. Peter und St. Paul) یک کلیسا در شهر ناومبورگ، آلمان است.
این کلیسا اولین بار در سال ۱۰۲۸ میلادی شروع به ساخت و در سال ۱۰۴۴ میلادی تکمیل شده در سال ۲۰۱۸ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است.
کلیسای جامع ناومبورگ در ناومبورگ (زاله)[۱] که امروزه پروتستان است، کلیسای جامع پیشین اسقفنشین ناومبورگ[۲] بوده و عمدتاً به نیمه اول سده سیزدهم میلادی بازمیگردد. این بنا یکی از مهمترین سازههای اواخر رمانسک در زاکسن-آنهالت[۳] است، ایستگاهی در مسیر جاده رمانسک[۴] و از سال ۲۰۱۸ در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد.
کلیسای جامع ناومبورگ یک مجموعه دوگروهسرایندگان[۵] است – یعنی با یک گروه سرایندگان در هر یک از دو سمت باریک بنا. گروه سرایندگان غربی مشهور در نیمه دوم سده سیزدهم ساخته شده و همراه با تیغه جداکننده غربی و پیکرههای بنیانگذاران از کارگاه استاد ناومبورگ یکی از مهمترین بناهای گوتیک آغازین به شمار میرود.
پس از اصلاحات پروتستانی در سال ۱۵۴۲، با نیکولاس فون آمسدورف[۶] برای نخستین بار در امپراتوری یک اسقف پروتستان منصوب شد[۷]. پس از مرگ آخرین اسقف، یولیوس فون پفلوگ در سال ۱۵۶۴، اسقفنشین منحل و به زاکسن واگذار شد و کلیسا کارکرد خود را به عنوان مقر اسقف از دست داد. با این حال، این کلیسا به عنوان کلیسای جامع پروتستان باقی ماند. امروزه این کلیسای جامع توسط یک بنیاد به نام بنیادهای متحد کلیساهای جامع مرسبورگ، ناومبورگ و کلیسای اعیانی تسیتس[۸] اداره میشود. معمار ارشد کلیسای جامع رگینه هارتکوف[۹] است.
تاریخچه بنیانگذاری و معماری اولیه
[ویرایش | اشتراکگذاری]در حدود سال ۱۰۰۰، اکهارد یکم[۱۰]، مارکگراف مایسن[۱۱]، بر روی تپهای مشرف به رود زاله در نزدیکی دهانه رود اونستروت[۱۲]، قلعهای به نام نویبورگ[۱۳] ساخت که بعدها ناومبورگ نام گرفت. پسران او، هرمان و اکهارد دوم، اندکی بعد کلیسای کوچکی بنام مریم مقدس در بخش غربی قلعه بنا نهادند که در سال ۱۰۲۱ در وقایعنامه اسقف مرسبورگ ثبت شد. در سال ۱۰۲۸، امپراتور کنراد دوم به درخواست دو برادر، اسقفنشین تسیتس[۱۴] را به ناومبورگ منتقل کرد و پاپ ژان نوزدهم این انتقال را در دسامبر همان سال تأیید نمود. ساخت نخستین کلیسای جامع رمانسک آغازین در بهار ۱۰۲۹ در شرق کلیسای کوچک مریم آغاز و پیش از ۱۰۴۴ تقدیس شد. این بنا یک باسیلیکای صلیبی سهتالاره کوچکتر از بنای کنونی بود و در حدود ۱۱۶۰-۷۰ یک سرداب تالاری به آن افزوده شد.
بازسازیهای بزرگ در دوره رمانسک و گوتیک
[ویرایش | اشتراکگذاری]در زمان اسقف انگلهارد (۱۲۰۷-۱۲۴۲)، بازسازی به سبک اواخر رمانسک حدود ۱۲۱۰ آغاز شد که ابتدا با یک تالار طولی شروع شد اما سپس به بخشهای شرقی معطوف گردید. کلیسای جامع جدید که هنوز هم وجود دارد، یک کلیسای طاقدار با ستونهای خوشهای، یک جایگاه سرایندگان شرقی با یک تالار عرضی و همچنین یک سردابه سه قسمتی است، که در ۲۹ ژوئن ۱۲۴۲ تقدیس شد. حدود ۱۲۵۰، احتمالاً به دستور مارکگراف هاینریش مایسن، ساخت گروه سرایندگان غربی به سبک گوتیک آغازین شروع و حدود ۱۲۶۰ به پایان رسید. این بخش با تیغه جداکننده غربی و پیکرههای مشهور بنیانگذاران از کارگاه استاد ناومبورگ تزئین شده است که شامل دوازده پیکره از اشراف آلمانی، از جمله اوتا[۱۵] و اکهارد دوم[۱۶]، هرمان[۱۷] و رگلیندیس[۱۸] میشود. این پیکرهها یادبود بنیانگذاران نخستین کلیسای جامع هستند[۱۹].
الحاقات بعدی، مرمتها و وضعیت کنونی
[ویرایش | اشتراکگذاری]در حدود ۱۳۳۰، محرابگاه اواخر رمانسک با یک دهانه گروه سرایندگان گوتیک والا جایگزین شد که شیشههای رنگی ارزشمندی از آن دوره دارد. آتشسوزی سال ۱۵۳۲ خسارات سنگینی به بامها و تجهیزات وارد کرد که تا سده نوزدهم به طور کامل برطرف نشد. برجهای شرقی در ۱۷۱۱-۱۳ گنبدهای باروک دریافت کردند که در مرمتهای ۱۸۷۴-۷۸ حذف شدند. برج شمال غربی در ۱۸۸۴ و برج جنوب غربی در ۱۸۹۱-۹۴ با الحاقات نئوگوتیک توسط یوهان گوتفرید ورنر[۲۰] بازسازی شدند[۲۱]. راهروی سرپوشیده جنوبی عمدتاً اواخر رمانسک (حدود ۱۲۴۴-۷۰) و راهروی شمالی قدیمیتر است. نمازخانه سه پادشاه[۲۲] در شرق راهروی سرپوشیده در ۱۴۱۶ تکمیل شد. کلیسای جامع ناومبورگ با طول ۹۵ متر و عرض ۲۲٫۵ متر[۲۳]، از سال ۲۰۱۸ در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد.
کلیسای مریم و کلیسای کوچک الیزابت
[ویرایش | اشتراکگذاری]کلیسای مریم[۲۴] در جنوب غربی کلیسای جامع و در ضلع جنوبی راهروی سرپوشیده قرار دارد. هسته اولیه آن نامشخص است، اما بخشهایی از دیوارهای بیرونی یک بنای گوتیک والا که در سال ۱۳۴۳ به طور رسمی مورد استفاده قرار گرفت، باقی مانده است. این کلیسا احتمالاً به عنوان یک کلیسای محلی تأسیس شد. پس از آتشسوزی ۱۵۳۲، ویرانه باقی ماند و سالن ورزشی کنونی که به عنوان کلیسای زمستانی استفاده میشود، حدود ۱۹۰۰ در محل تالار طولی ساخته شد. کلیسای کوچک الیزابت[۲۵] در طبقه همکف برج شمال غربی، به سنت الیزابت تورینگن تقدیم شده و در سال ۲۰۰۷ به مناسبت هشتصدمین سالگرد تولد او بازگشایی شد. این فضا با مجسمهای از الیزابت مربوط به حدود ۱۲۳۵ و سه پنجره شیشهای اثر نئو راوخ[۲۶] از مکتب جدید لایپزیگ با صحنههایی از زندگی او تزئین شده است[۲۷].
محرابها و مجسمهها
[ویرایش | اشتراکگذاری]کلیسای جامع ناومبورگ چندین محراب را در خود جای داده است. در گروه سرایندگان شرقی محراب اصلی با یک محراب بزرگ سنگی از محراب پیشین قدیسان فلیکس و آداکتوس[۲۸] قرار دارد. در تالار عرضی شمالی یک محراب بزرگ از کارگاه گئورگ لمبرگر[۲۹] و در تالار عرضی جنوبی یک محراب مریم از حدود ۱۵۰۰ نصب شده است. مشهورترین اثر هنری جدید، محراب کراناخ-تریگل[۳۰] است. در سال ۲۰۲۲، میخائیل تریگل یک تابلو میانی جدید با صحنه گفتگوی مقدس[۳۱] و یک پیشقسمت برای جایگزینی اثر تخریبشده لوکاس کراناخ از ۱۵۱۹ خلق کرد. این محراب به دلیل ارتفاع و تأثیر بر دید پیکرههای بنیانگذاران بحثبرانگیز شد و ICOMOS هشدار داد که ممکن است وضعیت میراث جهانی یونسکو را به خطر اندازد. در نتیجه، محراب در دسامبر ۲۰۲۲ برچیده و به عنوان اثر هنری در مکانهای مختلف به نمایش درآمد[۳۲]. با وجود دریافت جایزه ابتکار میراث مذهبی سال ۲۰۲۳، ICOMOS در تابستان ۲۰۲۵ نظر خود را تکرار کرد و اکنون به دنبال مکان جدیدی برای این محراب هستند[۳۳].
سایر تجهیزات، گورها و ارگ
[ویرایش | اشتراکگذاری]علاوه بر پیکرههای مشهور استاد ناومبورگ در گروه سرایندگان غربی، مجسمه سنت الیزابت از حدود ۱۲۳۵ در کلیسای کوچک برج شمال غربی از قدیمیترین تصاویر این قدیس است. در قسمت تقاطع گروه سرایندگان نیمکتهایی از دوره ساخت اواخر رمانسک و سده پانزدهم و سه تریبون خواندن از سده پانزدهم قرار دارند. تعداد زیادی سنگگور از سده سیزدهم به بعد در کلیسای جامع و راهروی سرپوشیده حفظ شده که سنگگور رنگی اسقف دیتریش دوم مایسن[۳۴] در گروه سرایندگان شرقی از مهمترین آنهاست. گورستان کلیسای جامع در مجاورت بنا قرار دارد. ارگ شرکت اویله[۳۵] در سال ۱۹۸۳ با ۲۸ ثبت بر روی دو کلاویه و پدال ساخته شد[۳۶].
نگارخانه
[ویرایش | اشتراکگذاری]
منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- ↑ (به آلمانی: Naumburg (Saale))
- ↑ (به آلمانی: Bistum Naumburg)
- ↑ (به آلمانی: Sachsen-Anhalt)
- ↑ (به آلمانی: Straße der Romanik)
- ↑ (به آلمانی: Doppelchoranlage)
- ↑ (به آلمانی: Nikolaus von Amsdorf)
- ↑ Peter Brunner: Nikolaus von Amsdorf als Bischof von Naumburg. Gütersloher Verlagshaus, Gütersloh 1961, S. 60–61.
- ↑ (به آلمانی: Vereinigten Domstiftern von Merseburg, Naumburg und des Kollegiatstifts Zeitz)
- ↑ (به آلمانی: Regine Hartkopf)
- ↑ (به آلمانی: Ekkehard I.)
- ↑ (به آلمانی: Markgraf von Meißen)
- ↑ (به آلمانی: Unstrut)
- ↑ (به آلمانی: Nuwenburg)
- ↑ (به آلمانی: Bistum Zeitz)
- ↑ (به آلمانی: Uta)
- ↑ (به آلمانی: .Ekkehard II)
- ↑ (به آلمانی: Hermann)
- ↑ (به آلمانی: Reglindis)
- ↑ Zur Bezeichnung des Chores als Marienchor (Schubert) siehe Straehle 2010, S. 813.
- ↑ (به آلمانی: Johann Gottfried Werner)
- ↑ Zur Bezeichnung des Chores als Marienchor (Schubert) siehe Straehle 2010, S. 813.
- ↑ (به آلمانی: Dreikönigskapelle)
- ↑ «naumburg online - Der Naumburger Dom - Die baulichen Besonderheiten des Naumburger Doms». www.naumburg-online.de. دریافتشده در ۲۰۲۶-۰۳-۱۱.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ (به آلمانی: Marienkirche)
- ↑ (به آلمانی: Elisabethkapelle)
- ↑ (به آلمانی: Neo Rauch)
- ↑ Zur Umgestaltung der Elisabethkapelle siehe Burkhard Kunkel: Die Kunst der lutherischen Kirchen im 16. Jahrhundert. Medien, Mitteldinge, Monumente – eine Geschichte der materiellen Kultur. Gebr. Mann Verlag, Berlin 2020, ISBN 978-3-7861-2848-9, S. 302 und 335.
- ↑ (به آلمانی: Heiligen Felix und Adauctus)
- ↑ (به آلمانی: Georg Lembergers)
- ↑ (به آلمانی: Cranach-Triegel-Altarretabel)
- ↑ (به لاتین: Sacra Conversazione)
- ↑ Seifert, Sabine (2022-12-23). "Streit um Unesco-Welterbestätte: Unruhe im Dom" (in German). Die Tageszeitung: taz. ISSN 0931-9085. Retrieved 2026-03-11.
- ↑ Ingeborg Ruthe: Eine Freude für alle; Berliner Zeitung, 21. Dezember 2023, S. 12 (Printausgabe).
- ↑ (به آلمانی: Bischofs Dietrich II. von Meißen)
- ↑ (به آلمانی: Firma Eule)
- ↑ "Naumburger Dom". Wikipedia (in German). 2026-03-10.
- Gerhard Straehle: Der Naumburger Meister in der deutschen Kunstgeschichte. Einhundert Jahre deutsche Kunstgeschichtsschreibung 1886-1989. Dissertation at Ludwig-Maximilians-Universität München 2009. (full text)
- Gerhard Straehle: Der Naumburger Stifter-Zyklus und der Erschlagene im Westchor (Synodalchor) des Naumburger Doms. Verlag Langewiesche, Königstein 2012, شابک ۹۷۸−۳−۷۸۴۵−۲۹۶۰−۸.
پیوند به بیرون
[ویرایش | اشتراکگذاری]
| عمومی | |
|---|---|
| کتابخانههای ملی | |
| شمال آلمان |
|   |
|---|---|---|
| مرکز آلمان | ||
| غرب آلمان | ||
| جنوب آلمان | ||
| میراث طبیعی | ||
 | این یک مقالهٔ خرد درباره کلیسا است. میتوانید با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |