ویکی‌پدیا:منابع مستقل

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

این انشا به گسترش نکات موجود در ویکی‌پدیا:اثبات‌پذیری می‌پردازد و بیانگر نظر برخی کاربران در مورد لزوم استفاده از منابع مستقل در ویکی‌پدیا است. هدف اصلی آن این است که مشخص کند:

هر مقاله‌ای، نیازمند ارجاع به منابع معتبری است که از موضوع خود آن مقاله مستقل باشند؛ این امر برای تضمین اینکه مقاله با یک دیدگاه بی‌طرف بازنویسی شود و تحقیق دست اول نباشد لازم است.

چکیده[ویرایش]

یک منبع مستقل به منبعی گفته می‌شود که ارتباط مهمی با موضوع ندارد و بنابراین آن را بی‌غرض توصیف می‌کند. منابع مستقل دارای استقلال تحریریه‌ای هستند (کسانی که در آن تبلیغ می‌کنند محتوای آن را تعیین نمی‌کنند) و با موضوع تعارض منافع ندارند (هیچ پتانسیلی برای منافع شخصی، اقتصادی، یا سیاسی ندارند).

برای نمونه، در مورد یک وبگاه، منبع مستقل می‌تواند پوشش خبری آن وبگاه باشد و نه خود آن وبگاه؛ برای یک هنرمند موسیقی، منبع مستقل می‌تواند یک نقد حرفه‌ای از آن هنرمند باشد و نه یادداشت‌های جانبی آلبوم یا اطلاعیه‌های مطبوعاتی.

مواردی که از منابع خودانتشاریافته یا اولیه در دسترس هستند، یا به سبب تعارض منافع جانبدارانه هستند، هنوز می‌توانند در نوشتن مقاله نقش داشته باشند، ولی باید بتوان اکثریت اطلاعات مقاله را به منابع مستقل طرف سوم ارجاع داد. اتکا بر منابع مستقل تضمین می‌کند که می‌توان مقاله را به جای دیدگاه خود موضوع از دیدگاه متعادل و بی‌طرفانه نوشت. این کار همچنین تضمین می‌کند که مقاله به جای ارائهٔ یک فهرست مستقیم یا محتویات بروشور فروش، ارزش موضوع، نقش و دستاوردهای آن در جامعه را به درستی فهرست می‌کند.

مقاله‌هایی که از منابع بیرونی یاد نمی‌کنند باید برچسب {{مستقل}} بخورند و اگر نهایتاً اثبات شود که هیچ منبع مستقلی وجود ندارد، مقاله را باید برای حذف نامزد کرد.

نمونه‌ها[ویرایش]

موضوع مستقل نامستقل
کسب و کار روزنامه، مجله، سازمان دولتی صاحب، کارمندان، وبگاه سازمانی، دفترک‌های فروش، رقیبان
شخص روزنامه، مجله، کتاب علمی شخص، اعضای خانواده، دوستان، کارفرما، کارمندان
شهر مجلهٔ ملی، کتاب علمی روزنامهٔ محلی، شهردار، باشگاه‌های پشتیبانی محلی

این نمونه‌های ساده را باید به همراه همهٔ مدارک و شرایط با هم تفسیر کرد. برای نمونه، یک روزنامه که به پول حاصل از تبلیغاتش وابسته است را نمی‌توان از شرکت‌های محلی‌اش که در آن تبلیغات می‌کنند مستقل دانست.

مفاهیم مرتبط[ویرایش]

منابع جهت دار[ویرایش]

مهم نیست عاشقش هستید یا از آن نفرت دارید. اگر نمی فروشیدش، احتمالاً در موردش یک منبع مستقل هستید.

یک منبع می‌تواند بدون قربانی کردن استقلالش جهت دار باشد. وقتی منبعی با چیزی شدیداً موافق یا مخالف است، ولی ارتباطی به آن موضوع ندارد و مستقیماً از ترویج آن دیدگاه منفعتی نمی‌برد، آنگاه این منبع همچنان مستقل است.

به‌طور مشخص، گفته می‌شود بسیاری از ژورنال‌های دانشگاهی گاهی «جهت دار» هستند، ولی این واقعیت که ژورنال‌های آموزش طرفدار آموزشند، ژورنال‌های داروسازی طرفدار داروهای شرکت‌های داروسازی اند، ژورنال‌ها دربارهٔ مناطق خاص دربارهٔ مردم یا جاها در آن منطقه می‌نویسند، به این معنا نیست که این منابع غیرمستقل یا حتی جهت دارند. آنچه برای استقلال اهمیت دارد این است که آیا نفعی از آن می‌برند یا نه. برای مثال، یک شرکت دارویی که دربارهٔ محصول خود در یک ژورنال داروسازی مطلبی منتشر می‌کند یک منبع غیرمستقل است. همان نوع مقاله، نوشتهٔ یک محقق کارمند دولت، منبعی مستقل خواهد بود.


پانویس[ویرایش]