رشید عالی گیلانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
رشید عالی گیلانی
۱۳ام، ۲۱ام، ۲۳ام نخست وزیر عراق
مشغول به کار
۲۰ مارس ۱۹۳۳ – ۹ نوامبر ۱۹۳۳
۳۱ مارس ۱۹۴۰–۳۱ ژانویه ۱۹۴۱
۳ آوریل ۱۹۴۱–۲۹ مه ۱۹۴۱
حکمران فیصل یکم
غازی اول
فیصل دوم
فرد پیشین ناجی شوکت
نوری سعید
طه الهاشمی
فرد پسین جمیل مدفعی
طه الهاشمی
جمیل مدفعی
اطلاعات شخصی
تولد ۱۷ آوریل ۱۸۹۲
بغداد، عراق
مرگ ۲۸ اوت ۱۹۶۵ (۷۲-۷۳ ساله)
حزب سیاسی حزب برادری ملی
دین مسلمان سنی

رشید عالی گیلانی (عربی: رشید عالی الکیلانی‎؛ زاده ۱۸۹۲ درگذشته ۲۸ اوت ۱۹۶۵) سیاست‌مدار ملی‌گرای عرب و اهل عراق بود که سه نوبت نخست وزیر پادشاهی عراق شد.

زندگینامه[ویرایش]

رشید عالی گیلانی در ۱۸۹۲ یا ۱۸۹۳ در بغداد به دنیا آمد. تحصیلات خود را در بغداد انجام داد. از ۱۹۲۵ تا ۱۹۲۷ وزیر دادگستری بود و سپس رئیس دفتر و مشاور ملک فیصل اول پادشاه عراق شد. از ۱۹۳۳ تا ۱۹۴۱ سه بار نخست‌وزیر عراق شد. در جنگ دوم جهانی کوشش کرد تا برای قطع نفوذ بریتانیا در عراق به کشورهای محور به ویژه آلمان نازی نزدیک شود. در آوریل ۱۹۴۱ کودتایی ضد بریتانیایی را سازمان داد اما بعد از دو ماه حکومتش برافتاد. پس از شکست کوشش‌هایش در عراق به ایران رفت. پس از اشغال ایران در جنگ جهانی دوم به آلمان گریخت و در برلن زندگی می‌کرد. در آنجا با هیتلر دیدار کرد و دولت آلمان او را به عنوان رئیس دولت عراق در تبعید به رسمیت شناخت. پس از شکست آلمان به عربستان سعودی رفت. در ۱۹۵۸ پس از کودتای عبدالکریم قاسم به عراق بازگشت. پس از آن که در دسامبر ۱۹۵۸ به همراه عبدالسلام عارف در کوششی برای برکنار کردن قاسم ناکام شد دستگیر شد و به مرگ محکوم شد. در ۱۹۶۱ دولت عراق او را عفو کرد و به لبنان رفت و تا سال ۱۹۶۵ که درگذشت در بیروت زندگی می‌کرد.

منابع[ویرایش]

  • نشاشیبی، ناصرالدین، در خاورمیانه چه گذشت، ترجمه محمد حسین روحانی٬انتشارات توس، تهران ۱۳۵۷
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Rashid Ali al-Gaylani»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۷ آوریل ۲۰۱۴).
  • «Rashid Ali al-Gaylani». بازبینی‌شده در ۱۷ آوریل ۲۰۱۴. 

پیوند به بیرون[ویرایش]

الگو:سیاستمئتر-خرد