تاریخچه ویکی‌پدیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
نمودارِ ایجاد بیش از ۵ میلیون مقاله در ویکی انگلیسی و ۳۷ میلیون مقالهٔ کلی که معادل با ۲۰۰۰ و ۱۶٬۰۰۰ جلد دانشنامهٔ بریتانیکا است.[۱]

ویکی‌پدیا در ۱۵ ژانویهٔ ۲۰۰۱ توسط جیمی ویلز و لَری سَنگِر به‌طور رسمی بنیاد نهاده شد.

تاریخچه[ویرایش]

هرچند شالودهٔ تکنیکیِ ایجاد ویکی‌پدیا به اولین مقالات دانشنامه‌ایِ برخط به سال ۱۹۹۲ و نوشته‌های ریگ گیتس (از پیشگامان اینترنت) برمی‌گردد، اما فعالیت‌های ریچارد استالمن در سال ۲۰۰۰ را می‌توان نقطهٔ عطفی در شروع دانشنامه‌نویسی برخط دانست. استالمن، با تأکید بر استفادهٔ آزادِ اطلاعات و محتویات متن‌باز و عدم تمرکز سازمانی، بر ایدهٔ تشکیل دانشنامهٔ برخط آزاد اثر گذاشت. جیمی ویلز در سال ۲۰۰۰ نیوپدیا را ـ که یک دانشنامهٔ برخط بود و توسط خبرگانِ فن ویرایش می‌شد ـ منتشر می‌کرد. با تبدیل امتیاز آن به پروانه مستندات آزاد گنو و با استفاده از روش‌های فنیِ ویکی، که ابداع‌کنندهٔ آن وارد کانینگهام بود، ویکی‌پدیا متولد شد.

عده‌ای از سردبیران از اینکه نیوپدیا به سبک ویکی اداره شود، خشنود نبودند و مقاومت می‌کردند. سَنگِر پیشنهاد داد پروژهٔ جدید به نام «ویکی‌پدیا» نامیده شود و به‌زودی با نشانی اینترنتیِ wikipedia.com در روز دوشنبه ۱۵ ژانویهٔ ۲۰۰۱ راه‌اندازی شد. سِرورهای آن در سن دیگو واقع شده و توسط شرکت بومیس تأمین شده بود. در اوت ۲۰۰۲ جیمی ویلز اعلام کرد که تبلیغ تجارتی در ویکی‌پدیا گنجانده نمی‌شود؛ بر این اساس، آدرس وبگاه آن به Wikipedia.org تغییر یافت.

در ۸ ژوئن ۲۰۰۶ هزارمین مقالهٔ برگزیدهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی با عنوان "Iranian peoples" (مردمان ایرانی) نوشته شد.

ترافیک[ویرایش]

برطبق آمار اَلِکسا، ویکی‌پدیا هفتمین صفحهٔ پربیننده در اینترنت است و برطبق کام اسکور، این وبگاه در هر ماه و فقط در ایالات متحدهٔ آمریکا بیش از ۱۱۷ میلیون بار دیده می‌شود و آمار جهانیِ بازدید آن ۱۸ میلیارد بار است.[۲][۳]

لوگو[ویرایش]

پروژه‌ها[ویرایش]

پس از تشکیل بنیاد ویکی‌مدیا در سال ۲۰۰۲، اولین پروژهٔ خواهر یعنی Wiktionary ایجاد گردید و پروژه‌های دیگر به‌تدریج در سال ۲۰۰۳ راه‌اندازی شد.

منابع[ویرایش]