اعتبار ویکی‌پدیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

اعتبار ویکی‌پدیا — به‌ویژه ویکی‌پدیای انگلیسی — از موضوعاتی است که در منابع گوناگون در مقایسه با دیگر دانشنامه‌ها یا منابع تخصصی‌تر و از جنبه‌های مختلف از جمله آماری، بازبینی مقایسه‌ای، تحلیل الگوهای تاریخی و نقاط ضعف و قدرت ذاتی شیوهٔ نگارش مورد بررسی قرار گرفته است.

ویکی‌پدیا توسط تعداد زیادی از کاربران نوشته می‌شود که ممکن است فردی در هر جایی از جهان باشد که به اینترنت دسترسی دارد و می‌خواهد اطلاعاتش را به اشتراک بگذارد. در این میان گاه اشتباهات یا خرابکاری‌هایی نیز رخ می‌دهد که انتظار می‌رود توسط مشارکت‌کنندگان بعدی اصلاح شوند. باید توجه داشت که یافتن هویت واقعی کسانی که در نوشتن این دانشنامه مشارکت می‌کنند یا حتی اقدام به خرابکاری و افترا زدن به افراد زنده می‌نمایند می‌تواند به علت وجود قوانین حریم خصوصی، اگر نه ناممکن، کار دشواری باشد. در راستای مقابله با این گونه مشکلات در ویکی‌پدیا تمهیداتی برای تسهیل در بازبینی و شناسایی ویرایش‌های غیرمفید اندیشیده شده است. با این وجود حجم مطالب واردشده در این دانشنامه به قدری زیاد است که در عمل ناظران قادر نخواهند بود به بررسی همهٔ آن‌ها بپردازند.[۱] مسئلهٔ گستردگی ویکی‌پدیا هنگام بررسی صحت اطلاعات آن نیز مشکل‌ساز است به طوری که بررسی صحت همهٔ مطالب برای محققاً ناممکن است. با این وجود برخی پژوهشگران سیستم کنونی ویکی‌پدیا را به اندازهٔ کافی دقیق و قابل بررسی دانسته‌اند.[۲]

در سال ۲۰۰۵ مجله نیچر نتایج تحقیقی را منتشر کرد که در آن اطلاعات تعدادی از مقاله‌های علمی ویکی‌پدیا با مطالب مقاله‌های معادلشان در دانشنامهٔ بریتانیکا مقایسه شده بود. در این تحقیق از داوران همتا خواسته شده بود تا به بررسی اطلاعات مقاله‌ها (بدون اینکه بدانند متعلق به کدام دانشنامه است) بپردازند و هرچند به سبک نوشتاری ویکی‌پدیا خرده گرفته شده بود اما نتیجه‌گیری این بود که تفاوت اندکی از نظر صحت اطلاعات میان این دو وجود دارد.[۳] اعتبار این تحقیق از سوی دانشنامهٔ بریتانیکا مورد مناقشه قرار گرفت و بریتانیکا ضمن دفاع از پروسهٔ بازبینی خود، به مشکلاتی در تحقیق نیچر و عدم دسترسی به داده‌های خام آن اشاره کرد و آن را فاقد اعتبار خواند. در کنار آن بریتانیکا نتایج بررسی خود از داده‌های موجود را منتشر کرد که در آن اشتباهات ویکی‌پدیا یک‌سوم برابر بیشتر تشخیص داده شده بود.[۴] این پاسخ بریتانیکا نیز خود با واکنش نیچر رو به رو شد که به طور کامل از مطالبش دفاع کرد.[۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • Seelye, Katharine Q. (2005-12-04). "Snared in the Web of a Wikipedia Liar". The New York Times. Retrieved 2015-03-23.
  • "Wikipedia survives research test". BBC NEWS. 2005-12-15. Retrieved 2015-03-23.
  • "Fatally Flawed: Refuting the recent study on encyclopedic accuracy by the journal Nature" (PDF). Encyclopædia Britannica Inc. March 2006. Retrieved 2015-03-24.
  • "Nature's responses to Encyclopaedia Britannica". Nature Publishing Group. 2006-03-30. Retrieved 2015-03-23.