انفیه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

انفیه چیست؟[ویرایش]

در لغت نامه دهخدا در مورد معنی انفیه (Anfieh) آمده: انفیه هر دارویی که به بینی کشند. (ناظم الاطباء).[۱]

در منابع طب اسلامی – سنتی آمده: انفیه دارویی تشکیل شده از مجموعه گیاهان معطر و عطسه‌آور است که آن را به بینی می‌کشند و باعث باز شدن مجاری بینی و عطسه می‌شود. این ماده درمانی اغلب برای بهبود بیماری‌های سر به کار می‌رود، زیرا به دفع سودای مغز کمک می‌کند.[۱]

علت اینکه به این دارو انفیه گفته میشود این است که "انف" در لغت عرب به معنی بینی است لذا به هر داروئی که از طریق بینی استفاده شود اصطلاحا انفیه گفته میشود.

در گذشته استفاده از انفیه بیشتر رواج داشت و به دلیل عدم آشنایی نسل های جدید با انفیه، دید بدی نسبت به آن وجود دارد. به صورتی که برخی افراد که آشنایی با انفیه ندارند، آنرا نوعی اعتیاد مثل سیگار یا ناس و… می دانند. اما تاکنون هیچگونه وابستگی و اعتیادی در اثر مصرف انفیه مشاهده نشده است.

در سالهای نه جندان دور انفیه موجود در عطاری های ایران در شیشه هایی شبیه شیشه های کوچک گلاب بود که از پاکستان به کشور وارد می شد. البته در سالهای اخیر به دلیل روی آوردن مردم به طب اسلامی ساخت انواع انفیه رونق گرفته و میتوان انفیه های مختلفی در بازار پیدا کرد که ساخت ایران است.

فوائد انفیه[ویرایش]

در روایات[ویرایش]

در طب اسلامی، عطسه کردن یکی از الطاف خداوندی شناخته شده که برای حفظ سلامتی لازم است، زیرا باعث پاک سازی سر و بدن از رطوبات و اخلاط اضافه می‌شود. در تعدادی از احادیث ائمه‌ی اطهار (ع) نیز خواص مفید انفیه و عطسه کردن، آمده است:

امام صادق (ع): فراوانی عطسه، شخص را از پنج چیز ایمن می سازد. نخستین آن‌ها جذام است. دوم، بادهای بدخیمی که در سر و صورت جای می‌گیرد. سوم، مایه‌ی ایمنی از جای گرفتن آب در چشم می‌شود. چهارم، از سختی حفره‌های بینی مصونیت می‌دهد و پنجم، از بیرون آمدن مو از چشم ایمنی می‌دهد.[۲]

امام علی (ع): استفاده از انفیه و عطسه کردن، سر را سالم نگه می‌دارد و درمان تمام دردهای سر است.[۳]

امام صادق (ع): پیامبر خدا چون سرش درد می‌کرد، با روغن کنجد انفیه می‌کرد.[۴]

به نقل از على بن يقطين گفته شده که به امام رضا (عليه السلام ) گفتم كه در سرم ، سردى شديدى حس مى كنم ، به گونه اى كه چون بادى به من مى خورد، چيزى نمى ماند كه از هوش بروم .

امام در پاسخ برايم چنين نوشت : بر تو باد انفيه عنبر و زنبق ، پس از غذا خوردن ، تا به اذن خداوند – جل جلاله – عافيت يابى.[۵]

*از ظاهر این روایت میتوان برداشت کرد که سوال کننده از امام، دچار سینوزیت بوده و با رجوع به منابع طب اسلامی و ایرانی میتوانیم این نظریه را تایید کنیم چون از انفیه به عنوان درمانگر سینوزیت نام برده شده.

در طب سنتی[ویرایش]

طب سنتی معتقد است استفاده از انفیه‌های مناسب یکی از بهترین نسخه‌های درمانی برای سینوزیت است، زیرا منجر به عطسه های شدید شده و اخلاط مضر و عفونت‌ها را از سینوس‌ها خارج می‌کند. عطسه کردن در واقع یک نوع پاکسازی سر و بدن از رطوبات و اخلاط اضافه و مزاحم است لذا برای میگرن، سینوزیت، پیشگیری از تومور مغزی، آبریزش چشم، جذام، بادهای موذی در سر، درد دندان، کم سوئی چشم آب مروارید، آب سیاه، فراموشکاری، زکام سرما خوردگی، سرفه های خشک، آسم، سنگینی سر، ضعف حافظه، ورم گلو، لوزه، گرفتگی صدا، ورم و باد داخل گوش مفید است.

هیچوقت جلو  عطسه رونباید گرفت درهرشرایطی کودک وبزرگسال فرقی نمی کند، اگه جلوعطسه گرفته شد اگه بعد مدتی بیماری سخت دچارشدید مثل مثل صرع ویاتشنج مثل سکته ویا… کسی روجز خود ملامت نکنید.[۶]

مضرات انفیه[ویرایش]

استفاده از انفیه‌ها به دلیل ایجاد عطسه‌های شدید برای زنان باردار، افراد دارای زخم و جراحت بخیه شده و مبتلایان به نارسایی قلبی توصیه نمی‌شود.

* تاکنون هیچگونه وابستگی جسمی و روحی در اثر مصرف انفیه مشاهده نشده است.

نحوه مصرف[ویرایش]

به اندازه یک نخود از پودر انفیه را در کف دست قرار دهید و جلوی یکی از سوراخهای بینی قرار دهید با دست دیگر جلوی سوراخ دیگر بینی را ببندید و با شدت انفیه را استنشاق کنید. سپس برای سوراخ دیگر بینی هم همین کار را تکرار کنید. کمتر از یک دقیقه بعد آبریزش و عطسه های مکرر شروع میشود و بعد از چند دقیقه عطسه ها و آبریزش تمام میشود.

استفاده از انفیه‌ به دلیل ایجاد عطسه‌های فراوان ممکن است باعث بهم خوردن تعادل شود، به همین دلیل بهتر است در محیط‌های کاری و رسمی استفاده نشود. همچنین همراه داشتن دستمال جیبی هنگام استفاده از انفیه ضروری است.

نحوه ساخت[ویرایش]

دها و بلکه صدها نوع انفیه وجود دارد و درست کردن انفیه‌های مختلف، روش‌های مختلفی دارد. بر اساس منابع طب سنتی، پایه اصلی انفیه، ترکیب کندش (ریشه گیاهی با ظاهر سیاه و درون زرد) و سیاه دانه است. مقداری کندش و دو برابر آن سیاه دانه آسیاب و ترکیب می شود. انفیه های مختلف خواص گوناگونی دارند مثلا ترکیب دیگری که برای انفیه ذکر شده؛ برگ ساییده یا خرد شده تنباکو، و ریشه کندش است که در کنار آن ریشه خربق نیز وجود دارد.

منابع[ویرایش]

  1. Saleminejad, Hossein. “معنی انفیه | لغت‌نامه دهخدا”. www.vajehyab.com. Retrieved 2018-10-07. 
  2. مکارم الأخلاق. جلد2، ص165. 
  3. تحف العقول. صفحۀ ۹۵. 
  4. الکافی. در الكافي ، جلد ۶ ، صفحه ۵۲۴. 
  5. طب الائمه (ع). صفحه ۸۷. 
  6. «تامل نیوز».