ابوالحسن خانعلی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ابوالحسن خانعلی
Moalemazadehkhanali.png
زادروز ۱۳۱۱
روستای کن تهران
درگذشت ۱۳۴۰
تهران
آرامگاه قبرستان ابن بابویه
پیشه معلم

ابوالحسن خانعلی (زادهٔ ۱۳۱۱ - درگذشتهٔ ۱۲ اردیبهشت ۱۳۴۰) یک معلم ۲۹ ساله دروس فلسفه و زبان عربی بود که در روز ۱۲ اردیبهشت سال ۱۳۴۰ در تجمع صنفی اعتراض‌آمیز معلمان در میدان بهارستان با گلوله اسلحه رئیس کلانتری بهارستان، سرگرد ناصر شهرستانی کشته شد.[۱][۲]

زندگی‌نامه[ویرایش]

ابوالحسن خانعلی در سال ۱۳۱۱ در روستای کن تهران متولد شد. وی دبیر دروس فلسفه و زبان عربی یکی از دبیرستانهای غرب تهران بود. خانعلی پس از اخذ مدرک لیسانس در سال ۱۳۳۵ به استخدام وزارت فرهنگ درآمد. وی همزمان با شغل معلمی در دوره دکترای فلسفه دانشگاه تهران مشغول به تحصیل بود.[۱][۲]

واقعه ۱۲ اردیبهشت[ویرایش]

مزار ابوالحسن خانعلی

شرایط معلمان در آن روزگار سخت بود و معلمین برای رسیدن به حقوق خود تجمعاتی در سراسر کشور برگزارمی کردند. در تهران روز ۱۲ اردیبهشت ۱۳۴۰ گروهی از معلمان در جلوی مجلس در میدان بهارستان تجمع کردند که خانعلی نیز در آن شرکت داشت.[۱]

شواهد نشان می‌دهد که او نه سخنران و نه هدایت‌کنندهٔ معلمان، بلکه یک معلم مانند هزاران معلمی بود که در اعتراض به کم بودن حقوق خود در آن تجمع شرکت کرده بودند. ناصر شهرستانی رئیس کلانتری که موقعیت خود را در خطر می‌دید، به سمت تجمع‌کنندگان شلیک کرد که گلوله‌ای به سر ابوالحسن خانعلی اصابت کرد و دو تیر دیگر هم دو نفر را مجروح کرد.

روز ۱۳ اردیبهشت پیکر خانعلی بر روی دست معلمان با شعار «کشتند یک معلم را» به بیمارستان بازرگانان منتقل شد، ولی اقدامات پزشکان مؤثر واقع نشد و وی جان باخت و در قبرستان ابن بابویه در شهر ری به خاک سپرده شد.[۱][۲]

پس از این حادثه رئیس کلانتری برکنار و مورد بازخواست قرار گرفت، شریف امامی نخست‌وزیر وقت استعفاء کرد، محمدرضا پهلوی استعفای او را پذیرفت و علی امینی را مأمور تشکیل کابینه جدید کرد. او قول مساعد به افزایش حقوق معلمان داد و سرانجام پس از «برابر شدن حقوق معلمین با حقوق مهندسین» تحصن یازده روزه معلمان پایان گرفت.[۱]

روز معلم[ویرایش]

پس از واقعه ۱۲ اردیبهشت، حکومت وقت برای دلجویی از معلمین روز ۱۲ اردیبهشت را به یاد مرگ خانعلی روز معلم نام‌گذاری کرد که پس از انقلاب اسلامی و ترور مرتضی مطهری در یازدهم اردیبهشت ۱۳۵۸، روز کشته شدن وی با یک روز تأخیر عنوان شد و دوازدهم اردیبهشت مجدداً به این مناسبت به نام روز معلم نام گرفت.[۱][۳][۴]

منابع[ویرایش]