بسپار
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
 |
گُمان میرود حق تکثیر محتویات این صفحه با سیاستهای ویکیپدیا در مورد حق تکثیر سازگاری ندارد. لطفاً اطلاعات بیشتری در این مورد بیفزایید و یا وضعیت حق تکثیر منبع اصلی این مقاله را بررسی کنید. |
بسپار یا پليمر (به انگلیسی: polymer) مادهای شامل مولکولهای بزرگی است که از واحدهای کوچک تکرار شونده که تکپار یا مونومر نامیده میشود، ساخته شده است.
اين گرايش تا سال 1362يكي از گرايش هاي مهندسي شيمي بود اما در حال حاضر به عنوان يك رشته مستقل با دو گرايش صنايع پليمري تكنولوژي و علوم رنگ در دانشگاهها ومراكز اموزش عالي ارايه ميشود البته هنوز در تعداد محدودي از دانشگاههاي كشور مهندسي پليمر يكي از گرايش هاي مهندسي شيمي است. واژهٔ بسپار فارسی است و از دو بخش بس (بسیار) و پار (پاره، قطعه) تشکیل شدهاست.[۱][پیوند مرده][پیوند مرده]واژه «پلیمر» از دو بخش یونانی «پُلی» به معنای بسیار و «مر» به معنی قسمت، پاره یا قطعه گرفته شده است.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] انواع بسپار
تعداد واحدهای تکرارشونده در یک مولکول بزرگ درجه بسپارش یا درجه پلیمریزاسیون نامیده میشود. بسپارهایی که فقط از یک نوع واحد تکرار شونده تشکیل شدهاند، جوربسپار (Homopolymer) و آنهایی که از دو واحد تکرارشونده تشکیل شدهاند، همبسپار (copolymer) نامیده میشوند. گاهی لفظ ترپلیمر (Terpolymer) نیز برای محصولات حاصل از بسپارش سه تکپار (مونومر) به کار میرود. در عین حال، در مورد محصولاتی که با بیش از سه تکپار بسپارش شدهاند، لفظ ناجوربسپار (Heteropolymer) رایج است.
بیشتر مواد اساسی همچون پروتئین، چوب، کتین، لاستیک خام (کائوچو) و رزینها که در موجودات زنده یافت میشود پلیمر هستند. بسیاری از مواد مصنوعی همچون پلاستیکها، الیاف مصنوعی (نایلون، ریون و… )، چسبها، شیشه و چینی مواد پلیمری هستند.
[ویرایش] دسته بندی بسپارها
بسپارها به دو دسته بسپارهای طبیعی و بسپارهای مصنوعی تقسیم میشوند. البته بسپارها را به روشهای مختلف دیگری نیز دسته بندی نیز میکنند. دسته بندی زیر بر اساس ساختار بسپار انجام شده است.
بسپارها از نظر اثر پذیری در برابر حرارت به دو دسته ترموپلاستیک ها (گرما نرم ها ) و ترموستها (گرماسخت ها ) تقسیم میشوند . ترموپلاستیک ها، پلیمرهایی هستند که هنگام حرارت دهی ذوب میشوند و هنگام سرد کردن جامد میشوند در حالی که ترموستها، بسپارهایی هستند که هنگام حرارت دهی ذوب نمیشوند بلکه در دماهای بسیار بالا به صورت برگشت ناپذیری تجزیه میشوند . پلیمر دارای خواص ویسکو الاستیک است ومنشا این پدیده گره خوردگی زنجیرهها در هم است.
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] پانویس
[ویرایش] منابع
- Contemporary polymer chemistry by Harry R. Allcock, Frederick W. Lampe and James E. Mark- third edition- Pearson Education, Inc- 2003- U.S.A
- حدادی اصل، وحید. تکنولوژی پلیمرها
- کتاب پلاستیکهای گرمانرم تألیف س.س.شوارتز و س.ه.گودمن و ترجمه آقایان مهندس علی عباسیان و مهندس سام منوچهری و دکتر حسین نازک دست
