کارل لیبکنشت
 | این مقاله نیازمند ویکیسازی است. لطفاً با توجه به راهنمای ویرایش و شیوهنامه، محتوای آن را بهبود بخشید. |
کارل لیبکنشت | |
|---|---|
 | |
| حقوقدان، فعال سیاسی و رهبر و تئوریسین سوسیالیست و کمونیست | |
| اطلاعات شخصی | |
| زاده | ۱۳ اوت ۱۸۷۱ لایپزیگ، |
| درگذشته | ژانویه ۱۹۱۹ (۴۷ سال) برلین |
| ملیت |  آلمان |
| حزب سیاسی | حزب سوسیال دموکرات آلمان و حزب کمونیست آلمان |
| همسر(ان) | سوفی لیبکنشت |
| پیشه | حقوقدان، سیاستمدار |
کارل پاول آگوست فردریش لیبکنِشت (۱۸۷۱–۱۹۱۹) رهبر و نظریهپرداز سوسیالیست و کمونیست آلمانی بود؛ که به همراه رزا لوکزامبورگ جناح اسپارتاکیستها را در حزب سوسیال دموکرات آلمان تشکیل داد و بعدها به همراه وی حزب کمونیست آلمان را تأسیس کرد. شبهنظامیان راستگرا در سال ۱۹۱۹ کارل لیبکنشت و رزا لوکزامبورگ را بدون محاکمه به قتل رساندند. او به خاطر مخالفت با جنگ جهانی اول در رایشستاگ و همچنین مشارکت در قیام ۱۹۱۹ اسپارتاکیستها در یادها مانده است. یادبود لیبکنشت و لوکزامبورگ تا امروز در میان چپگرایان آلمان جلوه برجستهای دارد. او پسر ویلهلم لیبکنشت، از بنیانگذاران حزب سوسیال دموکرات آلمان بود.
زندگی
[ویرایش]کارل لیبکنشت در ۱۳ اوت ۱۸۷۱ در لایپزیگ، آلمان به دنیا آمد. پدرش ویلهلم، وکیل دعاوی و از شرکتکنندگان در شورش جمهوریخواهان بادن در سال ۱۸۴۹ بهشمار میرفت که پس از شکست شورش به سوئیس گریخته و پس از اخراج از آن کشور در لندن با کارل مارکس و فردریش انگلس دمخور شده بود. ویلهلم لیبکنشت در سال ۱۸۶۹ با آوگوست ببل حزب کارگران سوسیال دمکرات آلمان را تأسیس کردکه بعدها به حزب سوسیال دمکرات آلمان تبدیل شد .
کارل لیبکنشت در دوره تحصیل در رشتههای حقوق و اقتصاد سیاسی در دانشگاههای لایپزیک و هامبولت برلین به مارکسیسم گرایش پیدا کرد. در سال ۱۸۹۷ از دانشگاه ورزبورگ دکترا گرفت و دو سال بعد به همراه برادرش در برلین دفتر وکالت راه انداخت.
فعالیتهای سیاسی
[ویرایش]کارل لیبکنشت حقوقدان بود و از سوسیالیستهای که به اتهاماتی همچون انتقال قاچاقی بیانیههای سیاسی به روسیه محاکمه میشدند در دادگاه دفاع میکرد. در سال ۱۹۰۰ به حزب سوسیال دموکراتیک آلمان پیوست و از ۱۹۰۷ تا ۱۹۱۰ رهبر انترناسیونال جوانان سوسیالیست بود. در این سالها مطالب فراوانی علیه نظامیگری نوشت و یکی از این نوشتهها باعث دستگیری و حبس به مدت ۱۸ ماه شد.
کارل لیبکنشت در سال ۱۹۰۸ نماینده سوسیال دمکرات مجلس پروس و از سال ۱۹۱۲ نماینده مجلس آلمان شد و به همراه رزا لوکزامبورگ رهبری جناح چپ و ضد جنگ حزب سوسیال دموکرات آلمان را برعهده گرفت.
در اوت ۱۹۱۴ پس از شروع جنگ جهانی اول به هنگام رأیگیری مجلس آلمان دربارهٔ مجوز وامهای جنگی، با آن که عمیقاً مخالف جنگ بود، به ملاحظه انضباط حزبی رأی ممتنع داد. در دسامبر همان سال تنها نماینده مجلس آلمان بود که به وامهای بیشتر رأی مخالف داد. لیبکنشت یکی از بزرگترین و سرشناسترین مخالفان کارل کائوتسکی رهبر حزب سوسیال دموکرات آلمان شد که از زمره موافقین جنگ بود.
در سال ۱۹۱۵ به همراه روزا لوکزامبورگ و عدهای دیگر اتحادیه اسپارتاکوس را تشکیل داد. نشریه این گروه جدید به سرعت غیرقانونی شد و لیبکنشت با نقض مصونیت نمایندگی مجلس دستگیر و به عنوان مجازات به جبهه شرقی اعزام شد. در جبهه، لیبکنشت حاضر نشد که اسلحه به دست بگیرد و مسئولیت تدفین سربازان کشته شده را به عهده گرفت. در نهایت در اکتبر ۱۹۱۵ به علت بیماری اجازه بازگشت او به برلین صادر شد.
اوایل سال ۱۹۱۶ از گروه نمایندگان حزب سوسیال دمکرات در مجلس آلمان اخراج شد و به خاطر برگزاری تظاهرات ضدجنگ به ۴ سال زندان محکوم شد و تا اکتبر ۱۹۱۸ که عفو دریافت کرد در زندان بود.
انقلاب و مرگ
[ویرایش]کارل لیبکنشت در اکتبر ۱۹۱۸ به دنبال صدور فرمان عفو تمامی زندانیان سیاسی از زندان آزاد و با استقبال کارگران وارد برلین شد. او بلافاصله به همراه رزا لوکزامبورگ رهبری اتحادیه اسپارتاکوس را از سر گرفت و نشریه پرچم سرخ ارگان حزب را منتشر کرد.
با شروع انقلاب نوامبر آلمان در تاریخ ۹ نوامبر ۱۹۱۸ دو ساعت بعد از اعلام تأسیس جمهوری آلمان توسط فیلیپ شایدمن لیبکنشت از بالای ایوان قصر برلین جمهوری سوسیالیست آزاد آلمان را به عنوان یک جمهوری شورایی اعلام کرد.
طی ماههای دسامبر ۱۹۱۸ و ژانویه ۱۹۱۹ در تأسیس حزب کمونیست آلمان همکاری کرد و همراه با رزا لوکزامبورگ و دیگران در راس حزب قرار گرفت.
در ژانویه ۱۹۱۹ با شروع قیام اسپارتاکیست در برلین به هدف سرنگون کردن دولت موقت فردریش ابرتس، علیرغم مخالفت اولیه به انقلابیون پیوست. اما قیام اسپارتاکیست تا ۱۳ ژانویه ۱۹۱۹ توسط ارتش آلمان و شبهنظامیان راستگرای سپاه آزاد با به راه انداختن حمام خون سرکوب شد. در ۱۵ ژانویه لیبکنشت و لوکزامبورگ توسط شبهنظامیان دستگیر و پس از چندین ساعت شکنجه سخت به قتل رسیدند.
اندیشه و آرا
[ویرایش]وی به عنوان یک رادیکال ضد نظامیگرایی معتقد بود که سرمایهداری و نظامیگری ارتباط مستقیم با یکدیگر دارند. از اعتصاب عمومی برای مبارزه سیاسی طرفداری میکرد.
جستارهای وابسته
[ویرایش]منابع
[ویرایش]پیوند به بیرون
[ویرایش]
- بایگانی کارل لیبکنشت (یک کتابخانه رایگان به زبان انگلیسی از آثار مهم او).
| مفاهیم |  | |
|---|---|---|
| گروهها | ||
| افراد | ||
| موضوعات مرتبط | ||
| عمومی | |
|---|---|
| کتابخانههای ملی | |
| نهادهای پژوهش هنری | |
| واژهنامههای زندگینامهای | |
| پایگاههای دادهٔ علمی | |
| سایر |
|
- اعضای رایشستاگ امپراتوری آلمان
- اعضای مجلس نمایندگان پروس
- انقلابیون اهل آلمان
- اهالی پادشاهی زاکسن
- اهالی لایپزیگ
- بنیانگذاران حزبهای سیاسی
- جمهوری وایمار
- چپگرایان
- دانشآموختگان دانشگاه لایپزیگ
- دانشآموختگان دانشگاه وورتسبورگ
- دانشآموختگان دانشگاه هومبولت برلین
- درگذشتگان ۱۹۱۹ (میلادی)
- زادگان ۱۸۷۱ (میلادی)
- سیاستمداران اهل آلمان
- سیاستمداران ترورشده اهل آلمان
- سیاستمداران حزب سوسیال دموکرات آلمان
- سیاستمداران حزب کمونیست آلمان
- فعالان اعدامشده
- کنشگران مخالف جنگ جهانی اول اهل آلمان
- قربانیان شکنجه اهل آلمان
- کشتهشدگان اهل آلمان
- کشتگان در آلمان
- کشتگان در برلین
- کمونیستهای اهل آلمان
- کمونیستهای چپ
- مارکسیستهای اهل آلمان
- مرگها به وسیله اسلحه گرم در آلمان
- نظریهپردازان مارکسیست
- یهودیان اهل آلمان
- سیاستمداران اعدامشده
- محکومان به جرم خیانت به آلمان
- اعدامشدگان با جوخه آتش اهل آلمان
- کمونیستهای اعدامشده