نوده بام

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مرکز نوده شاه جهان.jpg

مختصات: ۳۶°۳۰′شمالی ۵۷°۳۶′شرقی / ۳۶٫۵°شمالی ۵۷٫۶°شرقی / 36.5; 57.6

نوده شاه جهان
اطلاعات کلی
کشور ایران
استانخراسان شمالی
شهرستاناسفراین
بخشبخش بام و صفی‌آباد
دهستانبام
نام محلینوده بام
نام‌های قدیمینوده
مردم
جمعیت۸۲۵ نفر (سرشماری ۹۵)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا۱۲۴۹متر
اطلاعات روستایی
کد آماری۱۲۵۷۶۹
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۵۸۳۷۷۳

روستای نوده بام یکی از روستاهای بخش بام و صفی‌آباد در شهرستان اسفراین استان خراسان شمالی است. این روستا در۴۰کیلومتری شمال غرب شهر صفی‌آباد و شمال دهستان بام قرار گرفته‌است.[۱]

جغرافیای روستا[ویرایش]

موقعیت و تاریخچه[ویرایش]

وجه تسمیه[ویرایش]

در مورد وجه تسمیه این روستا اطلاعات دقیقی وجود ندارد. اما نام این روستا به کرارات در دوره قاجار به نام قلعه نوده یاده شده‌است.

تاریخچه روستا[ویرایش]
مالیات روستای نوده در دوره ناصرالدین شاه:نوده ۱۷۰ منهای ۶۴ تومان و۷۰۰۰ دینارماخوذی تتمه ۶۵ تومان و ۳۰۰۰ دینار
دورنمایی از روستای نوده بام اسفراین
روستای نوده بام
روستای نوده بام اسفراین
دور نمایی از ورودی روستای نوده بام اسفراین

درمورد سکونت در این روستا تاکنون مطالعات باستان‌شناسی صورت نگرفته‌است (به نقل از احمد نیک گفتار). این روستا در زمان شاهزاده محمد تقی میرزای رکن الدوله در دوره ناصرالدین شاه درسال۱۳۱۴ ه‍.ق/۱۲۷۵ ش از مهم‌ترین روستاهای ولایات بام و صفی آباد به‌شمار می‌رفته و اسم آن به عنوان یکی از روستاهای مالیات دهنده در صورت جمع و خرج ولایات مملکت خراسان سنه بیچی ئیل ذکر شده‌است[۲] طبق نوشته کتابچه «بام و صفی‌آباد من محال ارض اقدس» دردوره قاجاریه (قرن ۱۳) نوده یکی از قلعه‌های بوده که جزو بام بوده اما مالیاتش را جداگانه پرداخت منموده است. «قلعه نوده هوایش ئیلاق است آبش قنات است قشلاق‌هایش همان قلعه است پانزده سابقاً دو نفر سواره داشته اخراج شده‌است»

طبق گفته پزرگان ابتدا موقعیت روستا در قسمت چوکلیک بوده بعد از خرابی به محل فعلی انتقال داده شد.

کوه‌های روستا[ویرایش]

از مهم‌ترین کوه‌های این روستا می‌توان به کوه شاهجهان به ارتفاع ۳۰۵۰متر که بلندترین قله استان خراسان شمالی می‌باشد که سالانه تعداد زیادی از کوهنوردان و گردشگران جه ثبت در رزومه کاری خود به این قله زیبا صعود می‌کنند این قله یکی از قلل سیمرغ ایران می‌باشد. از دیگر قلل این روستا به گل خانی با ارتفاع ۲۴۱۰ متر وکوه شاه حسن باارتفاع۲۶۶۲ متر در۴کیلومتری شمال غرب آبادی اشاره کرد.[۱]

آب و هوای روستا[ویرایش]

آب و هوای روستا مرطوب با تابستان‌های گرم و زمستان‌های سرد و نسبتاً مرطوب است. درجه حرارت هوا در گرمترین موقع سال در ماه‌های مرداد (برج اسد) و شهریور (برج سنبله) تا ۳۵درجه سانتیگراد می‌رسد و بارش باران به صورت پراکنده از ماه اردیبهشت (برج ثور) تا دی ماه (برج جدی) است.

آب‌های سطحی[ویرایش]

رودخانه‌ها[ویرایش]

آب‌های زیر زمینی[ویرایش]

قنات‌ها[ویرایش]

پوشش گیاهی منطقه[ویرایش]

ورک از پوشش گیاهی روستای نوده بام
سیقرقوروقو از پوشش گیاهی روستای نوده
پوشش گیاهی روستای نوده بام

نژاد و زبان مردم روستا[ویرایش]

مردم این روستا از نژاد ترک و تیره بغایری هستند.[۳] زبان آن‌ها ترکی است.

جمعیت روستا[ویرایش]

از لحاظ جمعیتی ۳۳۰ خانوار که حدود ۱۵۸۴ نفر است.[۱]

قومیت‌های روستا[ویرایش]

طائفه‌های اصلی این روستا شاهدوستی، تاماز، تحتحی، عوض کله، مشهدی، کمرقایلو، شمه، کوچری، فرضو، کلجه، و…

مشاغل[ویرایش]

مشاغل عمده این آبادی؛ زراعت، باغداری، دامداری و زنبورداری است. تعداد زیادی از ساکنین روستا جهت کار به شهرهی تهران، مشهد و… مهاجرت نموده بطوری که بالاترین تعدادخانوار این روستا در سال‌های گذشته از ۴۰۰خانوار به ۳۰۰خانوار رسیده‌است[۴]

محصولات[ویرایش]

درختان بادام روستای نوده
دورنمایی از درختان بادام روستای نوده بام

محصولات عمده زراعی؛ مهم‌ترین محصول روغن زرد روستا می‌باشد که با چرای گوسفندان در کوه شاهجهان از کیفیت بالای بر خوردار است دیگر محصولات گندم، جو، یونجه و محصولات باغی؛ بادام، انگور، زردآلو است. از لحاظ صنایع دستی، قالی بافی در نقش‌های ترکمن، نائین و کاشان در آبادی رواج دارد مهم‌ترین امکانات این روستا عبارتند از :برق، گاز، تلفن، نانوایی، دبستان، مدرسه راهنمایی، خانه بهداشت، مسجد.[۴]

اقامتگاه بومگردی[ویرایش]

از مهم‌ترین شاخصه‌های این روستا نسبت به روستاهای دیگراقامتگاه بومگری نسیم شاه جهان می‌باشد این بومگردی توسط آقای امینی و همسرش در این روستا احداث گردیده‌است.[۵]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ بی نا،1384، 122.
  2. نیک گفتار، مالیات منطقه بامدر دوره ناصرالدین شاه ، منتشر نشده
  3. کلنل ادوارد ییت، [سفرنامه خراسان و سیستان]، ترجمهٔ قدرت‌الله روشنی زعفرانلو – مهرداد رهبری، مشهد. انتشارات یزدان ۱۳۶۵، ص. صفحهٔ ۳۴۴
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ (بی نا،1384، 119)
  5. https://www.nkchto.ir/tourist-districts-province

منابع[ویرایش]

  • حافظ ابرو، جغرافیای خراسان در تاریخ حافظ ابرو، م. تصحیح و تعلیق دکتر غلامرضا ورهام، نشر اطلاعات۱۳۷۰، ص. صفحهٔ ۷۱
  • مهدی هوشیار، تحلیل الگوی تقسیمات کشوری شمال خراسان نمونه: شهرستان اسفراین، تهران. تربیت مدرس، ص. صفحهٔ
  • کلنل ادوارد ییت، [سفرنامه خراسان و سیستان]، ترجمهٔ قدرت‌الله روشنی زعفرانلو – مهرداد رهبری، مشهد. انتشارات یزدان ۱۳۶۵، ص. صفحهٔ ۳۴۴
  • جغرافیایی آبادیهای کشور، استان خراسان شمالی، شهر ستان اسفراین، تهران. انتشارات سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح۱۳۸۴، ص. صفحهٔ ۱۱۹
  • https://bama.resaco.ir/اسفراين/روستاها/روستای-نوده-بام-اسفراین