فریدون فرح‌اندوز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فریدون فرح‌اندوز
نام اصلی فریدون فرح‌اندوز
زمینه فعالیت گوینده
تولد ۹ اسفند ۱۳۲۵
تهران
محل زندگی آمریکا، مریلند
ملیت ایرانی
پیشه دوبلور و گوینده
همسر(ها) مریم خموش
مدرک تحصیلی زیست شناسی دانشگاه تهران

فریدون فرح‌اندوز ( متولد ۱۳۲۵ در تهران ) صداپیشه و برنامه‌ساز تلویزیونیِ ایران است. اجرای صوتی شعرهای برجسته شاعران معاصر و مجموعه کامل غزل‌های حافظ از آثار برجسته اوست.

زندگی‌نامه[ویرایش]

وی در ۹ اسفند سال ۱۳۲۵ خورشیدی در خیابان ناصر خسرو تهران متولد شد[۱]. تحصیلات ابتدایی و متوسطهٔ خود را در تهران به پایان رساند و تحصیلات عالی خود را در رشتهٔ زیست‌شناسی در دانشگاه تهران تکمیل نمود. کار را از سال ۱۳۴۵ با شرکت در نمایش‌های رادیوییِ رادیو تهران آغاز کرد. در سال ۱۳۴۶ رسماً به استخدام تلویزیون ملی ایران درآمد و تا سال ۱۳۵۷ در این رسانه خدمت کرد. فرح اندوز سالها مدیر و سردبیر بخش خبر شبکهٔ دوم تلویزیون ملی ایران بود و در کنار این سمت، به گویندگی و اجرای برنامه‌های دیگر تلویزیونی نیز می‌پرداخت. او در همین زمان با سفر به مراکز استان‌های مختلف، به افتتاح تلویزیون در این استان‌ها کمک می‌کرد. در سال ۱۳۵۴ برای گذراندن یک دورهٔ آموزشی شش‌ماهه در علوم ارتباطات و رادیو و تلویزیون در دانشگاه میشیگان، به آمریکا رفت. پس از بازگشت به وطن فعالیت حرفه‌ای خود را با ساختن صدها برنامهٔ تلویزیونی و مصاحبه با بسیاری از شخصیت‌های مطرح فرهنگی، ادبی، سیاسی و اجتماعی آن روزها ادامه داد.

فریدون فرح اندوز در زمستان سال ۱۳۵۷ پس از انقلاب ایران (۱۳۵۷) از ادامهٔ فعالیت در تلویزیون ملی ایران بازماند و تا پاییز ۱۳۵۸ در کنار تورج نگهبان و علیرضا میبدی، به تهیه و تولید مجلهٔ گویای «صدا» در ایران پرداخت. تعداد 3 نسخه از این مجله ی صوتی که روی نوار کاست ضبط می شد منتشر شد و در اختیار خوانندگان قرار گرفت. این مجله، اولین مجله ی صوتی ایران محسوب می شود. گویندگی فیلم‌های مستند و آنونس فیلم‌های سینمایی از دیگر فعالیت‌های او در این زمان است. حضور صدای او در جایگاه راوی به جای ریچارد جانسون (بازیگر) در فیلم محمد رسول‌الله (فیلم ۱۹۷۶) ، آخرین حضور حرفه‌ای‌اش پیش از ترک ایران در یک کار رسانه‌ای است. منوچهر اسماعیلی در آیین تجلیل از گویندگان فیلم «محمد رسول‌الله» که روز پنجشنبه ششم شهریورماه سال هزار و سیصد و نود و هشت در شصت‌ویکمین برنامه سینماتک خانه هنرمندان ایران برگزار شد، گفت: «برای گفتار متن این فیلم با عظمت گوینده بسیار بود، ولی اینطور مقرر بود که یک چیز جدید و یک نوآوری اتفاق بیفتد. من به ذهنم آقای فریدون فرح‌اندوز رسید و وقتی به مدیر برنامه آقای مرحوم محمدزاده گفتم این شخص را می‌خواهم، بلافاصله دست به کار شدند و از فرودگاه مهرآباد ایشان را به استودیو آوردند.» [۲] برترین و ماندگارترین گویندگی او در مجموعهٔ مستند " دنیا در جنگ " در ۲۱ قسمت بود که قبل از انقلاب انجام شده بود. او همچنین در ترانه ی «تندباد حادثه»، و ترانه ی «کهن دیارا» با شعری از نادر نادرپور در آلبوم گل بیتا با صدای داریوش اقبالی ، اجرای دل‌نشینی دارد.

فرح‌اندوز درمهرماه سال ۱۳۵۸ به آمریکا مهاجرت کرد. سال ۱۳۵۹ به بخش فارسی صدای آمریکا پیوست و بیست و سه سال در سمت‌های مختلف در این رسانه کار کرد.

صدای فریدون فرح‌اندوز در تمام این بیست و سه سال در کنار اجرای خبر و برنامه‌های مختلف فرهنگی، ادبی و سینمایی، تحویل سال نو، نوروز و بهار را به خانه‌های ایرانیان می‌برد.

پس از کناره‌گیری از صدای آمریکا در سال ۱۳۸۲ به مطالعه، گزینش و اجرای اشعار شعرای معاصر ایران از جمله شعر ترا ای کهن بوم و بر دوست دارم از مهدی اخوان ثالث در آلبوم‌های « با سلامی دوباره » (۱۳۸۳) ، « فریاد در باد » و « صدای عشق » (۱۳۸۵) پرداخت. سال ۱۳۸۵ به دعوت مؤسسهٔ کتاب گویا، سه اثر « ضحاک ماردوش » ، « افسانه‌ها » و « سیمای دو زن » نوشتهٔ علی‌اکبر سعیدی سیرجانی را به صورت کتاب گویا اجرا کرد. فریدون فرح‌اندوز هم‌اکنون ساکن مریلند آمریکاست.

اجرای صوتی آثار ادبی[ویرایش]

  • مجموعه دوزبانه آرش کمانگیر اثر سیاوش کسرایی به زبان فارسی و انگلیسی. اجرای فارسی با صدای فریدون فرح‌اندوز و اجرا به زبان انگلیسی با صدای سوزی ضیایی. موسسه کتاب گویای ایران
  • اجرای صوتی غزل‌های حافظ با صدای فریدون فرح‌اندوز، تهیه شده در تلویزیون اندیشه
  • هفت هزار سالگان. مجموعه صوتی رباعیات خیام بر اساس پژوهش صادق هدایت، آهنگساز: محمدرضا علیقلی، با صدای فریدون فرح‌اندوز. تهیه کننده: سهراب اخوان. شامل دو سی دی، ناشر: موسسه صدای کتاب. سال 2009
  • فریاد در باد. کتاب صوتی. گزینش و اجرای فریدون فرح‌اندوز، موسیقی متن و ترکیب صدا: کاوه ادیب. سال 2006، فیلمکس مدیا
  • صدای عشق. شعرهایی از فریدون فرح‌اندوز، هوشنگ ابتهاج، مهدی اخوان ثالث، سیمین بهبهانی، سهراب سپهری، احمد شاملو، فروغ فرخزاد، فریدون مشیری، حمید مصدق، نادر نادرپور، نیما یوشیج. صدا: فریدون فرح‌اندوز، موسیقی متن و ترکیب صدا: کاوه ادیب، تهیه‌کننده :سهراب اخوان. سال 2006
  • با سلامی دوباره. مجموعه صوتی شعرهایی از نادر نادرپور (آن پرتو سوزان جادویی)، فریدون مشیری (مسافر)، سیمین بهبهانی (دوباره می‌سازمت وطن)، سیاوش کسرایی (آرش کمان‌گیر)، مهدی اخوان ثالث (تو را ای کهن بوم و بر دوست دارم). سال 2003
  • فریدون مشیری و شعرش. کتاب صوتی با صدای فریدون فرح‌اندوز، موسیقی پابلو چاوز
  • نوروز. کتاب صوتی. تنظیم و اجرا: فریدون فرح‌اندوز، تهیه کننده: سهراب اخوان سال 2010

پانویس[ویرایش]

زندگی‌نامهٔ فریدون فرح‌اندوز به کمک خود وی و توسط ماندانا زندیان ( شاعر ایرانی مقیم لس‌آنجلس ) نخستین بار برای مؤسسهٔ کتاب گویا در لس‌آنجلس نوشته شد.

منابع[ویرایش]

  1. VOA Farsi (2009-12-22), گفتگو با فريدون فرح اندوز - ۵, retrieved 2018-08-05
  2. https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7-58/199734-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%88%DB%8C%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B1%D8%B3%D9%88%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%B4%D8%AF
  • «رستم رادیو تلویزیون ملی ایران: فریدون فرح اندوز». سایت امرداد. ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۲۱ مارس ۲۰۱۲.
  • دائرةالمعارف صدای گویندگان
  • کتاب گویای ایران