پرش به محتوا

شاشی کاپور

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
شاشی کاپور
کاپور در سال ۲۰۱۰
نام هنگام تولدبالبیر راج کاپور
زادهٔ۱۸ مارس ۱۹۳۸
درگذشت۴ دسامبر ۲۰۱۷ (۷۹ سال)
پیشه(ها)بازیگر، تهیه‌کننده
سال‌های فعالیت۱۹۴۸–۱۹۹۸
همسرجنیفر کندال (ا. ۱۹۵۸–۱۹۸۴)
فرزندان
والدینپریتویراج کاپور (پدر)
رامسارنی مهرا (مادر)
خانوادهخانواده کاپور
افتخاراتنشان پادما بوشان
جایزه داداصاحب پالکی

شاشی کاپور (انگلیسی: Shashi Kapoor؛ ۱۸ مارس ۱۹۳۸ – ۴ دسامبر ۲۰۱۷) با نام اصلی بالبیر راج کاپور (انگلیسی: Balbir Raj Kapoor) بازیگر و تهیه‌کننده اهل هند بود که عمدتاً به‌خاطر فعالیت‌هایش در سینمای هند شناخته می‌شود. او یکی از بزرگ‌ترین بازیگران تاریخ سینمای هند به‌شمار می‌رود.[۱][۲] و دریافت‌کنندهٔ جوایز متعددی از جمله چهار جایزهٔ ملی فیلم هند و دو جایزهٔ فیلم‌فیر بوده است. دولت هند در سال ۲۰۱۱ به پاس خدماتش به سینمای هند، نشان پادما بوشان را به او اعطا کرد و در سال ۲۰۱۴ نیز جایزهٔ داداصاحب پالکی را دریافت نمود.[۳]

او که در خانوادهٔ کاپور به دنیا آمد، سومین و کوچک‌ترین پسر پریتویراج کاپور بود. فعالیت هنری خود را در سال ۱۹۴۸ به‌عنوان بازیگر کودک با نخستین فیلم کارگردانی‌شدهٔ برادرش راج کاپور، آتش، آغاز کرد و نخستین نقش بزرگسالی‌اش را در سال ۱۹۶۱ در درام سیاسی دارماپوترا به کارگردانی یاش چوپرا ایفا نمود.[۴] او در سال ۱۹۶۵ با بازی در دو فیلم پرفروش وقت و هر زمان که گلها شکوفا می‌شوند به شهرت و جایگاه تثبیت‌شده‌ای دست یافت.[۵] پس از آن، دوران موفقیت‌های بیشتری را با فیلم‌های خجالتی، کانیدان و بیا در آغوشم تجربه کرد.[۶] دوران حرفه‌ای او در سال ۱۹۷۴ با فیلم دزد سر و صدا می‌کند به اوج تازه‌ای رسید.[۷] با موفقیت این فیلم، کاپور به یکی از پنج تا شش ستارهٔ پرفروش آن زمان تبدیل شد و از اوایل دههٔ ۱۹۷۰ تا دههٔ ۱۹۸۰ در فیلم‌های پرفروش متعددی بازی کرد؛ از جمله، غذا، لباس و سرپناه، دیوار، دزدی شغل من هست، گاهی اوقات، فاکیرا، نیزه سه‌شاخه، شوهر، انقلاب و نمک حلال[۷][۸] او برای نقش‌آفرینی‌هایش، از جمله در قالب یک رئیس قبیلهٔ بی‌پروا در جنون، یک تاجر در دوران گناه، پدری سخت‌گیر در برنده و یک روزنامه‌نگار درستکار در نیو دهلی تایمز که برای آن‌ها جایزهٔ ملی فیلم هند برای بهترین بازیگر مرد را دریافت کرد و تحسین منتقدان را برانگیخت.[۹][۱۰] آخرین فیلمی که وی در آن ظاهر شد، بازار زندگی بود که با تأخیری طولانی در سال ۱۹۹۸ اکران شد.[۱۱]

اوایل زندگی

[ویرایش]

شاشی کاپور با نام بالبیر راج کاپور در ۱۸ مارس ۱۹۳۸ در کلکته، هند بریتانیا، از پریتویراج کاپور و همسرش رامسارنی مهرا متولد شد.[۱۲] او کوچک‌ترین برادر راج کاپور و شامی کاپور بود. بازیگر تریلوک کاپور عموی او بود.[۱۳]

کاپور در نمایش‌هایی که توسط پدرش، پریتویراج کاپور، و در قالب گروه تئاتر پریتوی کارگردانی و تهیه می‌شد، بازی می‌کرد و همراه این گروه به سفر می‌رفت. او فعالیت سینمایی خود را از اواخر دههٔ ۱۹۴۰ به‌عنوان بازیگر کودک و با نام شاشی راج آغاز کرد، زیرا در آن زمان بازیگر کودک دیگری با همین نام در فیلم‌های اسطوره‌ای بازی می‌کرد. مشهورترین نقش‌های او در دوران کودکی شامل فیلم‌های آتش (۱۹۴۸) و آواره (۱۹۵۱) است که در آن‌ها نسخهٔ جوان‌تر شخصیت‌هایی را بازی کرد که برادر بزرگ‌ترش راج کاپور ایفاگرشان بود.[۱۴] همچنین در سنگرام (۱۹۵۰) نقش نسخهٔ جوان‌تر آشوک کومار را بازی کرد و در '"دانا پانی (۱۹۵۳) در کنار بهارات بوشان ظاهر شد. او بین سال‌های ۱۹۴۸ تا ۱۹۵۴ در مجموع در چهار فیلم هندی به‌عنوان بازیگر کودک ایفای نقش کرد.

حرفه

[ویرایش]

زندگی شخصی

[ویرایش]

کاپور در دبیرستان دان بوسکو در ماتونگا، بمبئی تحصیل کرد. او در سال ۱۹۵۶ در کلکته، زمانی که هر دو برای گروه‌های تئاتری خود کار می‌کردند، با بازیگر انگلیسی جنیفر کندال آشنا شد. شاشی هم‌زمان دستیار مدیر صحنه و بازیگر در گروه تئاتری پدرش، «پریتوی تئاتر»، بود. گروه شکسپیری جفری کندال نیز در همان زمان در کلکته حضور داشت و جنیفر دختر جفری بود. پس از دیدارهای بعدی، این زوج عاشق یکدیگر شدند و پس از روبه‌رو شدن با مخالفت‌های اولیهٔ خانوادهٔ کندال و با حمایت عروس خانواده کاپور، گیتا بالی، در ژوئیهٔ ۱۹۵۸ ازدواج کردند.[۱۵][۱۶] آن‌ها در چندین فیلم با یکدیگر هم‌بازی شدند که شاخص‌ترین آن‌ها تولیدات مرچنت–آیوری بود. آن‌ها سه فرزند داشتند: کونال کاپور، کاران کاپور و سانجانا کاپور. جنیفر و شاشی در ۵ نوامبر ۱۹۷۸ «پریتوی تئاتر» را در بمبئی تأسیس کردند. جنیفر در سال ۱۹۸۴ بر اثر سرطان درگذشت و این اتفاق او را به‌شدت درهم شکست. پس از از دست دادن او، شاشی کاپور دچار افسردگی عمیقی شد که هرگز به‌طور کامل از آن رهایی نیافت. بازیگر انگلیسی فِلیسیتی کندال، خواهرزن اوست.[۱۷]

پسر بزرگش، کونال، با دختر کارگردان رامش سیپی ازدواج کرده است. کونال به کارگردانی تبلیغات روی آورد و شرکت تولیدی خود با نام «ادفیلم–والاس» را تأسیس کرد. دختر شاشی، سانجانا، چهره‌ای شناخته‌شده در تئاتر است و با والمیک تاپار، فعال حفاظت از محیط‌زیست، ازدواج کرده است.[۱۸] آن‌ها پسری به نام حمیر دارند. پسر کوچک‌تر شاشی، کاران، در مدلینگ به موفقیت رسید و بعدها در لندن ساکن شد و یک شرکت عکاسی را اداره می‌کند. نوهٔ او زهان، پسر کونال، نخستین حضور سینمایی خود را در فیلم فراز (۲۰۲۳) تجربه کرد.[۱۹]

درگذشت

[ویرایش]

شاشی کاپور به دلیل آنچه گمان می‌رفت عفونت قفسه سینه باشد، در بیمارستان کوکیلابن، ورسوا، بمبئی بستری شد و در ۴ دسامبر ۲۰۱۷ درگذشت.[۲۰] به گزارش گاردین، او به دلیل مشکلات طولانی‌مدت کبدی و قلبی تحت درمان در بیمارستان بود و همواره به سایر بیماران کمک می‌کرد.[۲۱] به‌طور رسمی، علت مرگ او سیروز کبدی اعلام شد.[۲۲][۲۳] پیکر او در ۵ دسامبر ۲۰۱۷ در کورهٔ جسدسوزی هندوها در سانتاکروز بمبئی سوزانده شد.[۲۴]

شاشی کاپور و سری دوی، تنها دو بازیگر هندی بودند که پس از مرگ در بخش یادبود نودمین دوره جوایز اسکار مورد تجلیل قرار گرفتند.[۲۵] به افتخار او، امضایش به «پیادرو مشاهیر بالیوود» در باندرا بنداستند افزوده شد.[۲۶]

فیلم‌شناسی

[ویرایش]

فهرست برخی از فیلم‌هایی که شاشی کاپور در آنها به ایفای نقش پرداخته است:

جوایز و نامزدی‌ها

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام top actor وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  2. "Shashi Kapoor: The suave middle class hero". Hindustan Times. Archived from the original on 29 January 2018. Retrieved 10 December 2017.
  3. "Worth Their Weight in Gold! - Box Office India: India's premier film trade magazine". Archived from the original on 15 September 2017. Retrieved 24 October 2015.
  4. "Shashi Kapoor Turns 74". Outlook. 18 March 2012. Archived from the original on 13 May 2013. Retrieved 30 July 2012.
  5. Jain, Madhu (2009). The Kapoors: the first family of Indian cinema. New Delhi: Penguin. ISBN 978-81-8475-813-9. OCLC 890552316.
  6. "Box office 1973". Box Office India. Archived from the original on 20 October 2013. Retrieved 12 November 2013.
  7. 1 2 Shashi Kapoor Passes Away, Box Office India, 5 December 2017
  8. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام NK وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  9. Trehan, Madhu (26 February 2014). "Film review: Kalyug, starring Shashi Kapoor, Rekha, Kulbhushan Kharbanda, Raj Babbar". India Today.
  10. Chatterjee, Saibal; Nihalani, Govind & Guljar (2003). "Kapoor, Shashi (b. 1938)". Encyclopaedia of Hindi Cinema. Delhi: Popular Prakashan. p. 568. ISBN 81-7991-066-0.
  11. BollySwar: 1981 - 1990. Mavrix Infotech Private Limited. 14 April 2020. ISBN 9788193848227.
  12. "From Balbir Raj Kapoor to Shashi Kapoor: Here's how the actor got his name changed". Archived from the original on 16 June 2018. Retrieved 5 January 2019.
  13. Rajadhyaksha, Radha (8 دسامبر 2017). "Shashi Kapoor: an Actor, a Gentleman and a Man of Integrity". The Hindu. Archived from the original on 10 December 2017. Retrieved 10 December 2017.
  14. "Shashi Kapoor: The charmer of Hindi films was also a vanguard of parallel cinema". The Economic Times. Archived from the original on 10 December 2017. Retrieved 10 December 2017.
  15. "The wandering players".
  16. Madhu Jain, 2009, The Kapoors: The First Family of Indian Cinema, Penguin Books.
  17. Chhabra, Aseem (2016). Shashi Kapoor: The Householder, the Star. New Delhi: Rupa. pp. 171–179. ISBN 978-8129141286.
  18. "Sanjana Kapoor – The Times of India". The Times Of India. Archived from the original on 25 July 2012. Retrieved 25 June 2011.
  19. Ramachandran, Naman (11 October 2022). "Zahan Kapoor on Debuting With Hansal Mehta, Anubhav Sinha's BFI London Film Festival Title 'Faraaz' (EXCLUSIVE)". Variety. Retrieved 9 January 2023.
  20. "Fans mourn Shashi Kapoor's death, post condolence messages on Twitter - Bollywood News". www.timesnownews.com. 4 December 2017. Archived from the original on 5 January 2019. Retrieved 5 January 2019.
  21. Malcolm, Derek (6 دسامبر 2017). "Shashi Kapoor obituary". The Guardian. Archived from the original on 3 January 2018. Retrieved 31 December 2017.
  22. Pasricha, Trisha (29 December 2017). "What Shashi Kapoor's Death Says about India's Drinking Problem". BuzzFeed. Archived from the original on 5 January 2019. Retrieved 31 December 2017.
  23. Rhode, Shruti (6 December 2017). "Shashi Kapoor's nephew shares a pic of the legend & it'll make you miss him even more". Times Now. Archived from the original on 5 January 2019. Retrieved 2017-12-06.
  24. "Shashi Kapoor was always the best man, never the groom - Latest News & Updates at Daily News & Analysis". 4 دسامبر 2017. Archived from the original on 5 December 2017. Retrieved 4 December 2017.
  25. "Oscars 2018: A Tribute To Sridevi And Shashi Kapoor From Hollywood". NDTV.com. Archived from the original on 20 June 2018. Retrieved 5 January 2019.
  26. Saraswathy, M. (1 April 2012). "Walking with the stars". Business Standard India. Retrieved 24 November 2019.
  27. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.
  28. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.
  29. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.
  30. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.
  31. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.
  32. «Shashi Kapoor». IMDb. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۳۰.

پیوند به بیرون

[ویرایش]