سولفیت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
یک مدل فضاپرکن از آنیون سولفیت.

سولفیت ها(به انگلیسی: Sulfites or sulphites) ترکیباتی هستند که حاوی یون سولفیت (یا یون سولفات (IV)، از نام صحیح سیستماتیک آن) با فرمول شیمیایی SO2−
3
بوده و اسید مزدوج بی‌سولفیت می باشند. اگرچه اسید آن (سولفورو اسید) ناپایدار است، [۱] لیکن نمک‌های آن به طور گسترده مورد استفاده قرار می گیرد.

سولفیت ها موادی هستند که به طور طبیعی در برخی غذاها و بدن انسان یافت می شوند. آنها همچنین به عنوان مواد افزودنی غذایی در صنایع غذایی کاربرد دارند. [۲]

ساختار[ویرایش]

ساختار آنیون سولفیت
سولفیت در کمپلکس‌های شیمیایی نقش لیگاند را ایفا می کنند. ساختار Co(ethylenediamine)2(SO3)N3 . [۳]

ساختار آنیون سولفیت را می توان با سه ساختار رزونانس معادل توصیف کرد. در هر ساختار رزونانس، اتم گوگرد با یک پیوند دوگانه به یک اتم اکسیژن با بار قراردادی صفر (خنثی) متصل می شود و با دو اتم اکسیژن دیگر، که هر یک بار قراردادی 1− دارند با پیوند یگانه متصل شده است، این دو اتم اکسیژن در کنار هم بار 2− را به وجود می آورند که بار کل یون می باشد. همچنین اتم گوگرد یک جفت الکترون غیرپیوندی دارد، بنابراین ساختار پیش بینی شده طبق نظریه دافعه زوج الکترون لایه ظرفیتی به شکل هرمی با قاعده مثلثی خواهد بود، همانند مولکول آمونیاک (NH 3). در ساختار رزونانس هیبریدی این آنیون، مرتبه پیوند های S−O، یک و یک سوم می باشد.

ساختار رزونانسی یون سولفیت

کاربردهای تجاری[ویرایش]

از سولفیت ها به عنوان نگهدارنده یا تقویت کننده مواد غذایی استفاده می شود. آنها ممکن است به اشکال مختلفی از جمله: [۴]

اعداد E[ویرایش]

عدد E برای سولفیتها به عنوان افزودنی مواد غذایی عبارتند از:

E220 دی اکسید گوگرد
E221 سولفیت سدیم
E222 بیسولفیت سدیم (سولفیت هیدروژن سدیم)
E223 متابیزولفیت سدیم
E224 متابولیت سولفات پتاسیم
E225 سولفیت پتاسیم
E226 سولفیت کلسیم
E227 سولفیت هیدروژن کلسیم ( نگهدارنده )
E228 سولفیت هیدروژن پتاسیم

نکات سلامتی[ویرایش]

سولفیت‌ها در ردهٔ ۹ مادهٔ حساسیت زای خوراکی قرار دارد.[۵] مادهٔ خوراکی دارای سولفیت چند دقیقه پس از خوردن می‌تواند برای فرد مشکلاتی در تنفس ایجاد کند[۶] افرادی که آسم دارند[۷][۸] یا کسانی که به سالیسیلات (یا آسپرین) حساسیت دارند[۹][۱۰] در معرض خطر بیشتری قرار دارند. آنافیلاکسی یا آسیب‌های مرگ‌آور کمتر دیده شده‌است.[۱۱] دیگر نشانه‌های حساسیت عبارتند از عطسه، کهیر، میگرن و ورم گلو.[۱۰][۱۲][۱۳]

منابع[ویرایش]

  1. Housecroft, Catherine E.; Sharpe, Alan G. (2008). "Chapter 16: The group 16 elements". Inorganic Chemistry, 3rd Edition. Pearson. p. 520. ISBN 978-0-13-175553-6.
  2. "Sulphites: One of the ten priority food allergens". Health Canada. Archived from the original on 7 July 2016. Retrieved 6 April 2015.
  3. I. Bernal, J. Cetrullo, W. G. Jackson (1993). "The phenomenon of conglomerate crystallization in coordination compounds. XXIII: The crystallization behavior of [cis-Co(en)2(N3)(SO3)]·2H2O (I) and of [cis-Co(en)2(NO2)(SO3)]·H2O (II)". Struct.Chem. 4: 235. doi:10.1007/BF00673698.
  4. "Allergies: Sulfite Sensitivity". WebMD. 1 February 2007. Retrieved 2007-09-10.
  5. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۷ ژوئیه ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۶ اوت ۲۰۱۵.
  6. «California Department of Public Health: Food and Drug Branch. Sulfites» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۲۳ ژوئیه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۶ اوت ۲۰۱۵.
  7. Cleveland Clinic. Sulfite Sensitivity
  8. «Gaynor D. Govias, BSc, BEd. American Academy of Allergy Asthma and Immunology. Sulfite Sensitivity». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ آوریل ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۶ اوت ۲۰۱۵.
  9. «American Academy of Allergy Asthma and Immunology. Sulfites». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰ نوامبر ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۶ اوت ۲۰۱۵.
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ World Health Organization. Preservative: Sulfur Dioxide and Sulfites
  11. "SULFITE ALLERGY". The Australasian Society of Clinical Immunology and Allergy (ASCIA). Archived from the original on 4 March 2012. Retrieved 6 August 2015.
  12. APRIL 2008 DELHI PSYCHIATRY JOURNAL Vol. 11 No.1 The Role of Diet in Migraine Headaches Harish Arora, Rajdeep Kaur Department of Psychiatry, G.G.S. Medical College, Faridkot, Punjab Dietics & Psychiatry Delhi Psychiatry Journal 2008; 11:(1) ©Delhi Psychiatric Society
  13. "What you need to know about sulphites". Eat Right Ontario. Archived from the original on 4 April 2015. Retrieved 6 April 2015.