دوشنبه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
هفته اکتبر مهر محرّم
شنبه ۱۴ ۲۲ ۲۳
یکشنبه ۱۵ ۲۳ ۲۴
دوشنبه ۱۶ ۲۴ ۲۵
سه‌شنبه ۱۷ ۲۵ ۲۶
چهارشنبه ۱۸ ۲۶ ۲۷
پنجشنبه ۱۹ ۲۷ ۲۸
جمعه ۲۰ ۲۸ ۲۹

دوشنبه سومین روز هفته در گاه‌شماری خورشیدی و اولین روز هفته در تقویم میلادی است.

دوشنبه همچنین نام پایتخت کشور تاجیکستان می‌باشد.

دوشنبه در ایران باستان[ویرایش]

در ایران باستان هفته وجود نداشته‌است و گاهشماری نزد ایرانیان بر پایهٔ روزهای ماه بوده‌است. به این ترتیب که هر روز به ایزدی منسوب بوده و نامی داشته‌است. نمونه را روزِ نخستِ هر ماه، به نامِ هورمزد (هرمز)، روزِ دوم به نامِ وهومن (هومن یا بهمن)، یا روز شانزدهم به نامِ ایزدبانو آناهیتا نامیده شده بود و هر روز که نامش با نام ماه یکسان بود به نیایش و جشن مختص می‌شد. مفهومِ هفته از تمدن‌های همسایه، به ویژه، میان رودان در فرهنگ ایرانی شده و پس از اسلام صورت امروزی گرفته‌است. با این‌حال برخی نام فارسی باستانی دوشنبه را روز سیاره ماه یعنی مهشید (چم ماه روشن و نورانی) عنوان می‌کنند، که باورغلطی است، زیرا واژهٔ مهشید جز واژگان برساختهٔ آذرکیوان بوده و اصولاً شید به معنای پرتو آفتاب است. این باور که از دیدگاه ریشه‌شناسی واژگانی، واژهٔ مه شید ترکیب (مه + شید) است را علامه دهخدا رد کرده و این واژه را از مجعولات دساتیر برشمرده است.[۱] خورشید و ماه از تندیس‌های آیین میترایی بوده است که نشان از قدرت و پویایی جهان آفرینش داشته است.[۲]

منابع[ویرایش]