دروازه منطقی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

در الکترونیک دیجیتال، دروازهٔ منطقی یا گِیت منطقی (به انگلیسی: Logic gate)، روی یک یا دو ورودیِ منطقی، عملیات منطقی انجام می‌دهد و یک خروجی منطقی تولید می‌کند. اساس عملکرد آن بر منطق بولی استوار است، که بر تمام مدارهای دیجیتال حاکم است. گیت‌های منطقی عمدتاً از ادوات الکترونیکی مانند ترانزیستورها تشکیل می‌شوند، ولی ممکن است از قطعات الکترومغناطیسی مانند رله‌ها، قطعات اپتیکال یا حتی مکانیکی ساخته شوند. عملیات گیت‌های منطقی از مبنای دودویی با اعداد باینری پیروی می‌کنند.

سطوح منطقی[ویرایش]

یک ورودی یا خروجی منطقی بولی فقط یکی از دو حالت منطقی را قبول می‌کند. این دو حالت در هر مبحث نام خاص خود را دارند از جمله: خاموش/روشن، بالا/پایین، یک/صفر، درست/غلط، مثبت/منفی، مثبت/زمین، مدار باز/مدار بسته، و YES/NO.

گیت‌های منطقی[ویرایش]

یک گیت منطقی روی یک یا دو ورودی منطقی عملیات منطقی انجام می‌دهد و یک خروجی منطقی تولید می‌کند. به دلیل اینکه خروجی هر گیت یکی از سطوح منطقی است پس می‌توان آن خروجی را به ورودی گیت(های) دیگر متصل نمود. نمی‌توان دو خروجی را با هم به یک ورودی متصل نمود زیرا در این صورت سطوح ولتاژی به وجود خواهد آمد که خارج از محدوده منطقی خواهد بود.

در الکترونیک دیجیتال، هر سطح ولتاژ نماینده یک حالت منطقی معین است. هر گیتی برای تولید ولتاژ مناسب به منبع تغذیه نیاز دارد. در بلوک دیاگرام مدارهای منطقی، منبع تغذیه نمایش داده نمی‌شود، ولی در شماتیک کامل اتصالات منبع ضروری است.

گیت‌های منطقی:

نوع شکل متمایز شکل مستطیلی جبر بولی برای A و B جدول حقیقی
AND AND symbol AND symbol
ورودی خروجی
B A A AND B
0 0 0
1 0 0
0 1 0
1 1 1
OR OR symbol OR symbol
ورودی خروجی
B A A OR B
0 0 0
1 0 1
0 1 1
1 1 1
NOT NOT symbol NOT symbol
ورودی خروجی
A NOT A
0 1
1 0
NAND NAND symbol NAND symbol
ورودی خروجی
B A A NAND B
0 0 1
1 0 1
0 1 1
1 1 0
NOR NOR symbol NOR symbol
ورودی خروجی
B A A NOR B
0 0 1
1 0 0
0 1 0
1 1 0
XOR XOR symbol XOR symbol
ورودی خروجی
B A A XOR B
0 0 0
1 0 1
0 1 1
1 1 0
XNOR XNOR symbol XNOR symbol or
ورودی خروجی
B A A XNOR B
0 0 1
1 0 0
0 1 0
1 1 1

منابع[ویرایش]

* ویکی‌پدیای انگلیسی

پیوند به بیرون[ویرایش]