بیماری پوسیدگی فیوزاریمی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
جیبِرِلا فوجی‌کوروئه
جیبرلا فوجی‌‍کوروئه
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: قارچ
شاخه: قارچ‌های کیسه‌ای
رده: Sordariomycetes
زیررده: Hypocreomycetidae
راسته: Hypocreales
تیره: Nectriaceae
سرده: Gibberella
گونه: G. fujikuroi
نام علمی
Gibberella fujikuroi
(Sawada) Wollenw. , (1931)
مترادف‌ها

Fusarium moniliforme J. Sheld. , (1904)
Fusarium verticillioides (Sacc.) Nirenberg, (1976)
Gibberella fujikuroi var. moniliformis (Wineland) Kuhlman, (1982)
Gibberella moniliformis Wineland, (1924)
Lisea fujikuroi Sawada, (1919)
Oospora verticillioides Sacc. , (1882)

بیماری پوسیدگی فیوزاریِمی یا جیبِرِلا فوجی‌کوروئه (به انگلیسی: Gibberella fujikuroi) از بیماری‌های قارچی مهم ذرت است، قارچ عامل بیماری با نام علمی Fusarium moniliforme قادر است پوسیدگی بذر، ریشه، ساقه، بلال و مرگ گیاهچه را در ذرت ایجاد کند.

شرایط ایجاد بیماری[ویرایش]

شرایط مساعد برای بیماری آب و هوای گرم و مرطوب یا گرم و خشک است. دمای ۳۰ درجه سانتیگراد برای رشد قارچ عامل بیماری مناسب است. در مناطق مرطوب به‌ویژه زمانی که بارندگی بیش از حد طبیعی رخ می‌دهد و در مرحله ظهور تارهای ابریشمی تا زمان برداشت طول می‌کشد، شدت بیماری افزایش می‌یابد. تنش‌هایی نظیر خشکی و صدمات ناشی از حشرات، پرندگان و کمبود نیتروژن باعث تشدید بیماری می‌شوند. خسارت این بیماری درصورت تماس بلال‌ها با سطح زمین افزایش می‌یابد.

مشخصات ظاهری[ویرایش]

علائم آلودگی روی بلال در ابتدا به‌صورت لکه‌ها و مناطق تغییر رنگ یافته صورتی، عنابی تا قرمز متمایل به قهوه‌ای روی نوک دانه ظاهر می‌شود. این لکه‌ها ممکن است به‌صورت پراکنده و یا پیوسته روی دانه‌ها در قسمت نوک بلال مشاهده شود.

با پیشرفت بیماری یک کپک پودر مانند یا پنبه‌ای صورتی رنگ در روی دانه‌های آلوده رشد می‌کند. رشد و استقرار قارچ عامل بیماری بیشتر در اطراف کانال‌های ایجادشده توسط کرم‌های خوشه‌خوار ذرت است. این حشرات مهم‌ترین عامل پخش و شیوع بیماری‌های پوسیدگی بلال در ذرت هستند. در دانه‌هایی که اواخر فصل آلوده می‌شوند، پوشش کپک پنبه‌ای به صورت نوارهای کوتاه دیده می‌شود.

توکسین‌ها[ویرایش]

قارچ عامل بیماری قادر است ترکیبات سمی مانند فوزارین‌ها، اسید فوزایک و منو لیفورمین را تولید کند.

گستره بیماری در ایران[ویرایش]

وجود این بیماری در مناطق بندر انزلی، ساری، لاهیجان و گرگان گزارش شده‌است.

منابع[ویرایش]

  • ماهنامه ترویجی سبزینه - شماره هفتم