ویکی‌پدیا:مقاله‌های برگزیده/معیارها

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مقاله‌ها قبل از این که برای حضور در صفحهٔ اصلی انتخاب شوند باید معیارهایی را داشته باشند، که نشان می‌دهد مقالات خوبی هستند. انتظار می‌رود مقاله‌هایی که تمام یا اکثریت معیارهای یادشده را دارند، بتوانند الگویی برای دیگر مقاله‌ها باشند.

معیارها[ویرایش]

معیارهای اجباری[ویرایش]

  1. موضوع مقاله باید جزو موضوعات مورد قبول در ویکی‌پدیا باشد. مقاله نباید با سیاست‌ها و رهنمودهای ویکی‌پدیا از جمله ویکی‌پدیا:حق تکثیر و ویکی‌پدیا:ویکی‌پدیا چه چیزی نیست تعارض داشته باشد. همچنین محتوای مقاله باید در محدودهٔ پروژهٔ ویکی‌پدیا باشد.
  2. حجم مقاله باید از ۵ کیلوبایت (برابر با ۵۱۲۰ بایت) بیشتر باشد.
  3. مقاله باید جامع و مانع باشد — به اندازهٔ کافی به جنبه‌های مختلف موضوع پرداخته باشد و از طرفی محتواهای نالازم نداشته باشد.
  4. مقاله باید هیچ برچسبی که نشان دهندهٔ نیاز مقاله به اصلاح باشد (مانند {{لحن}}، {{ویکی‌سازی}} و {{منبع}}) نداشته باشد و نیازی به اضافه شدن چنین برچسب‌هایی هم نداشته باشد.
  5. مقاله حتما باید دارای منابع باشد و بر تعداد منابع متناسب با اندازهٔ مقاله افزوده شود ضمنا منابع باید مستقل از یکدیگر باشد و طبق شیوه ارجاع به منابع دارای ارجاعات باشد. منابع مقاله باید معتبر باشند.
  6. مقاله پیش از این به عنوان مقالهٔ خوب برگزیده شده باشد.
  7. شیوه‌نامهٔ ویکی‌پدیای فارسی دقیقاً در آن رعایت شده باشد.

معیارهای توصیه‌شده[ویرایش]

  1. ویکی‌پدیا:بخش آغازین در آن رعایت شده باشد. مقدمه می‌باید مروری کلی از مقاله ارائه دهد و اهمیت و جایگاه موضوع را روشن و مهم‌ترین نکات و جدل‌های موجود (در صورت وجود) را ذکر کند. مقدمه باید شامل خلاصه هر بخش اصلی مقاله باشد.
  2. مقاله باید در رده‌های مناسب قرار گرفته باشد و دست کم یک پیوند میان‌ویکی داشته باشد.
  3. آخرین ویرایش‌های انجام شده در مقاله (همگی یا بیشترشان) ویرایش‌های جزئی باشند (مانند اصلاح املایی و نظایر آن).
  4. در صورت امکان، از جدول، تصویر یا نمودار جهت توضیح موضوع استفاده شده باشد. تصاویر باید کاملاً به تناسب موضوع به کار گرفته شده باشند و زیرنویس آنها حاوی توضیح کافی و مناسب باشند. تصاویر همچنین باید برچسب حق نشر مناسب داشته باشند.
  5. مقاله باید روی موضوع اصلی تمرکز کرده باشد و از حاشیه‌روی‌های بی‌مورد و پرداختن به جزییات غیر ضروری پرهیز کرده باشد.

بررسی برگزیدگی مقالات ترجمه شده[ویرایش]

  • اگر مقاله ای از ویکی دیگر ترجمه شود، چه مقاله اصلی خوب یا برگزیده باشد و چه نباشد، به خودی خود تأثیری در بررسی آن ندارد. در ارزیابی یک مقاله صرفاً باید خود مقاله ملاک قرار گیرد و توسعه دهندگان مقاله یا نامزد کنندگان باید در خصوص این که آیا مقاله معیارهای لازم را دارد یا نه از آن دفاع کنند و اصلاحات لازم را اعمال نمایند.
  • ناظران وپ:گمب باید در حد امکان با وارسی منابع اصلی یا پرسش سؤالات از توسعه دهنده و مترجم از صحت ارجاع مطمئن شود و در صورت امکان به طور تصادفی چند مورد را وارسی نمایند. اما هیچ مقاله ای را نمی توان صرفا به دلیل ترجمه بودن رد کرد.
  • مطابق همهٔ شیوه‌نامه‌های آکادمیک و معتبر موجود (مثل شیکاگو)، مترجم حق ندارد مطلبی را ترجمه کند، ولی در ترجمه آن مطلب، به جای مرجع اصلی که در پایان نویس به آن ارجاع داده از یک رونوشت که صحت آن را خودش بررسی نکرده، مثلا مقاله ویکی انگلیسی استفاده کند. این کار در محافل علمی، سرقت علمی (جعل منبع) شمرده می‌شود. بدین ترتیب مترجم ویکی‌پدیا حل ندارد مطلبی را از ویکی انگلیسی ترجمه کند، بعد بدون اینکه منبعش (که مثلاً یک کتاب است) را به چشم خودش ببیند، آن کتاب را به عنوان مرجع مقالهٔ فارسی خودش قرار دهد. در اینجا باید ویکی انگلیسی را منبع قرار دهد یا اگر می‌خواهد منبع ویکی انگلیسی را هم ذکر کند باید در مقاله مشخص کند که این ارجاع، «ارجاع دست دوم از ویکی انگلیسی» است و بین آن و ارجاع‌های دیگری که احیاناً خودش یا دیگران بررسی کرده‌اند/خواهند کرد، تفاوت بگذارد. اما ارجاع دسته دوم از ویکی انگلیسی بدون وارسی منبع اصلی برای برگزیدگی قابل قبول نیست.

قاعده ساده است: ۱- تنها به منابعی ارجاع دهید که به راستی استفاده کرده‌اید و در راه تحقیقتان با آن‌ها برخورد داشته‌اید — و نه منابع ناشناخته‌ای که توسط شخص دیگری استفاده شده‌اند یا آثاری که به صورت دست دوم (به واسطهٔ یک منبع دیگر) با آن‌ها آشنایی پیدا کرده‌اید. ۲- هرگاه بر منبع واسطه اتکا کردید، باید نام منبع واسطه را در ارجاع ذکر کنید.

نامزدی[ویرایش]

هر مقاله‌ای که معیارهای بالا را داشت، می‌تواند به عنوان یک مقاله برگزیده نامزد شود. اگر چه نبود یک معیار به تنهایی رد کنندهٔ یک مقاله نیست، اما معیارهای اجباری در مورد تمام نامزدها مورد انتظار هستند و مقاله‌ای که کمتر از هشت معیار را دارا باشد، رد می‌شود.

جمع‌بندی[ویرایش]

معمولاً حداقل به مدت یک هفته کاربران دیگر ویکی‌پدیا نظرشان را در مورد مقاله ابراز می‌کنند. پس از آن نظر جمع اعمال می‌شود. برای جمع‌بندی نظرخواهی برای مقاله‌های برگزیده، تعداد رأی‌های مثبت و منفی به تنهایی ملاک نیست. کاربری که نظرخواهی را جمع‌بندی می‌کند باید بررسی کند که آیا با توجه به بررسی‌ها و نظرات کاربران، مقاله معیارهای لازم برای برگزیدگی را دارا است یا خیر. تنها کاربرانی اجازه دارند نظرخواهی‌های برگزیدگی مقاله‌ها را جمع‌بندی کنند که دست کم در دو مقالهٔ برگزیده مشارکت کننده اصلی باشند.

تبصره[ویرایش]

فقط کاربرانی حق حمایت از مقاله‌ها یا مخالفت با مقاله‌هایی که توسط دیگران حمایت شده را دارند، که دست کم ۱۰۰ ویرایش در فضای نام مقاله‌ها داشته باشند که بیش از ۵۰ مورد از آن‌ها ویرایش غیر جزئی (غیر از واگردانی خرابکاری و اصلاح اشتباه‌های نگارشی) باشد. در مواردی که حضور یک مقاله در صفحهٔ اصلی به رای گذاشته می‌شود، همهٔ کاربرها اجازهٔ شرکت در رای‌گیری را دارند.

جستارهای وابسته[ویرایش]