سایه‌بان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
تصویر مردی زیر یک سایبان در ساحل

چتر، سایبان یا فشک، وسیله‌ای نیم کروی شکل است که برای محافظت فرد یا چیزی از باران یا نور آفتاب استفاده می‌شود.[۱]

سوکاهایی در شهر اورشلیم.

یهودیان با آغاز عید سکوت در کنار خانه یا بالکن آپارتمان خود، سوکا یا سایبانی را برپا می‌کنند و سقف آن را با شاخه‌های بزرگ نخل یا درختان دیگر می‌پوشانند.[۲]

انواع سایه بان[ویرایش]

از لحاظ تحرک[ویرایش]

فرم هندسی سایه بان‌های متحرک افقی و عمودی، در کارایی شان از نظر ایجاد سایه و جلوگیری از تابش مستقیم افتاب به داخل ساختنان تاثیرگذار نیست، چراکه سایه بان‌های یادشده را می‌توان به نحو مطلوبی تغییر داد. کارایی سایه بان‌های یاد شده متفاوت بوده و تابع رنگ، محل نصب انها نسبت به پنجره و شرایط تهویه طبیعی در ساختمان می‌باشد.

سایه بان‌های ثابت در تمام فصول سال به صورت ثابت هستند. کارایی انها از نظر ایجاد سایه کارامد بر روی پنجره‌ها تابع موقعیت ساختمان و تغییرات روزانه و سالانه موقعیت خورشید است.

از لحاظ محل نصب[ویرایش]

سایه بان‌های خارجی غالباً ثابت هستند و نمی‌توان شکل انها را تغییر دادو در قسمت خارجی پنجره‌ها نصب می‌شوند که به حالت‌های زیر موجود می‌باشند:سایه بان عمودی در دو طرف پنجره، سایه بان افقی در بالای پنجره، سایه بان به صورت یک قاب سرتاسری در اطراف پنجره (این دسته از سایه بان‌ها در جبهه‌های شرقی و غربی استفاده می‌شوند و باید توجه داشت که در این دو جبهه تاثیر سایه بان‌های عمودی خیلی بیشتر از سایه بان‌های افقی می‌باشد). در حالت کلی استفاده از سایه بان‌های خارجی بسیار موثرتر از سایه بان‌های داخلی می‌باشد.

سایه بان‌های داخلی عبارتند از وسایلی مثل پرده معمولی و پرده کرکره‌ای که محل نصب ان‌ها در قسمت داخلی ساختمان می‌باشد. این دسته از سایه بان‌ها نسبت به سایه بان‌های خارجی، کارایی کمتری دارند و علت هم این است که پرتوهای خورشیدی به طور مستقیم از شیشه عبور کرده و این سایه بان‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد و باعث بالا رفتن دمای ان‌ها می‌شود. سلیه بان‌های داخلی بعد از گرم شدن بلافاصله حرارت خود را به فضای داخلی سلختمان منتقل می‌کنند.

در حالت کلی سایه بان‌های خارجی نسبت به سایه بان‌های داخلی دارای کارایی بیشتری هستند. در صورت نصب سایه بان هاب متحرک در سطح خارجی پنجره فقط حدود ۲۰|۱از انرژی خورشیدی تابیده به پنجره به داخل ساختمان منتقل می‌گردد. تیره شدن این نوع سایه بان‌ها موجب می‌گردد که اختلاف بین کارایی انواع داخلی و خارجی ان‌ها افزایش یابد. هر چه سایه بان‌های خارجی دارای رنگ تیره تر باشند، کارایی بیشتری خواهندد داشت. هر چه سایه بان‌های داخلی دارای رنگ روشن تر باشند، کارایی بیشتری خواهند داشت.

منابع[ویرایش]

اقلیم و معماری تالیف مرتضی کسمایی _ اسایش بوسیلهٔ معماری همساز با اقلیم دکنر رازجویان