رئیس‌جمهور آلمان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
رئیس جمهور دولت فدرال آلمان
Standarte des Bundespräsidenten.svg
نشان رسمی ریاست جمهوری
متصدی فعلی
یوآخیم گاوک

از ۱۷ فوریه ۲۰۱۲
سکونت‌گاه اصلی قصر بلویو
همرشمیت ویلا
نخستین متصدی تئودور هوس
بنیادگذاری تئودور هوس
حقوق ۲۱۳،۰۰۰ ()
وبگاه Bundespräsident.de


رئیس جمهور آلمان، رئیس دولت آلمان است. عنوان رسمی او در زبان آلمانی «بوندس‌پرزیدنت» (به آلمانی:Bundespräsident) به معنی رئیس جمهور فدرال می‌باشد. آلمان کشوری با نظام پارلمانی است، به همین دلیل مقام ریاست جمهوری بسیار تشریفاتی می‌باشد. با این‌حال رئیس جمهور دارای «قدرت استردادی» (به آلمانی: Recht vorbehalten) بسیاری مهمی می‌باشد که در زمان بی‌ثباتی سیاسی به کار می‌آید. (بند ۸۱، قانون اساسی)

رییس جمهور توسط «هیئت فدرال آلمان» (به آلمانی: Die Bundesversammlung)، که برای همین منظور دایر شده‌است، انتخاب می‌شود. آخرین رئیس جمهور تاکنون که در انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۲ آلمان انتخاب شد، یواخیم گاوْک می‌باشد. محل سکونت اصلی و رسمی رئیس جمهور، قصر بلویو (به انگلیسی: Bellevue Palace) در برلین می‌باشد. دومین محل سکونت رسمی واقع در همرشمیت ویلا (به انگلیسی: Hammerschmidt Villa) در بن می‌باشد.

انتخاب[ویرایش]

رئیس جمهور فدرال توسط رای مخفی (ورقه رای مخفی دارای اسامی چاپی کاندیداها) بدون بحث و مناقشه توسط هیئت فدرال آلمان که برای همین منظور دایر شده‌است انتخاب می‌شود. این هیئت شامل تمامی اعضای بوندس‌تاگ به همراه چندین نفر از نمایندگان که توسط قوه مقننه شهرها انتخاب شده‌اند، می‌باشد. اعضای این هیئت در پایان بالغ بر یک‌هزار نفر می‌شود. قانون اساسی آلمان، اینطور بیان می‌دارد که این گردهمایی هر چه زودتر تشکیل شده و نباید به ۳۰ روز قبل از انقضاء وقت رئیس جمهور فعلی برسد.[۱] این هیئت توسط رئیس بوندس‌تاگ گردهمایی و اداره می‌شود. از سال ۱۹۷۹، تمام این گردهمایی‌ها پیش از ۲۳ مه، تاریخ انتصاب جمهوری فدرال در ۱۹۴۹، انجام می‌شود. استثنایی از این کار در سال ۲۰۱۰، زمانی انجام شد که در طول انتخابات ۲۰۱۰ هورست کوهلر پیش از زمان معین از دفتر خود خارج شد.[۲][۳]

هیئت فدرال آلمان رئیس جمهور را با توجه به اکثریت آراء انتخاب می‌کند. اگر بعد از دو رای، هیچ یک از کاندیدها این سطح از حمایت را به دست نیاورد، در سومین و آخرین رای، کاندید مورد نظر با توجه به اکثریت آراء انتخاب می‌شود. مؤلفین «قانون اساسی آلمان» یک انتخابات ریاست جمهوری غیر مستقیم را به این خاطر انتخاب کردند که اعتقاد داشتند این می‌تواند یک رئیس دولت را طوری به وجود بیاورد که در بسیاری موارد قابل قبول است و در عین حال جدا از هر نوع فشار مردمی و عمومی می‌باشد.

صلاحیت[ویرایش]

دفتر رئیس جمهور بر روی تمام آلمان‌هایی که برای رای دادن در بوندستاگ مستحق رای دادن باشند و به سن ۴۰ رسیده‌اند باز است. رئیس جمهور حقوق سالیانه‌ای بالغ بر ۲۱۳،۰۰۰€ (یورو) دریافت می‌کند که بعد از ترک او از دفتر نیز برای همیشه ادامه می‌یابد. رییس جمهور می‌تواند که عضوی از دولت، مجلس و یا دولت فدرال نباشد. در هنگام گرفتن این سمت، رئیس جمهور باید مطابق به ماده ۵۶ قانون اساسی قسم بخورد. اگرچه او می‌تواند قسمت‌های مذهبی آنرا را از آن در صورت تمایل حذف کند.

من قسم می‌خورم که تمام تلاش خود را وقف رفاه و بهزیستی مردم آلمان کنم، مزایای آنها را در نظر گرفته و گزند را از آنها دور نگهدارم. از قانون اساسی و اساسنامه هم‌پیمانان کشور حمایت و پیروی کنم، وظایف خود را وجدانی انجام دهم و به همه عدالت را انجام دهم. پس خدایا مرا کمک کن.[۴][۵][۶][۷]

وظایف و مأموریت‌ها[ویرایش]

درجه قدرتی که به رئیس جمهور در قانون اساسی داده شده، مبهم می‌باشد.[۸] اگرچه عملاً، دارندگان آن را به عنوان یک مقام بسیار تشریفاتی می‌شناسند و با نظر دولت فدرال اعمال خود را انجام می‌دهند. برخلاف بسیاری از قانون‌اساسی دیگر کشورها، قانون اساسی آلمان، رئیس دولت را به عنوان فرمانده کل قوای نظامی (حتی تشریفاتی) در نظر نمی‌گیرد. مطابق به ماده ۶۵a از قانون اساسی آلمان این نقش در روزهای صلح به وزیر دفاع و در روزهای جنگ به صدراعظم اعطا می‌شود. علی‌رغم این ماده، دولت فدرال آلمان هیچ وقت اجازه اعلان جنگ را بدون موافقت رئیس جمهور ندارد.[۹] رئیس جمهور به طور کلی وظایف زیر را به دوش می‌گیرد:

گماشتن دولت فدرال
رئیس جمهور می‌تواند شخصی را به عنوان صدراعظم پیشنهاد کند و توسط بوندستاگ او را به وظیفه بگمارد. اگرچه بوندستاگ کاملاً آزاد است که پیشنهاد رئیس جمهور را رد کند و شخص دیگری را برای این پست بگمارد، کسی که بعداً رئیس جمهور مجبور به گماشتن است. رئیس جمهور می‌تواند هنگام انتخاب صدراعظم، دیگر اعضای دولت فدرال را نیز انتخاب و یا رد کند. رئیس جمهور می‌تواند فقط در صورتی که بوندستاگ هیچ رأی اعتماد سودمندی دریافت ننمونده‌است، صدراعظم را نیز مردود کند.[۱۰] اگر این اتفاق به وقوع بپیوندد، رئیس جمهور بعد از رد کردن صدراعظم باید با درخواست بوندستاگ جانشین صدراعظم را معرفی نماید.[۱۰]
هاینریش لوبکه دومین رئیس جمهور آلمان در حال بازدید از کیرشهایم‌این‌شوابن شهری در بایرن.
دیگر گماشتن‌ها
رئیس جمهور می‌تواند قضات فدرال، اعضای فدرال و افسران نظامی را بگمارد. تمام این گماشتن‌ها ملزم به مجوز از طرف صدراعظم یا وزیر مربوطه در هیئت دولت می‌باشد.[۱۱]
لغو بوندستاگ
در هنگامی که بوندستاگ شخصی را به عنوان صدراعظم با توجه به کثرت آراء انتخاب کند، رئیس جمهور می‌تواند در صلاحدید خودش، این کاندید را انتخاب کرده و به صلاحیت بشناسد و یا بوندستاگ را لغو کند. در هنگامی که رأی اعتمادی در بوندستاگ شکست می‌خورد و صدراعظم متصدی انحلال یا لغو را مطرح می‌کند، رئیس جمهور در صلاحدید خودش می‌تواند هیئت را در مدت ۲۱ روز لغو کند. تاکنون این قدرت فقط سه بار در تاریخ دولت فدرال اتفاق افتاده‌است. در هر سه اتفاق، این نکته که آیا این انگیزه‌ها برای لغو، مطابق به مفهموم قانون اساسی بوده‌اند یا خیر مورد تردید است. آخرین باری که اتفاق افتاده بود و ۱ ژوئیه ۲۰۰۵ بود که صدراعظم گرهارد شرودر برای رأی اعتماد درخواست نمود که شکست خورد.[۱۲]
ترویج قانون
تمام قوانین فدرال باید پس از تجدید نظر نهایی توسط رئیس جمهور به امضاء برسند تا به تصویب رسیده و عملی شوند.[۱۳] در هنگام تصویب، رئیس جمهور باید بررسی کند که آیا قانون (یا قوانین) مطابق به دستورهای عملی، قانون اساسی هستند و یا محتوای آن قانونی می‌باشد یا خیر. اگر نباشد، او این حق را دارد (و یا این وظیفه را دارد) که قانون (یا قوانین) را به طور کلی رد کند. این نیز بسیار به ندرت اتفاق افتاده‌است. در ماده ۸۲، قانون اساسی دولت فدرال آلمان صریحاً از اینکه رئیس جمهور این اجازه را که بتواند قانونی را فقط برای اینکه با محتوای آن موافق نیست رد کند، ممنوع نساخته‌است. برای مثال حق وتو (حقی آزاد برای نفی کردن آزاد یک قانون یا مقام)، تاکنون هیچ رئیس جمهوری از شروع جنگ جهانی دوم از این قدرت نظری وتو استفاده ننموده‌است. در هر حال، رئیس جمهورها فقط قوانینی را نفی کرده‌اند که با قانون اساسی سازگار نبوده‌است.
روابط خارجی
مطابق به ماده ۵۹ قانون اساسی، رئیس جمهور، کشور آلمان را در تمام دنیا نمایندگی می‌کند. سفرهای خارجی را انجام داده و احترام‌های خارجی را دریافت می‌کند. او همچنین می‌تواند موافقت‌نامه‌های بین کشور آلمان و دیگر کشورها را پایانی ببخشد. اختیارات و اعتبارات سیاستمداران آلمان را کنترل می‌کند و معرفی‌نامه‌های سیاست‌مداران خارجی را مطالعه می‌کند.
بخشش‌ها و اعطاها
رئیس جمهور می‌تواند در صورتی که فرد مورد بخشش زیر بخش قضایی فدرال محاکمه شده باشد، اهداء بخشش نماید. او همچنین می‌تواند مدال‌ها و افتخارات را تقدیم کند.
حالت اضطرار
در هنگام بحران ملی، قانون اضطراری در اصلاحات سال ۱۹۶۸ به رئیس جمهور به عنوان یک میانجی داده شده‌است. اگر بوندستاگ پیشنهاد اعتماد را رد کند، اگر یک صدراعظم جدید انتخاب شده و یا بوندستاگ منحل گشته‌است، رئیس جمهور می‌تواند با درخواست کابینه، «حالت اضطراری قانونی» را مطرح کند که کاملاً با حالت اضطرار متداول فرق می‌کند. اینطور حالت تاکنون اتفاق نیفتاده‌است.

قدرت‌های استردادی[ویرایش]

رئیس جمهور دارای قدرت‌های استردادی (به انگلیسی: Reserve Powers) بسیار مهمی می‌باشد که در بیشتر مواقع به‌خصوص موارد بحران به کار می‌آید. عده‌ای اعتقاد دارند که قانون اساسی رئیس جمهور را برای پیروی کردن تمام دستورنامه‌های دولت در هر شرایطی مکلف نمی‌داند. برای مثال، پیشنهاد شده که رئیس جمهور می‌تواند امضاء نمودن قوانین جدید را به این خاطر که با محتوای آن راضی نیست رد کند و به این صورت آنرا نفی و یا «وتو» کند و یا از تصویب انتصاب یک کابینه خاص امتناع کند. از جایی که تاکنون هیچ رئیس جمهوری در تاریخ آلمان «وتو» انجام نداده و این گفته‌ها هیچ وقت محک زده نشده‌اند، بحث‌هایی روی آن جریان دارد.

در مواردی بسیار کم که قانون پیشنهاد شده امضاء نشده بوده، تمامی رؤسای جمهور در این باور بودند که قانون به طور کلی با قانون اساس ناسازگار می‌باشد. در بهار ۲۰۰۶، رئیس جمهور کوهلر دوبار در طول سه ماه اینکار را انجام داد. همچنین در بعضی از موارد، رئیس جمهوری قانونی را امضاء می‌کند و از احزاب سیاسی می‌خواهد که برای بررسی قانون، موضوع را به محکمه قانون‌اساسی فدرال راجع کنند. برای مثال جدیدترین نمونه این اتفاق، قانون بسیار بحث‌انگیز قانون مهاجرت بود که توسط «بوندسرات» در ۲۰۰۲ تصویب شده بود. این قانون سرانجام توسط محکمه به دلایل آیین دادرسی باطل اعلام شد.

نشان ریاست جمهوری[ویرایش]

نشان رسمی رئیس جمهور دولت فدرال آلمان که از ۱۹۲۱ تا ۱۹۳۳ و از ۱۹۵۰ تاکنون استفاده می‌شود.

نشان رسمی رئیس جمهور آلمان (به آلمانی: Standarte des Bundespräsidenten) در ۱۱ آوریل ۱۹۲۱ اتخاذ شد و تا همین طرح تا سال ۱۹۳۳ باقی‌ماند. نگارشی تعدیل شده با اندکی تغییر از این طرح در اوایل ۱۹۲۶ اعمال شد که همراه با طرح سال ۱۹۲۱ آن استفاده می‌گردید. در ۱۹۲۲ هر دوی این طرح‌ها با نگارشی جدید از آن با اندکی تغییرات اعمال شد که تا ۱۹۳۵ استفاده می‌شد.

طرح ریاست جمهوری «شهر وایمار» که در ۱۹۲۱ اقتباس شده بود، دوباره به عنوان طرح رسمی توسط تصمیم رئیس جمهور وقت، تئودور هوس در ۲۰ ژانویه ۱۹۵۰ اعمال شد که او همزمان دیگر طرح‌های وایمار را شامل طرح نشان دولتی شهر معین کرد. عقابی که در این طرح به کار رفته به صورت رسمی نشان دولتی آلمان و نشان رسمی رئیس جمهور در زمان «جمهوری وایمار (سیستم حکومتی آلمان در ۱۹۱۸-۱۹۳۳)» استفاده می‌شد که در اصل توسط رئیس جمهور فردریش ایبرت (۱۸۷۱-۱۹۲۵) در ۱۱ نوامبر ۱۹۱۹ معرفی شده بود.[۱۴]

منابع[ویرایش]

  1. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. Article 56.
  2. انتخابات پارلمانی در آلمان، دویچه وله فارسی
  3. انتخابات، مجلس و حکومت در آلمان، دویچه وله فارسی
  4. متن برگردان انگلیسی: I swear that I will dedicate my efforts to the well-being of the German people, enhance their benefits, avert harm from them, uphold and defend the Constitution and the statutes of the Federation, fulfil my duties conscientiously, and do justice to all. (So help me God.)
  5. متن برگردان آلمانی: Ich schwöre, dass ich meine Kraft dem Wohle des deutschen Volkes widmen, seinen Nutzen mehren, Schaden von ihm wenden, das Grundgesetz und die Gesetze des Bundes wahren und verteidigen, meine Pflichten gewissenhaft erfüllen und Gerechtigkeit gegen jedermann üben werde. So wahr mir Gott helfe.
  6. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. Article 56. 
  7. rp-online.de: Köhler wird nicht erneut vereidigt
  8. قانون اساسی آلمان در سایت رسمی آن
  9. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. ماده 65a که توسط هفتمین لایحه الحاق شده‌است (19.3.56)، توسط هفدهمین لایحه تغییر کرده‌است (24.6.68). 
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. ماده 67. 
  11. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. ماده 60.1. 
  12. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. مواد 67 و 68 قانون اساسی. 
  13. Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland. ماده 82. 
  14. Anordnung über die deutschen Flaggen ۷ ژوئن ۱۹۵۰

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ رئیس‌جمهور آلمان موجود است.