تیکتالیک
| تیکتالیک محدوده زمانی: دوونین پسین، ۳۷۵ میلیون سال پیش |
|
|---|---|
 |
|
| شکل بازسازیشده تیکتالیک | |
| طبقهبندی علمی | |
| فرمانرو: | جانوران |
| شاخه: | طنابداران |
| زیرشاخه: | مهرهداران |
| رده: | گوشتیبالگان |
| فرورده: | چارپاریختان[۱] |
| سرده: | تیکتالیک |
| گونه: | T. roseae |
| نام علمی | |
| Tiktaalik roseae Daeschler, Shubin & Jenkins, ۲۰۰۶ |
|
تیکتالیک (نام علمی: Tiktaalik roseae) یک گونهٔ منقرض شده از ماهیهای گوشتیباله[۳] است که در دوره دوونین پسین، در حدود ۳۷۵ میلیون سال پیش، میزیسته و بسیاری از ویژگیهای آن با چارپایان امروزی همانندی داشتهاست.[۴] تیکالیک یک نمونه از چندین نسل «ماهی»هایی گوشتیباله دیرین است که خود را با زندگی در آبهای کمعمق کماکسیژن روزگار خود سازگار کردند و همین روند بود که سرانجام به تکامل (فرگشت) چارپایان انجامید.[۵] سنگواره تیکالیک در سال ۲۰۰۴ در جزیره السمر نوناووت کانادا کشف شد.
نام تیکتالیک از زبان اسکیمویی اینوکتیتوت گرفته شده و به معنی ماهی ریشدار[۶] است. ریشسفیدان اینوئیت (اسکیمو) این نام را پس از کشف این سنگواره برای این جنس از جانوران پیشنهاد کردند که پذیرفته شد.[۷]
تیکتالیک حلقه مفقودهای میان ماهیها و موجودات خشکی اولیه بوده بطوری که دارای ۴ دست و پای اولیه و یک دم ماهی گون بوده تا بتواند هم در خشکی زندگی کند هم در آب.
ویژگیها [ویرایش]
تیکتالیک برخلاف ماهیها دارای استخوانهای مچ و انگشتان ساده بوده و وظیفه آنها حمل جانور در خشکی بوده همچنین فسیل جمجه این جانور نشان دهنده این است این موجود هم دارای شش اولیه بوده و هم آبشش تا بتواند هم در آب و هم در خشکی زندگی کند و آبششها در دریاههای کم عمق کاربرد داشتهاست همچنین این موجود بر خلاف ماهیها دارای استخوانهای گردن بوده تا بتواند گردنش را بچرخاند و روی خشکی بهتر شکار کند. تیکتالیک همچنین دارای اجزای زیر بوده:
اجزای ماهیگون:
آبشش، دم ماهی گون، پولک روی پوست
اجزای جانورگون:
شش، استخوانهای گردن، دست و پای نصف ماهی نصف مارمولک، گوش مانند مارمولک، استخوانهای دنده مانند مارمولکها
کشف تیکتالیک حلقه گم شده بین ماهیهای اولیه و جانوران خشکی اولیه را پیدا کرد مانند آرکئوپتریکس (نیاپرنده) که حلقه گم شده بین دایناسورها و پرندگان بود کمک زیادی به اثبات نظریه منشا گونههای چارلز داروین دانشمند انگلیسی سده نوزدهم میلادی کرد. در این نظریه بیان شده که منشا تمام گونهها از یک گونهاست.
منابع [ویرایش]
Wikipedia contributors, "Tiktaalik," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed March 16, 2011).
- ↑ Tetrapodomorpha
- ↑ holotype
- ↑ sarcopterygian
- ↑ Edward B. Daeschler, Neil H. Shubin and Farish A. Jenkins, Jr (6 April 2006). "A Devonian tetrapod-like fish and the evolution of the tetrapod body plan". Nature 440 (7085): 757–763. Error: Bad DOI specified. PMID 16598249. http://www.nature.com/nature/journal/v440/n7085/abs/nature04639.html.
- ↑ Jennifer A. Clack, Scientific American, Getting a Leg Up on Land Nov. ۲۱, ۲۰۰۵.
- ↑ burbot
- ↑ Spotts, Peter (April 6, 2006). "Fossil fills gap in move from sea to land". http://www.csmonitor.com/2006/0406/p02s01-stss.html. Retrieved 2006-04-05.
پیوند به بیرون [ویرایش]
