ادبیات تطبیقی

ادبیات تطبیقی یا هم‌سنجشی شاخه‌ای از نقد ادبی است که از روابط ادبی ملل و زبان‌های مختلف و از تعامل میان ادبیات ملت‌ها با یکدیگر سخن می‌گوید؛ در اصطلاح، حوزه‏ی مهمی از ادبیات است كه به بررسی و تجزیه و تحلیل ارتباط‌ها و شباهت‌های بین ادبیات، زبانها و ملیت‌های مختلف می‌پردازد. به طور کلی انواع تاثيرات زبانی و حوزه‏های پژوهش در ادبیات فارسی، به دو بخش تقسیم می‏شود:

• اثرگذارى‏ِ ادبيات ايران بر دیگر ملت‏ها
• تاثير ادبيات دیگر ملت‏ها بر ادبيات فارسی

مانند تأثیر فردوسی بر متیو آرنولد انگلیسی و تأثیر حافظ بر گوته.

تاریخچه

ادبیات تطبیقی، از شاخه‏هایی است که با رونق گرفتن نقد ادبی در قرن نوزدهم در فرانسه شکل گرفته است. می‏توان گفت، شیوه‏ی نـویـن پژوهـش تطبـیـقی ادبـیات در سده‏های گذشته پدید آمده است. هرچند درباره‏ی این‏که چه کسی نخستین بار از این اصطلاح بهره برده است داده‏ی گویایی در دست نیست اما برخی، فرانسوا ویلمن را پیشگام در این‏گونه پژوهش‏های ادبی به‏شمار آورده‏اند.

ادبیات تطبیقی در ایران

ادبیات تطبیقی یکی از رشته‏های نوی دانشگاهی در ایران است که در سال ۱۳۱۷ توسط فاطمه سياح در دانشگاه تهران بنيان گذاشته شده است.

همایش ادبیات تطبیقی

نخستین «همایش ادبیات تطبیقی در دهه‏ی کنونی و چشم‏اندازهای آن» در خرداد سال ۱۳۹۱ در تالار مولوی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید بهشتی برگزار شده است.

نشریات مربوط به ادبیات تطبیقی

• ادبیات تطبیقی (نشریه) ضمیمه نامه فرهنگستان
• فصلنامه ادبیات تطبیقی، دانشگاه شهیدباهنر کرمان

منابع

• «ادبیات تطبیقی (Comprative literature)». 
• آسمند جونقانی، علی. ادبیات تطبیقی. ماهنامه کانون ادبیات ایران. شماره ششم. اسفند ۱۳۸۸
• «ادبیات تطبیقی و ویژگی‌های ادبیات معاصر». 
• «ادبیات تطبیقی چیست؟». 
• «ادبیات تطبیقی در ايران، نوزاد نوپا». 
• «ادبیات تطبیقی در دهه کنونی و چشم‏اندازهای آن».