ابوسعید گناوه‌ای

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ابوسعید حسن بن بهرام جنّابی (گناوه‌ای) معروف به ابوسعید گناوه‌ای بنیانگذار قرمطیان در بحرین و احساء بود. وی اصالتاً از گناوه بود. در شصت‌وچند سالگی، بسال ۳۰۰ قمری (۹۱۳ میلادی) در بحرین به قتل رسید.[۱][۲]

ابوسعید گناوه‌ای در دههٔ چهار (یا نیمهٔ اوّل دههٔ شش) قرن سوم قمری[۳] در شهر جنابه فارس (گناوه کنونی) در یکی از محله‌های قدیمی احتمالاً محله تل‌گوری متولد شد.[۴]

زمانی که مقتدر به خلافت رسید، ابوسعید جنّابی، یکی از رهبران قرامطه بود که در بحرین قیام کرد (۲۸۶ قمزی برابر ۸۹۹ میلادی). وی به کمک قبایل عبدالقیس و ربیعه شهر الاحسا را تسخیر کرد و حکومت قرامطه را تشکیل داد. ابوسعید در نامه‌ای به معتضد عباسی، علت قیام خود را «بیداد» و ظلم خلیفه دانست. بعد از مرگ او در سال ۳۰۰ قمری (۹۱۳ میلادی)، پسرش ابوطاهر، رهبر قرامطهٔ بحرین شد. وی به مقتدر نامه نوشت و در آن، سپاه خود را حزب خدا معرفی کرد. قرامطهٔ بحرین دردسرهای فراوانی برای عباسیان ایجاد کردند؛ حج را چند بار متروک کرده، حجرالاسود را ربودند.[۵]

حسن قرمطی جنّابی (گناوه‌ای) مکنی به ابوسعید در ذیحجه ۳۰۰ قمری[۶] در حمام مقتول شد.[۷]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ویکی انگلیسی
  2. جنّابی پایگاه اطلاع رسانی دانشنامه جهان اسلام
  3. جنّابی پایگاه اطلاع رسانی دانشنامه جهان اسلام
  4. نهضت ابوسعید گناوه‌ای، سید جعفر حمیدی، تهران: مؤسسه خدمات فرهنگی رسا، چاپ سوم 1372،ص 75.
  5. علل دست گیری حسین بن روح نوبختی پایگاه حوزه
  6. جنّابی پایگاه اطلاع رسانی دانشنامه جهان اسلام
  7. حسن قرمطی لغتنامه دهخدا
  • نهضت ابوسعید گناوه‌ای، سید جعفر حمیدی، تهران: مؤسسهٔ خدمات فرهنگی رسا، چاپ سوم 1372.
  • جنّابی پایگاه اطلاع رسانی دانشنامه جهان اسلام