یاکهان بیگم

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
یاکهان بیگم
شهبانوی ایران
حکمرانی ۱۶۰۱ - ۱۶۰۳
پیشین خیرالنساء بیگم
جانشین دلارام خانم
همسر شاه عباس بزرگ
فرزند(ها) بدون فرزند
نام کامل
شهبانو یاکهان بیگم
خاندان صفویان
پدر خان احمد
مادر مریم بیگم
زادروز ۱۵۸۴ میلادی
گیلان، امپراتوری صفوی
مرگ ۱۶۰۳ (۱۸ سال)
اصفهان، امپراتوری صفوی
خاک‌سپاری حرم امام رضا، مشهد
دین و مذهب اسلام، شیعه

یاکهان بیگم دختر خان احمد گیلانی و مریم بیگم دختر شاه طهماسب و تنها ملکه رسمی و عقدی شاه عباس یکم بود. وی پنجمین ملکه قدرتمند امپراتوری صفویه بود.

زندگی[ویرایش]

یاکهان بیگم، درسال ۱۵۸۴ میلادی در گیلان به‌دنیا آمد. وی دختر مریم بیگم و خان احمد گیلانی، آخرین حاکم سلسله کیاییان بود. او هم‌چنین نوه‌دختری شاه تهماسب یکم بود.

یاکهان بیگم در سن ۵ سالگی درسال ۱۵۹۰ برای پسربزرگ و ولیعهد شاه عباس یکم، محمدباقر میرزا نامزد شد. این یک پیوندسیاسی بود تا تنها وارث گیلان به‌عقد ولیعهد صفویه درآید و پس‌از آن گیلان استقلالش را ازدست بدهد. یاکهان بیگم تحت آموزش عالی درکنار مادرش بزرگ شد، سرانجام درسال ۱۵۹۲ پدر یاکهان به‌دلیل سرپیچی از شاه عباس یکم به عثمانی گریخت و درآن سرزمین ازدنیا رفت، یاکهان نیز همراه با مادرش به کاخ چهل‌ستون قزوین فرستاده شدند.

شهبانوی ایران[ویرایش]

درسال ۱۶۰۰ مسئله ازدواج محمد باقر میرزا با یاکهان بیگم مطرح شد اما شاهزاده مخالف این ازدواج بود. وی با دختر دوم شاه اسماعیل دوم ازدواج کرد و شاه عباس که دوست نداشت یاکهان بیگم بدون همسر بماند، با وی ازدواج کرد و یاکهان بیگم ملکه دربار شد.

یاکهان بیگم به‌مدت دو سال، به‌عنوان شهبانوی دربار دارای قدرت زیادی بود و حتی شاه عباس از او مشاوره می‌گرفت اما یاکهان بیگم سرانجام در اوایل سال ۱۶۰۳ به‌علت بیماری در اصفهان فوت شد. شاه عباس ملکه را در حرم امام رضا در مشهد دفن کرد.[۱][۲]

پانویس[ویرایش]

  1. Safavid Iran: Rebirth of a Persian Empire
  2. Encyclopaedia Iranica, Vol. X, Fasc. 6

منابع[ویرایش]