گروه سنی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
عکس از یک دختر بچه گروه سنی الف
دختر بچه گروه سنی الف
تصویر دو کودک در گروه سنی ب در حال تمرینات ورزش رزمی
دو کودک در گروه سنی ب در حال تمرینات ورزش رزمی

گروه‌های سنی کودک و نوجوان: یک رده‌بندی خاص، برای تفکیک میان آثار مختلف کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان. بر پایهٔ این رده‌بندی، کلیهٔ کتاب‌هایی که در این سازمان برای کودکان به چاپ می‌رسند، بر اساس حجم کتاب و تعداد صفحات، میزان نقاشی‌ها، نوع مطلب، و معیارهایی از این قبیل، به شش گروه مختلف تفکیک می‌شوند. شش گروه بدین شرح است:

  • گروه الف: سال‌های قبل از دبستان.
  • گروه ب: سال‌های آغاز دبستان (کلاس‌های اول، دوم و سوم).
  • گروه ج: سال‌های پایان دبستان (کلاس‌های چهارم، پنجم و ششم).
  • گروه د: دورهٔ اول متوسطه (کلاس‌های هفتم، هشتم و نهم)
  • گروه هـ: دورهٔ دوم متوسطه (کلاس‌های دهم، یازدهم و دوازدهم)

گفتنی است که این طبقه‌بندی اندکی دچار تغییر و اصلاح شده‌است.[۱]

  • گروه الف: آمادگی و سال اول دبستان
  • گروه ب: سال‌های دوم و سوم دبستان
  • گروه ج: سال‌های چهارم، پنجم و ششم دبستان
  • گروه د: هفتم و هشتم و نهم راهنمایی
  • گروه هـ: دهم و یازدهم و دوازدهم دبیرستان

هر کتابی که کانون چاپ کند، رو و پشت جلدش نوشته شده که متعلق به کدام گروه سنی است. بدین ترتیب، مربیان کانون ـ هر گاه خودشان هم کتاب را نخوانده باشند ـ می‌توانند به سادگی دریابند که این کتاب‌ها هر یک برای چه مخاطبی مناسب و قابل توصیه است. مسئولان و برنامه‌ریزان کانون هم می‌توانند برآوردی از کار خویش به دست دهند که هر سال، برای هر گروه سنی، چه آثاری منتشر کرده، و چه نیازهایی را تأمین کرده‌اند.

این طبقه‌بندی بعدها توسط ناشران دیگر نیز مورد استفاده قرار گرفت و البته، گهگاه نیز نقد شد. نقدها عمدتا در این باره هستند که ممکن است کودکی ۷ ساله به وسیله آموزش‌های مستقیم و غیر مستقیمی که دیده، کتاب‌های سخت‌تری را بتواند بفهمد. از طرفی کودکی ده ساله به دلایل مختلف کتاب‌های ساده‌تری برای مناسب باشد. در واقع منتقدین این شیوه اعتقاد دارند، کودکان و نوجوانان کتاب‌ها را باید بر اساس سطح فکری و علمی خودشان انتخاب کنند. [۲]

گرچه گاه کلی گویانه گفته‌اند این طبقه‌بندی بر اساس اصول روان‌شناسی کودکان صورت گرفته‌است، ظاهراً تا کنون مطالعهٔ دقیقی دربارهٔ اسباب و علل توجه به این طبقه‌بندی، یا کشوری که این شیوه از آن اقتباس شده، و مبنای نظری تفکیک کتابها صورت نگرفته‌است.

منابع[ویرایش]

  1. تعریف گروه سنی جدید برای کتابهای کودک و نوجوان
  2. «معرفی رده بندی سنی کودک و نوجوان».