کبریان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
کبریان
Capullito capullito.JPG
کبر (Capparis spinosa)
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده): رزیدها
راسته: کلم‌سانان
تیره: کبریان
Juss.[۱]
سرده‌ها

در متن.

کَبَریان (Capparidaceae/Capparaceae) تیره‌ای از کلم‌سانان است با برگ‌های متناوب یا ساده یا منقسم پنجه‌ای که به‌صورت علفی یا درختچه‌ای راست یا بالارونده و پیچان یا درختی دیده می‌شوند.

منابع[ویرایش]

  • مجموعهٔ واژه‌های مصوّب فرهنگستان زبان فارسی تا پایان سال ۱۳۸۹.
  1. . 

گیاه‌شناسی (کَبَرو) و… نویسنده: سعیدمومن زاده - ساعت ۷:۱۰ ب. ظ روز ۱۳۹۲/۲/۳ گیاهان مناطق بیابانی کَبَرو با نام علمی: Capparis spinosa یکی از گیاهان است. کبر از راسته میخک‌سانان (Caryophyllales)، تیره کبریان (Capparaceae)، سرده کبرها (Capparis) است. کور (کبرو) دارای یک تاریخ طولانی استفاده توسط انسان است؛ شواهد اولیه مصرف آن به حدود ۱۸۰۰۰ سال قبل در مصر علیا برمی گردد. هم چنین در ۶۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح در ایران مورد استفاده بوده است. این گیاه بومی حوزه مدیترانه است و به خوبی به محیط‌های نامساعد، گرمای خشک و شدت‌های بالای تشعشع سازگار شده است. این گونه دائمی خاردار و خزان کننده گزینه مناسبی برای ازدیاد موفقیت آمیز در محیط‌های خشک، نیمه خشک و شور به شمار می‌آید. ویژگی‌های خاص کور باعث شده است که در سال‌های اخیر فعالیت‌های مرتبط با کشت آن در برآورده ساختن تقاضای جهانی برای فرآورده‌های خوراکی آن مورد توجه بسیاری قرار گیرد، به ویژه این که با یک تمرکز فزآینده جهانی بر روی سامانه‌های تولید و کیفیت پایدار، تولید غذای پاک و سبز از اهمیت ویژه ای برخوردار شده است. این گیاه به صورت خودروی، روی پرتگاه‌های سنگ لاخی، در اکوسیستم‌های خشک ساحلی با تحمل بادهای شدید و در اکوسیستم‌های بیابانی گرم و خشک رشد می‌کند و چون توانایی بیشینه ساختن جذب عناصر غذایی از خاک را دارا می‌باشد، ویژگی‌های یک گیاه تطابق یافته با خاک‌های فقیر از عناصر غذایی و رطوبت را از خود بروز می‌دهد. کور از طریق بذر یا قلمه ساقه تکثیر می‌یابد هرچند که با توجه به خفتگی بذر و مشکل استقرار قلمه‌های ریشه دار شده، توسعه کشت آن دارای محدودیت‌هایی نیز می‌باشد. این گیاه دارای مصارف و فوایدی متنوعی از قبیل؛ پایداری بوم شناختی، تنوع زیستی، حفاظت خاک، احیائ اراضی، تناسب با کشاورزی کم نهاده، ایجاد فرصت‌های شغلی، فضای سبز، مصرف خوراکی و دارویی و غیره می‌باشد. بدیهی است توسعه کشت کور در مناطق حاشیه ای و مکان‌هایی که کاشت سایر گیاهان زراعی متداول سودبخش نبوده، علاوه بر یک درآمد جانبی برای کشاورزان فقیر، به عنوان راهبردی جهت توسعه کشاورزی بوم شناختی، به ویژه کشاورزی کم نهاده، در سطح زمین‌های آسیب‌پذیر مطرح است. کبر گیاهی بوته مانند است و دارای شاخه‌های چوبی باریک و دراز است که شاخه‌های کهنسال آن بی برگ ولی شاخه‌های جوان آن دارای برگ‌های کوچک، باریک و به درازای ۱۲–۴ میلیمتر و منتهی به نوک خار مانند است. این گیاه ریشه بسیار سخت و بلند با پوست کلفت دارد که پس از خشک شدن از مغز چوبی آن جدا می‌شود. این گیاه ممکن است تا سی سال عمر کند. میوه این گیاه کروی شکل (به درشتی یک گیلاس کوچک)، بدون تار و به رنگ سبز با خطوط موازی سبز یا زرد کمرنگ است و درون میوه آن قرمز و پر از دانه‌های کوچک و لزج است. میوهٔ این علف هرز بیضی شکل، ابتدا به رنگ سبز روشن که تدریجاً متمایل به قرمز می‌شود و گوشتدار است. موسم گلدهی این گیاه اردیبهشت تا خردادماه است. محل رشد و پراکنش این‌گونه بیشتر در نواحی کم‌ارتفاع و گرم و مرطوب می‌روید و در بیشتر نواحی ایران از جمله شهرستان شهداد مشاهده می‌شود. کور (کبرو) فوق‌العاده به خشکی مقاوم است و ریشهٔ آن می‌تواند تا اعماق زیادی درون خاک نفوذ کند تا بتواند از رطوبت لازم برخوردار شود. اندام‌های رویشی: گیاهی پایا، به شکل درختچه‌های کوچک و خاردار، با انشعابات گسترده و خوابیده که توسط بذر تکثیر می‌یابد. ساقه‌های این گیاه پوشیده از کرک، متعدد، به طول ۱۰۰ سانتی‌متر که دارای انشعابات سخت و گسترده است و بر روی زمین پهن شده‌اند. برگ‌ها تقریباً متناوب، کرک‌دار، مدوّر، تخم‌مرغی شکل، به طول ۲ سانتی‌متر که در قاعده دارای گوشوارکی خارمانند و قلابی شکل است. اندام‌های زایشی: گل‌ها بزرگ، معطر، و به رنگ سفید تا متمایل به قرمز و دارای چهار کاسبرگ هستند که کاسبرگ‌های بیرونی بسیار بزرگتر از کاسبرگ‌های داخلی هستند. این گونه یکی از مواهب بی شمار مناطق بیابانی است که در صورت برنامه‌ریزی می‌تواند منبع درآمدی مطمئن به حساب آید. در خصوص استفاده‌های دارویی آ ن اطلاعات زیادی موجود نیست اما از میوه و گل آن در تهیه مربا وترشی استفاده می‌شود.