کاروانسرای تاجوانچی

مختصات: ۳۶°۱۶′۴۸″شمالی ۴۶°۱۴′۲۸″شرقی / ۳۶٫۲۷۹۹۶۳°شمالی ۴۶٫۲۴۱۱۰۷°شرقی / 36.279963; 46.241107
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
کاروانسرای تاجوانچی
نامکاروانسرای تاجوانچی
کشورایران
استانکردستان
شهرستانسقز
اطلاعات اثر
نوع بناکاروانسرا
دیرینگیزندیه
دورهٔ ساخت اثرزندیه

کاروانسرای تاجوانچی یا کاروانسرای اتحاد بنایی آجری-کاهگلی مربوط به دوران زندیه است که در شهر سقز در استان کردستان و در حاشیه بازار سقز جای گرفته‌است.[۱][۲][۳][۴]

پیشینه[ویرایش]

کاروانسرای تاجوانچی یکی از آثار تاریخی ایران کردستان است که در بخش غربی حمام حاج صالح قرار گرفته و در حال حاضر بخشی از ضلع شمالی این اثر تاریخی باقی‌مانده‌است. این کاروانسرا در دو طبقه، متشکل از یک حیاط مستطیل شکل، ستون‌های استوانه‌ای ساخته شده از آجر، پایه‌ستون‌های مربعی آجری، آب‌نمایی در مرکز حیاط، حجره‌ها و اتاقک‌هایی را که در پیرامون آن بوده و هم‌اکنون نیز تعدادی از آن‌ها برجای مانده‌است، مشاهده کرد. این بنا در دوران حکومت زندیه و در زمان فرمانروایی خسرو خان اول ساخته شده‌است.[۵]

کاربری[ویرایش]

کارشناسان عقیده دارند این بنا در زمان سلسله زندیه ساخته شده تا کاروان‌های عبوری و تاجرین در آن داد و ستد کنند و آنگونه که در مستندات تاریخی آمده شهر سقز در عصر صفوی مرکز تجاری و داد و ستد در منطقه شمال غرب کشور بوده‌است و تاجران ایرانی و عثمانی از آن دوران تا اوایل دورهٔ رضاشاه که مصادف و همزمان با پایان امپراطوری عثمانی و آغاز جمهوری مصطفی کمال در ترکیه بوده در مراکز تجاری ایران از جمله سقز به داد و ستد می‌پرداختند.[۶]

مرمت و بازسازی[ویرایش]

این بنای تاریخی تا بحال مرمت نشده‌است اما در سالهای اخیر برنامه‌ریزی برای بازسازی آن انجام پذیرفته‌است.[۷] دلیل اصلی تأخیر در مرمت این بنا وجود مالکیت مالکان خصوصی بر درصدی از این کاروانسرا بوده که این خود عاملی در تأخیر در ثبت ملی و مرمت و بازسازی این بنای تاریخی بوده‌است.[۸]

منابع[ویرایش]

  1. کاروانسرای تاجوانچی تکه ای چروک خورده از شناسنامه سقز، شارنیوز، ۱۳۹۳
  2. با زیباترین جاهای دیدنی سقز آشنا شویم، نیوز، ۱۳۹۸
  3. سفر به تاریخ کهن ایران، سایت خبری تحلیلی شعار سال، ۱۳۹۸
  4. معرفی شهرستان سقز، سازمان میراث فرهنگی گردشگری و صنایع دستی کردستان
  5. گشت و گزار در سقز، خبرگزاری میزان، ۱۳۹۶
  6. جاذبه‌های گردشگری سقز، یادگار ماندگار "ساکاها"، ایسنا، ۱۳۹۵
  7. احیای کاروانسرای «تاجوانچی»، خبرگزاری آنا، ۱۳۹۸
  8. مرمت بناهای تاریخی سقز در دست اقدام است، سقزروداو، ۱۳۹۸

پیوند به بیرون[ویرایش]