هساشعر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

هساشعر سبکی مدرن از شعر گیلکی و بعداً مازندرانی است که توسط شاعران گیلک از جمله محمد بشرا، رحیم چراغی و محمد فارسی از اوایل دهه هفتاد پایه‌ریزی شد. هساشعر موجز و کوتاه است و علی‌رغم مدرن بودن از لحاظ زبان و شیوهٔ بیان، فضای آن عموماً طبیعت محض و به دور از فضای شهری است.[۱] هساشعر را اغلب نزدیک به هایکوی ژاپنی و تأثیرگرفته از آن دانسته‌اند.

وجه تسمیه[ویرایش]

هسا در گیلکی (در مازندرانی: اسا) به معنای «اکنون، حالا» است و هساشعر را می‌توان «شعر زمان حال» یا به عبارتی «شعر نو» ترجمه کرد.

تاریخچه[ویرایش]

جریان‌های روشنفکرانه و نوگرایی‌های شعری در گیلان به تولد هساشعر انجامید. در شهریور ۱۳۷۴ بیانیهٔ هساشعر که توسط رحیم چراغی نوشته شده بود در نشریهٔ محلّی گیله‌وا منتشر شد.[۲] پس از آن اشعار زیادی در این سبک سروده شد و در نشریات محلّی گیلان و سپس مازندران به چاپ رسید. هم‌اکنون چند کتاب نیز از اشعار هساشعر در ایران منتشر شده است.

چند نمونه از هساشعر[ویرایش]

  • مِئوه اَره
ای وار ده ـ
دار.
او روزِ ره
کی چئن ـ
می دسفارس ـ
نیه.
Mevə are/ i var de/ dar. / U ruzə re/ ki chen/ mi dəs-farəs/ niyə.
ترجمه: دیگربار/ درخت میوه می‌آورد/ روزی که/ چیدن/ در دسترس من/ نیست.
(محمد بشرا)
  • ورفِ لاچهلاچه
لِختِ دارِ سر،
برسِی میوَه کلاجه.
Varfə lachə lachə/ lextə darə sar,/ barsey mivə kəlaje.
ترجمه: برف گلوله گلوله می‌بارد/ بر درخت لُخت/ کلاغان میوه‌های رسیدهاند.
(جلیل قیصری- به زبان مازندرانی)
  • تو روخؤنه او طرف،
مو ای طرف.
اگه ایتا پورد نها بی!
Tu ruxownə u taraf,/ mo i taraf. / Agə ita purd naha bi!
ترجمه: تو در آنسوی رود، / من در اینسو. / اگر پلی می‌بود!
(هوشنگ عباسی)
اسپ
بوگَنَس بَبوی
لاتَ بیجَ بادَ مِئن
مادیاُن
تورتوری دَرَه! (داوود خانی لنگرودی)
برگردان: اسب/ خوشبومشام شده است/ توی باد سرد علفزار کنار رود/ مادیان/ شیدایی می‌کند!

شاعران هساشعر[ویرایش]

  • محمد بشرا
  • رحیم چراغی
  • کامبیز صدیقی
  • داوود خانی لنگرودی
  • فریدون سلیمی
  • جلیل قیصری (به زبان مازندرانی)

پانویس[ویرایش]

  1. (کوته‌سرایی، نوشته سیروس نوذری، صفحه ۳۱۴)
  2. (گیله وا، ضمیمه شماره ۳۲، شهریور ۱۳۷۴)

منابع[ویرایش]

  1. نوذری، سیروس. «کوته سرایی». تهران» ققونس ۱۳۸۸