هماتوکسیلین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از هایماتوزیلین)
پرش به: ناوبری، جستجو
هماتوکسیلین
Haematoxylin.png
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس ۵۱۷-۲۸-۲ YesY
پاب‌کم ۱۰۶۰۳
کم‌اسپایدر ۲۱۱۰۶۴۴۳ YesY
UNII YKM8PY2Z55 YesY
MeSH Hematoxylin
جی‌مول-تصاویر سه بعدی Image 1
خصوصیات
فرمول مولکولی C16H14O۶
جرم مولی ۳۰۲٫۲۸ g mol−1
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 YesY (بررسی) (چیست: YesY/N؟)
Infobox references


هماتوکسیلین یا هیماتوکسیلین (انگلیسی: Haematoxylin؛ ‎/ˌhməˈtɒksln/‎) که با نام‌هایی چون سیاه طبیعی ۱ یا سی. آی ۷۵۲۹۰ هم شناخته می‌شود، یک ترکیب شیمیایی است که از مغز چوب درخت بقم (لاگ وود) به دست می‌آید. وقتی که اکسید شود به صورت هایماتِیین، وقتی با بعضی یونهای فلزی ترکیب می‌شودآمیزهٔ رنگی قوی‌ای می‌شود که معروفترین آن نمک‌های آهن(۳) و آلمینیوم(۳) هستند. ترکیبات هایماتیین-فلزی برای رنگ‌آمیزی کردن نمونه‌های سلولها برای آزمایش زیر میکروسکوپ استفاده می‌شوند. اجزایی که با ترکیبات آهن یا آلمینیوم رنگ می‌شوند، بیسوفیلیک نامیده می‌شوند و سازکار این‌گونه رنگ کردن با رنگ کردن عادی متفاوت است.

ترکیب شیمیایی هایماتوزیلین

رنگ کردن با هماتوکسیلین و ایوزین از عمومی‌ترین روشهای رنگ کردن در بافت‌شناسی هستند و در مقابل رنگهای موقتی دیگر، از پایداری بسیار بالایی برخوردار هستند. از دیگر رنگهای معروف برای رنگ کردن اسید فوسفوتونژستیک هماتوکسیلین است که از ترکیب هماتوکسیلین با اسید فوسفوتونژستیک به دست می‌آید.

در ۱۹۷۰ به دلیل قطع بیش از حد درختهای جنگلهای برزیل و آمریکای مرکزی، کمبود درختهای بقم و هماتوکسیلین به وجود آمد و قیمت آن به بالاترین حد خود رسید و موجب بالا رفتن هزینه‌های تشخیص بیماریهای بافتی شد و موجب جستجو برای جایگزینی برای آن شد. اما قبل از پیدا کردن هرگونه جایگزین، هماتوکسیلین با قیمتی بالا به جایگاهش در بازار و بافت شناسی بازگشت. پیشنهادهایی نیز برای جایگزین آن وجود داشت: سلستین آبی، گالوسیاسین، گالین و سولوکروم سیانین که هر چهار مورد برای داندانه‌دار کردنشان از آهن(۳) استفاده می‌شد. یک جایگزین دیگر که وجود دارد، رنگ قرمز برزیلی است که تنها تفاوتش با هایماتوزیلین در یک گروه هیدروزیل است.

محلولهای رنگ‌آمیزی هایماتوزیلین[ویرایش]

این رنگها عموماً برای مطالعات بافت شناسی به کار برده می‌شوند. دندانه‌دار کردن برای اثبات در اجزای سیتوپلاستی و هسته‌ای، آهن و آلمینیوم است که ترکیبات رنگی‌ای به وجود می‌آورد (ترکیبات رنگ-دندانه-بافتها) که رنگ هرکدام به مقدار نمکی است که استفاده می‌شود. ترکیبات نمک آلمینیوم، رنگ آبی روشن و نمک آهن، رنگ آبی تیره ایجاد می‌کنند.

رنگ‌آمیزی بافت شش با هایماتوزیلین و ایوزین

منابع[ویرایش]

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Haematoxylin». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی.