نگوگی وا تیونگو
 نگوگی در ۲۰۱۲ | |
| زاده | ۵ ژانویهٔ ۱۹۳۸ کیامبو، کنیا |
| درگذشته | ۲۸ مهٔ ۲۰۲۵ (۸۷ سال) بافرد، جورجیا، ایالات متحده |
| پیشه |
|
| زبان(ها) |
|
| تحصیلات | |
| فرزند(ان) | ۹ |
نگوگی وا تیونگو (انگلیسی: Ngũgĩ wa Thiong'o، با نام تولد جیمز نگوگی؛ ۵ ژانویه ۱۹۳۸ – ۲۸ مه ۲۰۲۵) نویسندهٔ کنیایی بود که بیشتر آثار خود را به زبان انگلیسی نوشت. آثار او شامل رمان، نمایشنامه، داستان کوتاه، مقاله، پژوهش، نقد ادبی و ادبیات کودک است و به بیش از ۱۷ زبان ترجمه شدهاند. او بهعنوان برجستهترین رماننویس شرق آفریقا و یکی از چهرههای مهم در ادبیات مدرن آفریقا توصیف شده است.[۱][۲][۳] وی در اواخر دههٔ ۱۹۷۰ کشورش را ترک کرد و به ایالات متحده مهاجرت نمود، جایی که در دانشگاههای ییل و نیویورک به تدریس ادبیات پرداخت.
دوران تبعید
[ویرایش | اشتراکگذاری]نگوگی به دلیل آراء و نظرات انتقادی که داشت بارها از سوی حکومت کنیا تحت تعقیب قرار گرفت. او سال ۱۹۷۰ بعد از نوشتن داستانی انتقادی با نام من با هر کس دلم بخواهد ازدواج میکنم دستگیر و محاکمه شد. او تنها نویسنده کنیایی است که علاوه بر انگلیسی به زبان مادری خود نیز مینوشت.
آثار او عمدتاً در نقد دولت مرکزی کنیا، استعمار و سنتهای غیرانسانی هستند. او پس از آزادی از زندان به آمریکا مهاجرت کرد. سال ۲۰۰۴ پس از ۲۲ سال همراه همسرش به کنیا بازگشت و در خانه شخصیاش مورد حمله خشونت بار قرار گرفت و شکنجه شد. همسر این نویسنده چندین بار مقابل چشمان او مورد تجاوز جنسی قرار گرفت.[۴]
در دوران تبعید، نگوگی با کمیته آزادی زندانیان سیاسی در کنیا (۱۹۸۲–۱۹۹۸) مستقر در لندن همکاری کرد.[۵][۶] کتاب «ماتیگاری ما نجیروونگی» (که توسط وانگویی وا گورو به انگلیسی به عنوان ماتیگاری ترجمه شده است) در این زمان منتشر شد. در سال ۱۹۸۴، او استاد مدعو در دانشگاه بایرویت بود و سال بعد نویسنده مقیم منطقه ایزلینگتون در لندن شد. او همچنین در مؤسسه دراماتیکا در استکهلم، سوئد (۱۹۸۶) به تحصیل سینما پرداخت.
آثار بعدی نگوگی شامل «بازداشتشده»، دفتر خاطرات زندان او (۱۹۸۱)، «استعمارزدایی از ذهن: سیاست زبان در ادبیات آفریقا» (۱۹۸۶)، مقالهای که در آن نویسندگان آفریقایی به جای زبانهای اروپایی، به بیان آثار خود به زبانهای بومی خود میپردازند تا از پیوندهای استعماری دیرینه رهایی یابند و ادبیات اصیل آفریقایی ساخته شود، و «ماتیگاری» (ترجمه وانگویی وا گورو) (۱۹۸۷)، یکی از مشهورترین آثار او، طنزی بر اساس یک داستان عامیانه گیکویو.[۷]
نگوگی بین سالهای ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۲ استاد مدعو زبان انگلیسی و ادبیات تطبیقی در دانشگاه ییل بود. در سال ۱۹۹۲، او مهمان کنگره نویسندگان آفریقای جنوبی بود و مدتی را در شهرک زواید با امزی ماهولا گذراند، سالی که در دانشگاه نیویورک استاد ادبیات تطبیقی و مطالعات اجرا شد، کرسی اریش ماریا رمارک را در اختیار گرفت. او به عنوان استاد ممتاز ادبیات انگلیسی و تطبیقی خدمت کرد و اولین مدیر مرکز بینالمللی نگارش و ترجمه در دانشگاه کالیفرنیا، ارواین بود.[۸]
منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- ↑ "Ngugi wa Thiong'o". Encyclopaedia Britannica. 29 May 2025. Retrieved 31 May 2025.
- ↑ Cowell, Alan (2025-05-29). "Ngugi wa Thiong'o, Writer Who Condemned Colonists and Elites, Dies at 87". The New York Times (in American English). ISSN 0362-4331. Retrieved 2025-05-30.
- ↑ "Ngũgĩ wa Thiong'o - a giant of African literature - dies aged 87". www.bbc.com (in British English). 2025-05-28. Retrieved 2025-05-30.
- ↑ شکنجه نویسنده معروف کنیایی
- ↑ "Committee for the Release of Political Prisoners in Kenya Collection: 1975–1998". George Padmore Institute. Retrieved 4 May 2024.
- ↑ "About: Profile of a Literary and Social Activist". Ngugi wa Thiong'o. Ngũgĩ wa Thiong’o website.
- ↑ Brown, D. A. Maughn (1987). "Decolonising the Mind by Ngũgĩ wa Thiong'o". The International Journal of African Historical Studies. 20 (4): 726–28. doi:10.2307/219661. JSTOR 219661. S2CID 166094230.
- ↑ Iliff, Anna (11 November 2013). "Out of Africa, a literary voice". Orange County Register (in American English). Retrieved 25 December 2020.
| عمومی | |
|---|---|
| کتابخانههای ملی | |
| واژهنامههای زندگینامهای | |
| پایگاههای دادهٔ علمی | |
| سایر | |
 | این یک مقالهٔ خرد پیرامون یک نویسنده، شاعر یا نمایشنامهنویس است. میتوانید با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
- استادان دانشگاه اهل کنیا
- اعضای هیئت علمی دانشگاه کالیفرنیا، ارواین
- اهالی شهرستان کیامبو
- جستارنویسان اهل کنیا
- خاطرهنویسان سده ۲۰ (میلادی)
- خاطرهنویسان
- دانشآموختگان دانشگاه لیدز
- درگذشتگان ۲۰۲۵ (میلادی)
- دور از وطنهای اهل کنیا در بریتانیا
- رماننویسان اهل کنیا
- رماننویسان سده ۲۰ (میلادی)
- رماننویسان سده ۲۱ (میلادی)
- زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
- زندانیان عقیدتی عفو بینالملل زندانیشده توسط کنیا
- زندانیان کنیا
- زندانیان و بازداشتشدگان اهل کنیا
- زندانیان وجدان عفو بینالملل
- فیلسوفان اهل کنیا
- کنیاییهای مهاجرتکرده به ایالات متحده آمریکا
- مقالهنویسان سده ۲۰ (میلادی)
- مقالهنویسان سده ۲۱ (میلادی)
- نمایشنامهنویسان اهل کنیا
- نمایشنامهنویسان سده ۲۰ (میلادی)
- نمایشنامهنویسان سده ۲۱ (میلادی)
- نویسندگان اهل آفریقا
- نویسندگان اهل کنیا
- نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی)
- نویسندگان مرد سده ۲۱ (میلادی)