نام‌آوا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

نام‌آوا در زبان‌شناسی به واژه‌هایی گفته می‌شود که از صداهای موجود در طبیعت تقلید شده‌اند، مانند چهچهه، (آسمان) غرمبه، شیهه، ترقه، شرشر و امثال آن. نام‌آوا یکی از پاره‌های گفتار است و در همه زبان‌های جهان نیز وجود دارد. معمولاً یک صدای طبیعی در زبان‌های گوناگون به گونه‌های مختلف منعکس می‌شود مثلآ آواز خروس در فارسی به قوقولی‌قوقو مشهور است و در انگلیسی به cockadoodledoo. نام‌آواها خود بخشی از اندیش‌آواها بشمار می‌آیند.

فهرست نام‌آواها در زبان فارسی[ویرایش]

توجه کنید که این واژه‌ها تقلیدی از خود همان صداها هستند:

صداهای روزمره[ویرایش]

  • اِهِن و تُلُپ
  • بوق
  • تاپ تاپ
  • تالاپ و تولوپ
  • تپ(یدن)
  • ترق و توروق
  • ترقه
  • تُف
  • تفنگ
  • تلق و تولوق
  • تلنگر
  • توپ
  • جر
  • جرقه
  • جز(غاله)
  • جزّ (جگر زدن)
  • جِلِز و وِلِز
  • جیرجیرک
  • جیرینگی
  • جیزّ
  • چک (زدن)
  • چکاچک
  • چکه (نماآوای آن به صورت چِک‌چِک نیز استفاده می‌شود)
  • خُر و پف
  • خراش
  • خَرخَر
  • خش خش (برگ‌ها)
  • دِلِنگ و دُلونگ
  • (دندان)قروچه
  • زنگ
  • شَپَلَق
  • شُرشُر
  • غِرغِره کردن
  • غلغل
  • فشفشه
  • فشنگ
  • قارقارک (کنایه از وسیلهٔ نقلیهٔ پرسر و صدا[نیازمند منبع])
  • قاه قاه
  • قرقره
  • قُلُپ‌قُلُپ
  • قِلِفتی (کندن)
  • قورت دادن
  • قهقهه (خنده)
  • کرکره
  • ماسماسک (کنایه از وسیله‌های دکمه‌دار[نیازمند منبع])
  • مُف (دماغ)
  • مِلِچ و مُلوچ (خوردن با عجله)
  • وَنگ وَنگ (کردن)
  • هام (نوعی صدای خوردن)
  • هدهد
  • هورت کشیدن (هُرت کشیدن)
  • ویژ، ویژژ (نشان از سرعت در حرکت چیزی دارد)
  • تق تق (در زدن، کوبیدن دست یا چیزی بر در برای اطلاع)
  • گِز گِز (نوعی احساس از خانوادهٔ خارش، اما از جنس درد)
  • زُق زُق (نوعی احساس از خانوادهٔ خارش، اما از جنس درد)
  • تِر تِر
  • مِس مِس (تعلل کردن)
  • قُل قُل (در مورد آب جوشنده، در معرض حرارت یا آب چشمه یا به صورت مصنوعی در قلیان)
  • زِر زِر (سخنان بیهوده)
  • هُلُپ هُلُپ (برای خوردن با عجله استفاده می‌شود)
  • شُلُپ شُلُپ
  • شَتَرَق (مانند شَپَلَق، صدای تصادم دو جسم)
  • شالاپ (افتادن شیئی در آب)
  • مور مور (نوعی خارش در موضعی از پوست آدمی)
  • های های (گریه)
  • بنگ بنگ

صداهای حیوانات[ویرایش]

  • خروس: قوقولی قوقو
  • مرغ:قُد قُد
  • شیر: غر (ش)
  • سگ: واق واق، هاف هاف یا هاپ هاپ (بچه‌گانه)، (عوعو کردن)
  • گرگ: زوزه
  • اسب: شیهه
  • بلبل: چهچهه
  • خر: عرعر
  • زنبور: وز وز
  • گربه: میو میو
  • کلاغ: غارغار
  • گنجشک و جوجه: جیک جیک
  • جیرجیرک: جیر جیر
  • قورباغه: قور قور
  • بره:بع بع
  • گوسفند: مع مع
  • گاو: ما ما