لاک‌پشت مهمیزدار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
لاک‌پشت مهمیزدار
Testudo graeca.jpg
وضعیت بقا
آرایه‌شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: خزندگان
راسته: سنگ‌پشتان
زیرراسته: نهان‌گردن
تیره: Testudinidae
سرده: Testudo
Species: T. graeca
نام علمی
Testudo graeca
لینه، ۱۷۵۸
Areale T. graeca3.jpg

لاک‌پشت مهمیزدار (Testudo graeca) گونه‌ای لاک‌پشت خشکی‌زی است.

مشخصات[ویرایش]

این لاک‌پشت دارای لاک سخت و محکم، گنبدی‌شکل و پوشیده از صفحات شاخی بزرگ است. دایره‌های متحدالمرکزی روی کاسه پشتی وجود دارد که نشان‌گر رشد نسبی جانور است و اغلب به رنگ قهوه‌ای یا زرد بوده و در مرکز و حاشیه صفحات، نقوش نامشخصی مشاهده می‌شود. پاهای این گونه کوتاه و کلفت است و پاهای جلویی تعداد ۵ و پاهای عقبی تعداد ۴ چنگک دارد که پوشیده از پولک‌های شاخی می‌باشد. در سطح پشتی پاهای عقب و جلوی این جانور، یک غده بزرگ و مخروطی به شکل مهمیز وجود دارد که به همین جهت این گونه به لاک‌پشت مهمیزداز مشهور است.[۱]

اندازه[ویرایش]

طول آن به‌طور متوسط ۲۵ سانتی‌متر می‌باشد ولی اندازه‌های بزرگ‌تر تا حد ۳۵ سانتی‌متر نیز گزارش شده‌است.

روش زیست[ویرایش]

جانور آرام و کندرویی است که وابستگی چندانی به آب ندارد. در دشت‌های خشک و بی‌حفاظ، تپه ماهورها، جنگل‌ها و باغات دیده می‌شود. در زمستان به خواب زمستانی می‌رود و همراه با گرم شدن هوا مجدداً شروع به فعالیت می‌نماید.

تغذیه[ویرایش]

جانوری گیاه‌خوار است و در درجه اول از گیاهان آب‌دار تغذیه می‌کنند و بدین وسیله آب مورد نیاز خود را تأمین می‌نمایند. میوه‌هایی مثل انگور و گوجه‌فرنگی را در صورت فراهم بودن، ترجیح می‌دهند.

تولید مثل[ویرایش]

در اردیبهشت ماه جفت‌گیری می‌کنند و بین اواخر خرداد تا اوایل تیر در کنار بوته‌ها به خصوص بوته درمنه، چاله‌هایی حفر کرده و تخم‌های خود را به تعداد ۲ تا ۸ عدد در آن می‌گذارد. طول تخم‌ها ۳۴ تا ۴۳ میلی‌متر است و دارای پوسته‌ای محکم است.

پراکندگی[ویرایش]

این گونه در بالکان، کشورهای اطراف مدیترانه، جنوب فرانسه، ایتالیا، آسیای صغیر، سوریه و شمال آفریقا پراکنش دارد.

از این لاک‌پشت در ایران دو زیر گونه وجود دارد. لاک‌پشت مهمیزدار غربی که در نیمه غربی ایران پراکنش دارد و لاک‌پشت مهمیزدار شرقی که در نیمه شرقی ایران نظیر استان‌های کرمان، خراسان و سیستان و بلوچستان یافت می‌شود.

خطر انقراض[ویرایش]

معاون محیط زیست طبیعی اداره کل حفاظت محیط استان مرکزی، در سال ۱۳۹۳ اعلام کرد که این گونه لاک‌پشت در فهرست قرمز اتحادیه بین‌المللی حفاظت محیط زیست(IUCN) قرار داده شده‌است. این فهرست، گونه‌های گیاهی و جانواری در حال انقراض را نشان می‌دهد.[۲]


منابع[ویرایش]

  1. «رهاسازی یک قطعه لاک‌پشت مهمیزدار در استان بوشهر». خبرگزاری صدا و سیما. ۲۷ فروردین ۱۳۹۷. دریافت‌شده در ۱۹ مه ۲۰۱۹.
  2. «لاکپشت مهمیزدار در لیست قرمز». ایرنا. ۲۵ تیر ۱۳۹۳.

پیوند به بیرون[ویرایش]