غازی آنتپ
غازی آنتپ
Gaziantep | |
|---|---|
در جهت عقربه های ساعت از بالا: قلعه غازی آنتپ، Şirehan, Alaüddevle Mosque, Gaziantep skyline, Büdeyri Hanı and Tahtani Mosque, Liberation Mosque (former St. Mary's Cathedral) | |
| مختصات: ۳۷°۰۳′۴۶″ شمالی ۳۷°۲۲′۴۵″ شرقی / ۳۷٫۰۶۲۷۸°شمالی ۳۷٫۳۷۹۱۷°شرقی | |
| کشور | |
| منطقههای ترکیه | منطقه آناتولی جنوب شرق |
| استان | استان غازی آنتپ |
| حکومت | |
| • شهردار | فاطمه شاهین (حزب عدالت و توسعه) |
| مساحت | |
| • Metropolitan municipality | ۶۸۱۹ کیلومتر مربع (۲۶۳۳ مایل مربع) |
| • شهری | ۲۹۶۰ کیلومتر مربع (۱۱۴۰ مایل مربع) |
| • کلانشهری | ۲۲۵۰ کیلومتر مربع (۸۷۰ مایل مربع) |
| جمعیت (31/12/2021 estimation)[۱] | |
| • Metropolitan municipality | ۲۱۳۰۴۳۲ |
| • تراکم | ۳۱۰/کیلومتر مربع (۸۱۰/مایل مربع) |
| • شهری | ۱۸۰۸۹۴۸ |
| • تراکم شهری | ۶۱۰/کیلومتر مربع (۱۶۰۰/مایل مربع) |
| • کلانشهری | ۱۷۷۵۹۰۴ |
| • تراکم کلانشهری | ۷۹۰/کیلومتر مربع (۲۰۰۰/مایل مربع) |
| اهلیتنام | آنتپی |
| GDP | |
| • Metropolitan municipality | ۱۴۸٫۵۵۸ میلیارد لیره ترک ۱۶٫۵۴۵ میلیارد دلار آمریکا (۲۰۲۱) |
| • Per capita | لیره ترک ۷۰٬۲۲۸ دلار آمریکا ۷٬۸۱۹ (۲۰۲۱) |
| منطقهٔ زمانی | یوتیسی +۳ (زمان در ترکیه) |
| کد پستی | 27x xx |
| کد منطقه | ۳۴۲ & ۳۴۳ |
| پلاک وسایل نقلیه ترکیه | ۲۷ |
| وبگاه | www.gaziantep.gov.tr |
![]() | |
غازی آنتپ[۳][۴] یا غازی عینتاب[۵][۶] (به ترکی استانبولی: Gaziantep; ارمنی: Այնթապ آینتاپ؛[۷] کردی: دیلۆک) که در ترکیه بیشتر «غازی آنتپ» یا صرفاً «آنتپ» نامیده میشود کلانشهری در استان غازی آنتپ در جنوب شرقی ترکیه است. این شهر با جمعیتی نزدیک به ۲ میلیون نفر، ششمین شهر پر جمعیت ترکیه[۸] و از صنعتیترین شهرهای این کشور بشمار میرود. هم چنین این شهر به علت داشتن تعداد زیادی دانشجوی ترک و خارجی در دانشگاه غازی آنتپ یکی از شهرهای دانشجویی ترکیه نیز بهشمار میرود.
در فوریه ۲۰۲۳، این شهر بر اثر زمینلرزه به شدت آسیب دید.
وجه تسمیه
[ویرایش | اشتراکگذاری]در فوریه ۱۹۲۱، مجلس ترکیه این شهر را به عنوان غازی آنتپ به معنی «قهرمان جنگ آنتپ» برای تمجید مقاومت شهر در جنگ جهانی اول برابر محاصره فرانسه برگزید و این نام از ۱۹۲۸ رسمی شد. دربارهٔ خود کلمه آنتپ، قول معروف، برگرفته از «عین طاب» به معنی «چشمه پاک» میباشد.[۹]
تاریخچه
[ویرایش | اشتراکگذاری]غازی آنتپ از شهرهای تاریخی ارامنه بوده است.[۱۰] این شهر در سال ۱۴۰۴ میلادی توسط تیمور لنگ ویران شد و در سال ۱۵۱۶ به تصرف ترکان عثمانی درآمد.[۱۰] آنتپ و بیش از یکصد روستای حومه آن در قرن هجدهم کاملاً ارمنینشین بوده که بعدها دولتهای عثمانی با هدف تغییر نسبت جمعیتی ترکها را در آنجا مستقر کردند.[۱۰] در آغاز سده بیستم، عینتاب ۵۰ هزار نفر جمعیت داشت که حدود ۲۰ هزار نفر از آنها ارمنی بودند.[۱۰] در آنتپ آثار تاریخی مذهبی و فرهنگی (کلیساها، صومعهها و قلعهها) متعددی از ارامنه به جا مانده است.[۱۰]
فرهنگ
[ویرایش | اشتراکگذاری]فرهنگ غذا و خوراکها
[ویرایش | اشتراکگذاری]در سال ۲۰۱۵ شهر غازی عینتاب از سوی یونسکو بهعنوان شهر خلاق خوراکشناسی در شبکه شهرهای خلاق یونسکو ثبت شد.[۱۱]
گردشگری
[ویرایش | اشتراکگذاری]قلعه تاریخی غازی عینتاب در مرکز شهر، چندین بازار قدیمی، موزه موزائیک زیوگما، موزه مبارزه، موزه اسباببازی، موزه مولانا، موزه حمام ترکی، موزه یاد بود آتاترک، موزه پانورامای ۲۵ آرالیک و باغ وحش، باغ گیاهشناسی، خانه سیاره و مرکز علوم در این شهر قرار دارند. قلعهٔ تاریخ غازی عینتاب در زلزله بزرگ ۷٬۸ ریشتری روز دوم فوریه ۲۰۲۳ بهطور کامل ویران گردید.
جستارهای وابسته
[ویرایش | اشتراکگذاری]منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- ↑ "Turkey: Administrative Division (Provinces and Districts) - Population Statistics, Charts and Map". Archived from the original on 2021-08-31. Retrieved 2021-09-12.
- ↑ "Statistics by Theme > National Accounts > Regional Accounts". www.turkstat.gov.tr. Retrieved 11 May 2023.
- ↑ https://www.aa.com.tr/fa/ترکیه/بازدید-3-میلیون-نفر-از-پارک-حیات-وحش-غازی-آنتپ-طی-6-ماه/3619497
- ↑ https://www.aa.com.tr/fa/ترکیه/فینال-جام-حذفی-ترکیه-تقابل-گالاتاسرای-و-ترابزون-اسپور-در-غازی-آنتپ/3567137
- ↑ دبا، ذیل «آدانا»
- ↑ دایرةالمعارف فارسی، ذیل «غازی عینتاب»
- ↑
- Armenian Soviet Encyclopedia. Vol. 1. Yerevan. p. 346.
- ↑ "Gaziantep Nüfusu" (in Turkish).
- ↑ «الموسوعة العربیة المیسرة». موسوعة شبکة المعرفة الریفیة. ۱۹۶۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:خدمت بایگانی منسوخ (رده) - 1 2 3 4 5 «طرح خواهرخواندگی کرمان با پنج شهر از جمله "آرماویر" ارمنستان در دستور کار وزارت خارجه». رادیو عمومی ارمنستان.
- ↑ یونسکو: غازی عینتاب شهر خوراکشناسی یونسکو؛ آرشیوشده در ١٠ نوامبر ۲۰۲۴؛ بازدید در ۱۱ نوامبر ۲۰۲۴.
| شهرهای اصلی ترکیه منبع | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| رتبه | نام شهر | استان | جمعیت | رتبه | نام شهر | استان | جمعیت | ||
استانبول |
۱ | استانبول | استانبول | ۱۴٬۸۰۴٬۰۰۰ | ۱۱ | مرسین | مرسین | ۱٬۰۰۵٬۴۵۵ | |
| ۲ | آنکارا | آنکارا | ۴٬۸۷۱٬۸۸۴ | ۱۲ | شانلیاورفه | شانلیاورفه | ۹۲۱٬۹۷۸ | ||
| ۳ | ازمیر | ازمیر | ۲٬۹۳۸٬۵۴۶ | ۱۳ | اسکیشهر | اسکیشهر | ۷۵۲٬۶۳۰ | ||
| ۴ | بورسا | بورسا | ۲٬۰۷۴٬۷۹۹ | ۱۴ | دنیزلی | دنیزلی | ۶۳۸٬۹۸۹ | ||
| ۵ | آدانا | آدانا | ۱٬۷۵۳٬۳۳۷ | ۱۵ | قهرمان ماراش | قهرمان ماراش | ۶۳۲٬۴۸۷ | ||
| ۶ | غازی آنتپ | غازی آنتپ | ۱٬۶۶۳٬۲۷۳ | ۱۶ | سامسون | سامسون | ۶۵۲٬۴۱۰ | ||
| ۷ | آنتالیا | آنتالیا | ۱٬۳۱۱٬۴۷۱ | ۱۷ | ملطیه | ملطیه | ۶۱۸٬۸۳۱ | ||
| ۸ | قونیه | قونیه | ۱٬۱۳۰٬۲۲۲ | ۱۸ | ازمیت | قوجاایلی | ۵۷۰٬۰۷۷ | ||
| ۹ | قیصریه | قیصریه | ۱٬۱۲۳٬۶۱۱ | ۱۹ | آداپازاری | سقاریه | ۴۹۲٬۰۲۷ | ||
| ۱۰ | دیاربکر | دیاربکر | ۱٬۰۴۷٬۲۸۶ | ۲۰ | ارزروم | ارزروم | ۴۲۲٬۳۸۹ | ||
