شهرسازی ایرانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

فرم در شهر ایرانینیروهای آشکار و پنهانی ست که در طول زمان اثر کرده و در قالب توده ها و فضاها تجلی پیدا کرده.[۱]

عوامل تاثیر گذار[ویرایش]

به طور کلی نیروها و عوامل زیادی بر فرم شهر در مقیاس های مختلف و مراحل مختلف شکل گیری و تکامل تاثیر می گذارند.عوامل طبیعی مثل:پستی بلندی ها و توپوگرافی زمین ،مسیر آبراهه،نوع خاک،پوشش گیاهی و ...عوامل اقلیمی مانند:تابش،باد،بارندگی و...در فرم توده ها ،اجزای معماریو ویژگی های کالبدی مانند:تناسبات ،انواع مصالح و...تاثیر داشته اند. عوامل دیگر:عوامل اجتماعی،اقتصادی،انسانی،اعتقادی ،آرمانی و جهان بینی،حکومتی،سیاسی و کالبدی.

فرم شهر پس از اسلام[ویرایش]

پس از اسلام با جهان بینی نسبی که به وجود می آید.[۲]نیروهای بیش تری مجال عمل و تاثیر بر شهر و یکدیگر پیدا می کنند و فرم شهر به تدریج اجتماعی تر و بازتر می شود.نظم هندسی که در فرم اجزای معماریو درون بناها و فضاهایشان جریان دارد،جای خود را به نظمی فضایی در ابعاد مختلف می دهد.ممکن است این نظم از نظر هندسی نا منظم به نظر رسد مانند بافت شهر های تاریخی یزد،کرمان،اصفهان و ... با این توصیف ،این شهر ها را نمی توان با شهرهای ارگانیک(در قرون وسطی)[۳]یا حتی شهر های عربی-اسلامی"[۴]به رقم وجود برخی مشابهت های کالبدی یکسان و مشابه دانست.و باید در پس بافت های در هم تنیده و معابر به ظاهر نامنظم،به لایه های عمیقی از اندیشه و فرهنگ ایرانی-اسلامی نگاه کرد.

منابع[ویرایش]

  1. مقاله "بنیادهای فلسفی و اساطیری شهر ایرانی"/رضایی راد،محمد
  2. "از شار تا شهر /دکتر حبیبی
  3. "تاریخ شکل شهر/موریس،جیمز
  4. شهر های عربی اسلامی"سلیم،حکیم بسیم
  • سومین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران/آیت الله زاده شیرازی،دکتر باقر.