آن لمبتون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
آن لمبتون

آن کاترین سوینفورد لَمبتون (به انگلیسی: Ann Katherine Swynford Lambton)‏ (۸ فوریه ۱۹۱۲۱۹ ژوئیه ۲۰۰۸) پروفسور ایران‌شناسی در دانشگاه لندن.[۱] و پارسی‌دان انگلیسی و کارشناس تاریخ ایران در دوره‌های سلجوقیان، مغول‌ها، صفویان و قاجاریان و پژوهشگر برجستهٔ مسائل ایران بود.
او مدتی وابستهٔ مطبوعاتیِ سفارت بریتانیا در تهران و نیز از مأموران برجستهٔ سازمان‌های اطلاعاتی بریتانیا در دهه‌های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ میلادی در ایران بود که در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ نقش داشت.[نیازمند منبع] بر اساس روایت روزنامهٔ تایمز لندن لمبتون در دوران جنگ دوم جهانی در وقایعی که منجر به خلع رضاشاه از سلطنت شد، نقش مهمی داشت و در رساندن خبرهای ایران به بخش فارسی بی‌بی‌سی فعال بود.[۲]

زندگی[ویرایش]

آن لمبتون در سال ۱۹۱۲ در نیومارکت، سافک به دنیا آمد. او دختر بزرگ جرج لمبتون و سیسیلی مارگارت بود. ادوارد دنیسن راس خاورشناس انگلیسی یکی از دوستان خانوادگی آنان بود و آن لمبتون به تشویق او در دانشکده مطالعات شرقی و آفریقایی شروع به تحصیل زبان فارسی و تاریخ ایران کرد. وی در اواسط دهه ۱۹۳۰ میلادی برای تکمیل مطالعاتش برای اولین‌بار به ایران سفر کرد.[۳] لمبتون در ایران به تکمیل زبان فارسی خود پرداخت. وی علاوه بر فارسی، زبان‌های ترکی و عربی نیز می‌دانست. آن لمبتون طی سال‌های ۱۹۳۹ تا ۱۹۴۵ وابسته مطبوعاتی سفارت انگلیس در تهران بود.[۴] او از ۱۹۵۳ تا ۱۹۷۹ استاد دانشگاه لندن در رشتهٔ ایران‌شناسی بود و از چند دانشگاه دکترای افتخاری داشت. لمبتون مسیحی معتقدی بود و روابط نزدیکی با کلیسای انگلستان داشت. آن لمبتون روز شنبه ۱۹ ژوئیهٔ ۲۰۰۸ در ۹۶ سالگی در شهر نورتن برلن در انگلستان درگذشت.[۲]

آثار[ویرایش]

مهم‌ترین کتاب‌های تألیفی او عبارتند از:

  • اصلاحات ارضی در ایران
  • مالک و زارع در ایران (۱۹۵۲)
  • انجمن‌های سرّی و انقلاب (مشروطه) ایران در سال ۱۳۲۴ ه‍. ق (۱۹۵۸)
  • ایران در دورهٔ قاجار (۱۹۸۷)
  • سه لهجه از لهجه‌های ایرانی (۱۹۳۸)
  • دستور زبان فارسی (۱۹۵۳)
  • تداوم و تحول در تاریخ میانهٔ ایران (۱۹۸۸)
  • مشارکت در نوشتن تاریخ اسلام کمبریج[۵]

مهم‌ترین مقالات او عبارتند از:

  • شرحی دربارهٔ قم (۱۹۴۸)
  • دوسیورغال متعلق به دورهٔ صفویه (۱۹۵۰)
  • جامعهٔ اسلامی در ایران (۱۹۵۴)
  • اندیشه‌هایی دربارهٔ آیین جهانداری از نظر ایرانیان (۱۹۵۶)
  • جهانداری سنجر بنا به شرح و تفصیل عَتَبةالکَتَبه (۱۹۵۷)
  • نصیحةالملوک و آیین شهریاری (۱۹۵۸)
  • تأثیر تمدن غرب در ایران (۱۹۵۸)

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. Cambridge History of Iran, Vol 7, p. Vlll, 1991, Cambridge University Press
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ آن لمبتون، ایران‌شناس بریتانیایی؛ از سفارت تا پژوهش (وبگاه رادیو فردا)
  3. «فرنگیس محبی - مجله لندنی - دکتر یارشاطر: لمبتون انقلاب ایران را پیش‌بینی کرد». رادیو زمانه. ۲۰۰۸-۰۸-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۰۲.
  4. صفوی، فاطمه (۱۳۸۶). «دوشیزه لمبتون». مطالعات تاریخی (۱۹): ۸۴–۱۲۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۰۲.
  5. Ann Lambton, Ann K. S[پیوند مرده]

منابع[ویرایش]