مرکز منطقه‌ای اطلاع‌رسانی علوم و فناوری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری (RICeST) یک مرکز اطلاعاتی و پژوهشی در شهر شیراز است و هدف آن بهبود تولید و توزیع اطلاعات علمی در سطح ایران و کشورهای منطقه می‌باشد.

مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری یکی از نخستین مراکز اطلاع رسانی تمام خودکار کشور ایران است که در حال حاضر اطلاعات چاپی و الکترونیکی را در قالب کتاب، نشریات فارسی و زبان‌های دیگر، دیسک‌های فشرده و پایگاه‌های اطلاعاتی در دو سطح داخلی و منطقه‌ای در اختیار محققان، دانش پژوهان و مراکز علمی و تحقیقاتی قرار می‌دهد.[۱]

محتویات

تاریخچه [ویرایش]

مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری در سال ۱۳۷۰ و در پی انعقاد تفاهم نامه‌ای میان دکتر مصطفی معین وزیر اسبق علوم تحقیقات و فناوری ایران و پرفسور عبدالسلام برنده جایزه نوبل و رییس فرهنگستان علوم کشورهای جهان سوم، کار خود را رسماً در شیراز آغاز نمود. آقای دکتر جعفر مهراد[۲]، استاد گروه کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه شیراز، از ابتدا تا کنون ریاست این مرکز را عهده دار بوده‌است.[۳]

مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری —که در ابتدا با عنوان کتابخانه منطقه‌ای علوم و تکنولوژی نامگذاری شده بود، با هدف بهبود تولید و توزیع اطلاعات علمی در سطح ایران و کشورهای منطقه بنیانگذاری شده‌است. مراد از کشورهای منطقه کشورهای واقع در خاور میانه، آسیای مرکزی، شبه قاره هند و شمال آفریقا است که حدود ۴۰ کشور را پوشش می‌دهد.[۴] این مرکز علاوه بر پایگاه های فارسی، لاتین و نشریه ها اقدام به ایجاد پایگاه استنادی علوم جهان اسلام(Isc)نموده است.


اهداف [ویرایش]

مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری اهداف درازمدت خود را به گونه‌ای تنظیم نموده تا پیشرفت علمی را در کشورهای منطقه محقق سازد. اهداف عمده مرکز منطقه‌ای از این قرار است:

  • برقراری ارتباطات الکترونیکی راه دور به منظور دریافت و ارسال اطلاعات داخلی و منطقه‌ای حوزه‌های علوم و تکنولوژی.
  • برقراری نظام مبادله الکترونیکی اطلاعات بین پژوهشگران ایرانی و محققان منطقه.
  • گزینش، تهیه و ساماندهی دانش مکتوب داخلی و منطقه‌ای در زمینه علوم و تکنولوژی.
  • تشکیل انواع پایگاه‌های اطلاعاتی مربوط به علوم و تکنولوژی.
  • چاپ و انتشار گزارش پژوهش‌ها، مجلات و کتاب‌های علمی فارسی و غیرفارسی.
  • بهره‌گیری از امکانات علمی موجود در دانشگاه‌ها، مؤسسات پژوهشی و مراکز اطلاع‌رسانی داخلی با هدف مبادله الکترونیکی و پستی این اطلاعات بین دانشگاه‌ها و مراکز اطلاع رسانی داخلی و کشورهای منطقه.
  • پاسخگویی حضوری، مکاتبه‌ای، تلفنی و رایانه‌ای به نیازهای اطلاعاتی اشخاص حقیقی و حقوقی به ویژه دانشگاه‌ها و مؤسسات پژوهشی داخل و منطقه.
  • حمایت از پژوهش‌های داخلی و منطقه‌ای در زمینه دانش و تکنولوژی.
  • انتشار گزارش پژوهش‌ها، خلاصه گزارش تحقیقات و خبرهای علمی در زمینه‌های دانش و تکنولوژی.
  • برگزاری همایش‌های داخلی و منطقه‌ای در حوزه‌های علوم و تکنولوژی.
  • تأسیس گروه آموزش کتابداری و اطلاع‌رسانی در مقاطع مختلف آموزشی برای دانشجویان ایران و کشورهای منطقه با رعایت ضوابط و مقررات آموزش عالی کشور.
  • تشکیل کلاس‌ها و کارگاه‌های آموزشی کوتاه مدت اطلاع رسانی در حوزه علوم و تکنولوژی.
  • برقراری سخنرانی‌های علمی و دعوت از متخصصان داخلی و خارجی.
  • ایجاد و راه اندازی شاخه‌های مرکز اطلاع رسانی در مناطق مختلف کشور و کشورهای منطقه.
  • مشارکت در اجرای پروژه‌های تحقیقاتی داخلی و منطقه‌ای در زمینه‌های اطلاع‌رسانی و دانش و تکنولوژی.
  • ایجاد زمینه‌های مناسب برای جلب همکاری متخصصان ایرانی مقیم خارج از کشور و سایر متخصصان کشورهای منطقه درباره فعالیت‌های مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری.
  • اشاعه اطلاعات گزیده با توجه به نیازهای مستمر محققان مراکز علمی و پژوهشی داخلی و منطقه‌ای.
  • ارتقای سطح دانش کتابداری و اطلاع رسانی در ایران و منطقه.
  • استفاده از شیوه‌های نوین فناوری‌های ارتباطات و اطلاعات برای ارایه برنامه‌ها و خدمات اطلاع رسانی در داخل و منطقه.
  • برقراری ارتباط و تشریک مساعی با اعضای محترم هیأت علمی دانشگاهها و مؤسسات پژوهشی داخل و منطقه برای ایجاد پایگاههای اطلاعاتی علمی و تخصصی و ارایه خدمات آگاهی‌رسانی جاری و روزآمد.
  • اجرای بر نامه‌های علمی و اطلاع رسانی و تبادل استاد و دانشجو با دانشگاهها و موسسات پژوهشی داخل و منطقه در قالب مجوزهای قانونی موجود و یا کسب مجوز خاص از مجلس شورای اسلامی.
  • ایجاد تشکیلات و سازمان‌های اجرایی مناسب در حیطه فعالیت‌های کتابخانه.
  • ایجاد زمینه‌های مناسب برای برقراری ارتباط و تشریک مساعی با بخشهای صنعتی، خدماتی و آموزشی با هدف شناسایی نیازها و تامین اطلاعات مورد نیاز آنها.
  • برقراری ارتباط علمی و اطلاع‌رسانی با سازمان‌ها و نهادهای بین‌المللی به ویژه یونسکو، فرهنگستان علوم جهان سوم، سازمان همکاری‌های اقتصادی اکو و سازمان کنفرانس اسلامی در جهت فعالیت‌های کتابداری و اطلاع رسانی.
  • ارتباط مستقیم و همکاری نزدیک با مرکز بین‌المللی علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی ماهان برای تبادل اطلاعات و تأسیس پایگاههای اطلاعاتی.

ادارات و گروههای پژوهشی مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری [ویرایش]

  • معاونت پژوهشی
  • گروه پژوهشی طراحی و عملیات سیستمها
  • گروه پژوهشی استنادی علوم جهان اسلام
  • گروه پژوهشی مدیریت اطلاعات
  • گروه پژوهشی توسعه و ارزیابی منابع
  • گروه پژوهشی زبانشناسی رایانه‌ای
  • گروه طرح و برنامه
  • اداره خدمات اطلاع‌رسانی
  • اداره روابط عمومی و همکاریهای علمی و بین‌المللی

شاخه‌های مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری [ویرایش]

  • شاخه‌های داخل کشور
  • شاخه‌های خارج از کشور

پایگاه‌های اطلاعاتی مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری [ویرایش]

  • پایگاه‌های اطلاعاتی عمومی (General Databases)
  • پایگاه اطلاعاتی جامع (Integrated database)
  • پایگاه اطلاعاتی مدیریت اسناد الکترونیکی Management System (EDMS) Electronic Documents
  • شبکه ملی کتاب‌های ایران (National Network of Iran’s Book)
  • پایگاه اطلاعاتی کتاب‌ها ی الکترونیکی فارسی (Persian E-Books)
  • پایگاه اطلاعاتی تمام متن مقالات الکترونیکی فارسی (Persian E-Articles)
  • پایگاه اطلاعاتی نشریات الکترونیکی فارسی (Persian E-Journals)
  • پایگاه اطلاعاتی اطلس‌ها و نقشه‌های الکترونیکی (E-Atlases & Maps)
  • پایگاه اطلاعاتی چکیده انگلیسی مقالات فارسی (AbsTrans)
  • بانک اطلاعات جامع دانش آموختگان تحصیلات تکمیلی علوم کتابداری و اطلاع رسانی ایران (Integrated Databank for Higher Education Graduates in LIS)
  • پایگاه اطلاعاتی پایان نامه‌های لاتین E-Theses & Dissertation
  • پایگاه اطلاعاتی نسخ خطی جهان اسلام (Islamic E-Manuscripts)
  • پایگاه اطلاعاتی کتابخانه‌های دانشگاههای ایران (Iran Universities Libraries)
  • پایگاه‌های اطلاعاتی موضوعی (Subject Databases)
  • پایگاه اطلاعاتی دانشوران معاصر ایران (Iranian Experts)
  • پایگاه اطلاعاتی راه و ترابری (Transportation)
  • پایگاه اطلاعاتی زلزله (Earthquake)
  • پایگاه اطلاعاتی سوخت وانرژی (Energy & petroleum)
  • پایگاه اطلاعاتی سیل (Flood)
  • پایگاه اطلاعاتی صنایع ایران (Iran Industries database)
  • صنایع و استانداردهای متالورژی(Iran Metallurgical Industries)
  • پایگاه اطلاعاتی محیط زیست (Environment)
  • پایگاه اطلاعاتی معادن کشور (Mines of Iran)
  • پایگاه اطلاعاتی ایران کامپندکس (Iran Compendex)
  • پایگاه اطلاعاتی ایران لیزا (Iran Lisa)
  • پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC)

خدمـات تحویـل مـدرک مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری [ویرایش]

  • خدمات تحویل مدرک از کتابخانه لیندا هال
  • اشاعه گزینشی اطلاعات Selective Dissemination of Information یا SDI
  • جستجوی محتوا (Content Search)
  • پایگاه اطلاعاتی سنجش نیازهای اطلاعاتی (Information Need Analysis Database)

طرح‌های پژوهشی انجام شده در مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری [ویرایش]

  • بررسی استفاده از شبکه‌های عصبی در بازیابی اطلاعات موجود در مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری
  • طراحی فرمت کتابهای الکترونیکی فارسی و بارگذاری آن در شبکه اینترنت (Persian eBook)
  • طراحی و پیاده سازی نشریات الکترونیکی تمام متن فارسی در شبکه اینترنت (Persian E-Journal)
  • طراحی و پیاده سازی بانک اطلاعاتی صنایع متالورژی ایران همراه با استانداردهای جهانی متالورژی در شبکه اینترنت
  • طراحی و پیاده سازی مقاله‌های الکترونیکی تمام متن فارسی در شبکه اینترنت (Persian E-Article)
  • طراحی الکترونیکی نسخه‌های خطی موجود در مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری و بارگذاری آن بر روی اینترنت
  • طراحی و پیاده سازی پایگاه اطلاعاتی نقشه‌ها و اطلس‌ها در شبکه اینترنت
  • طراحی نرم‌افزار نسخه تمام متن پایگاههای زلزله، سیل و ورود اطلاعات سال ۱۳۸۲
  • سیستم مدیریت الکترونیکی اسناد
  • طراحی سیستم پستی مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری
  • سیستم اطلاع رسانی گویا به وسیله تلفن
  • پایگاه چکیده انگلیسی مقالات فارسی
  • پایگاه چکیده نامه علوم و مهندسی کامپیوتر
  • طراحی و پیاده سازی سیستم یکپارچه کاردکس نشریات و سفارشات مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری
  • تجزیه و تحلیل و طراحی پایگاه اطلاعات وبی اطلاعات صنایع جمهوری اسلامی ایران
  • نمایه استنادی علوم ایران و کشورهای اسلامی
  • گزارشهای استنادی نشریات معتبر فارسی و کشورهای اسلامی
  • تفکیک موضوعی و رده بندی مجلات فارسی موجود در پایگاه اطلاعاتی نشریات مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری
  • پایگاه اطلاعاتی تمام متن پایان نامه‌های فارغ التحصیلان ایرانی خارج از کشور
  • پایگاه اطلاعاتی آرای دیوان عالی کشور
  • پایگاه سنجش نیازهای اطلاعاتی اعضا هیات علمی وزارت علوم تحقیقات و فناوری
  • واژه نامه واژه‌های هم نگاشت (homograph در زبان فارسی)
  • معادن ایران (فعال – غیر فعال)
  • دانشوران معاصر ایران
  • تجزیه و تحلیل چگونگی عملکرد موتور یک ماشین ترجمه مستقیم
  • پایگاه اطلاعاتی آثار علمی و پژوهشی اعضا هیات علمی وزارت علوم تحقیقات و فناوری
  • ترجمه اصطلاحنامه Inspec
  • ترجمه اصطلاحنامه علوم تربیتی یونسکو
  • پایگاه اطلاعاتی ایران مدلاین
  • ارائه سیستم کتابدار پیوسته در سایت اینترنتی مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری
  • بانک اطلاعات جامع دانش آموختگان تحصیلات تکمیلی علوم کتابداری و اطلاع رسانی ایران، از آغاز تا سال ۱۳۸۳
  • پایگاه اطلاعاتی ایران لیزا
  • ایجاد پایگاه اطلاعاتی فهرست مندرجات نشریات لاتین موجود در مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری و بارگذاری آن در وب
  • پایگاه اطلاعاتی کتابخانه‌های دانشگاههای کشور[۵]


پیوند به بیرون [ویرایش]

منابع [ویرایش]