مان‌تو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مان‌تو[۱] یا مانِ‌تون (به یونانی نوین: Μανέθων، Μανέθως)، مورخ و کاهنی مصری بود که در حدود سده سوم پیش از میلاد در عصر بطالسه زندگی می‌کرد (به طور مشخص در زمان بطلمیوس اول و بطلمیوس دوم و شاید هم بطلمیوس سوم)، با این وجود برخی از تاریخدانان عقیده دارند که وی اهل رم بوده و تالیف معروفش را در حدود سال ۲۰۰ میلادی انشاء نموده است. دربارهٔ وی اطلاعات دقیق و مشخص اندک است، وی بنا به روایتی به درخواست بطلمیوس اول مجموعه‌ای سی جلدی دربارۀ تاریخ مصر نوشت. این اثر که Aegyptiaca نام دارد[۲]، شاخص ترین و مهم ترین اثر وی می باشد (هر چند که آثار و نوشته های دیگری هم دارد) و سخت مورد توجه مصرشناسان است و اغلب به عنوان سند و مدرک کرونولوژی فراعنهٔ مصر باستان به کار می‌رود. وی با اینکه گویا اهل مصر است و نوشته‌هایش هم راجع به مصر می‌باشد، ولی تنها زبانی که در نوشته‌هایش استفاده می‌کند، زبان یونانی است. او محتملاً یکی از کاهنان رع[۳] خدای عالیقدر مصری آفتاب در هلیوپولیس[۴]بوده و روایتی هم هست که کاهن اعظم بوده است. به عقیدهٔ دانشمندان، نوشته‌های مانتو و بروس (بروسوس) بسیار شبیه به هم هستند. یکی از دیگر آثار مانتو، بر ضد هرودوت (علیه هرودوتوس)[۵]نام دارد.[۶] بنا به روایتی وی در شهر سبنیتوس (در دلتای نیل) به دنیا آمده بود. او گویا به علت کاهن بودن، به فهرست های پادشاهی موجود در کتابخانه های معابد مصر دسترسی داشته و به |متل‌های عامیانه و افسانه‌ها درباره فرعون‌های مصر نیز آشنا بوده است. مان‌تو کسی بود که تاریخ پادشاهی مصر را به دودمان‌های گوناگون تقسیم کرد و طبقه‌بندی او مورد استفاده همه مصرشناسان پس از او قرار گرفت. نام‌هایی که او برای فرعون‌های گوناگون مصر در اثرش بیان کرد، عامل پدید آمدن و فراگیر شدن نام‌های یونانی به جای نام‌های اصلی آن فرعون‌ها شد.

منابع[ویرایش]

  1. Manetho, Manethon, این اسم هم مانند پلاتو یا افلاطون است
  2. History of Egypt, تاریخ مصر
  3. Ra
  4. Heliopolis
  5. Against Herodotus
  6. ویکی‌پدیای انگلیسی
  • John Dillery (۱۹۹۹). The First Egyptian Narrative History: Manetho and Greek Historiography. ZPE. ۱۱۳-۱۱۶. 
  • Richard Laqueur (۱۹۲۸). Real-Encyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. Stuttgart: Alfred Druckenmüller Verlag. ۱۰۶۰-۱۱۰۶. شابک ‎۳-۴۷۶-۰۱۰۱۸-X. 
  • ویکی‌پدیا انگلیسی