خیبر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۲۵°۴۱′۵۵″ شمالی ۳۹°۱۷′۳۳″ شرقی / ۲۵.۶۹۸۶۱° شمالی ۳۹.۲۹۲۵۰° شرقی / 25.69861; 39.29250 خیبر (به عربی: مدینة خیبر)، شهری است در کشور عربستان سعودی واقع در شبه جزیره عربستان. خیبر شهر کوچکی است در شمال غربی مدینه منوره، همچنین نام ناحیه‌ای در نزدیکی مدینه از راه شام است و در این ناحیه در گذشته هفت قلعه و مزرعه و نخلستان وجود داشته‌است که در سال ۷ ه.ق. به فرمان حضرت محمد (ص) ، پیامبر اسلام، و به دست حضرت علی (ع) گشوده شدند.[۱] جمع آن «الخیابر» گویند.

پیرامون واژه[ویرایش]

«خیبر» واژه‌ای عبری به معنای «قلعه» است. با توجه به این‌که خیبر دارای ۷ قلعه بوده‌است گاهی نیز آن را «خیابر» گفته‌اند.[۲]

قلعه‌های خیبر[ویرایش]

این سرزمین در سال‌های آغازین هجرت، دارای هفت قلعه بدین شرح بوده‌است[۳]:

در سال هفتم هجرت، این قلعه‌ها در جنگ خیبر به دست حضرت علی گشوده‌شدند.

به ترتیب قلعه‌های حصن ناعم، حصن قموص (بزرگ‌ترین قلعه)، حصن شق، حصن نطاه، حصن کتیبه، حصن وطیح و حصن سلالم یکی پس از دیگری فتح شدند.

پس از گشوده‌شدن این قلعه‌ها، ساکنانشان از محمد خواستند تا وظیفهٔ نگهداری از ساختمان‌ها و نخلستان‌های گرداگرد آنجا به گردن آن‌ها گماشته شود. محمد نیز بخشی از آن سرزمین را به آنان واگذار نمود و جزیه نیز می‌پرداختند. این پیمان تا زمان خلیفه عمر باقی‌ماند و در زمان عمر، خیبریان دست به فحشا زدند و به آزار مسلمانان قیام کردند. پس عمر آنان را به شام کوچانید و خیبر را میان کسانی تقسیم کرد که محمد پس از گشوده‌شدن خیبر سهمی به آنان نداده بود.[۴][۵]

پانویس[ویرایش]

  1. فرهنگ فارسی دهخدا
  2. فرهنگ فارسی دهخدا
  3. «خیبر»(فارسی)‎. دانشنامهٔ رشد، ۱۰ تیر ۱۳۸۷. بازبینی‌شده در ۱۰ تیر ۱۳۸۷. 
  4. فرهنگ فارسی دهخدا
  5. «خیبر»(فارسی)‎. دانشنامهٔ رشد، ۱۰ تیر ۱۳۸۷. بازبینی‌شده در ۱۰ تیر ۱۳۸۷. 

منابع[ویرایش]

  • دکتر: شامی، یحیی، (موسوعة المدن العربیة والاسلامیة) ، دارالفکر العربی، بیروت، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی به (عربی).
  • الحموی، یاقوت، ابوعبدالله ، (مُعجَم اَلبُلدان) ، دارالکتب العلمیة، بیروت، لبنان، جلد هفتم، چاپ سال ۱۹۹۰ مبلادی به (عربی).
  • الدینوری ، أبی محمد، عبدالله، بن مسلم، بن قتیبه. (عُیُون الأَخبَار) ، دارالکتب العلمیة، بیروت، لبنان، چاپ سوم، انتشار سال ۱۹۸۶ میلادی.
  • دانشنامهٔ رشد