جنیوس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
تندیس برنزی جنیوس، اثری از پاتر فامیلیاس، مربوط به قرن نخست میلادی
سردیس یک جنیوس که توسط سربازان رومی پرستش می‌شد، یافت شده در ویندوبونا، مربوط به قرن دوم میلادی

جنیوس یا ژنیوس، که در فارسی گاهی در حالت جمع و به صورت جنی ها یا اجنه نیز ترجمه شده‌است، در اساطیر رومی و دین روم باستان، نمونه مشابهی از هر فرد محسوب می‌شد که به طور اعم از طبیعت الهی وی ریشه می‌گرفت و همواره در کنار هر فرد، هر مکان و یا هر چیزی حاضر بود.[۱]

با توجه به تعریف اجمالی فوق و با توجه به شرحی که در ذیل آمده‌است، پدیده جنیوس در اساطیر و مذهب رومی را می‌توان به تقریب معادل با مفهوم همزاد، در افسانه‌ها و اساطیر ایرانی تلقی نمود.

شرح[ویرایش]

در اعتقادات مردم روم باستان، هر مردی جنیوس یا جن یا همزاد خاص خودش را داشت.

به همین ترتیب هر زنی هم ژونوی مخصوص خود را داشت که بر همهٔ جنبه‌های زندگی زنانه او، خصوصاً ازدواج و زایمان نظارت می‌کرد. [۲]

تعداد اجنه (جنی‌ها) نامحدود بود و به نظر می‌رسد که هر ناحیه، محله، خانه و دروازه‌ای نیز، جنی خاص خودش را داشت. در روزگاران کهن، جنی یا ژنیوس یک مرد و ژونوی یک زن، ظاهراً با نقش آنان به عنوان رئیس خانه و یا خاندان در ارتباط بود.

در دوران‌های بعد، جنی یک جور عامل تعیین کننده و نمایانگر شخصیت یک مرد - خوب و یا بد - محسوب می‌شد.

پس از مدتی جنیوس هر مرد، نقش حامی و نگهبان او را هم به خود گرفت. همانطور که ژونوی هر زن نیز حامی او بود و او را مثلاً در زمان ورود به خانه بخت یا موقع نخستین نزدیکی جنسی (وی محافظ حلقه و کمربند تازه عروسان بود) و همینطور به خصوص در هنگام وضع حمل و زایمان، محافظت و پشتیبانی می‌کرد.

بدین ترتیب با هر مردی، یک جنی یا جنیوس بدنیا می‌آمد و با مرگ او از دنیا می‌رفت. این جنیوس فقط از طرف فردی که به او تعلق داشت، پرستش می‌شد.[۳] ژونو یا جونوی هر زن نیز، صرفاً متعلق به خود آن زن و مورد پرستش او بود و با همان زن بدنیا می‌آمد و با همو از دنیا می‌رفت.

پانویس[ویرایش]

  1. مشارکت کنندگان ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی در ۲۲ سپتامبر ۲۰۱۰
  2. اساطیر جهان از موسسه لاروس(۲)، زیرنظر: پی یر گریمال، ترجمه: مانی صالحی علامه، چاپ اول، صفحه: ۱۱۰
  3. اساطیر جهان از موسسه لاروس(۲)، زیرنظر: پی یر گریمال، ترجمه: مانی صالحی علامه، چاپ اول، صفحه: ۱۱۵

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Genius (mythology)»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۲ سپتامبر ۲۰۱۰).
  • جان پی یر گریمال. اساطیر جهان از موسسه لاروس. ترجمهٔ مانی صالحی علامه. چاپ اول. تهران: نشر مهاجر، ۱۳۸۶. ISBN 964-8861-39-0.